II SA/Gl 550/13
PostanowienieWSA w Gliwicach2013-05-06
Skład orzekający: Łukasz Strzępek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do przyznania prawa pomocy (zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu) osobie fizycznej w postępowaniu sądowoadministracyjnym, biorąc pod uwagę jej sytuację osobistą, zdrowotną i materialną?Ratio decidendi
Osobie fizycznej przysługuje prawo pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu, jeżeli wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego. W przypadku, gdy sytuacja osobista strony, w tym stan zdrowia i związane z nim konsekwencje materialne, a także wysokość dochodów i wydatków, wskazują na niemożność poniesienia tych kosztów, wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zostać uwzględniony.Stan faktyczny
Skarżące M. L. i T. B. wniosły o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu. Wskazały na poważne schorzenia, brak majątku i jedyne źródło utrzymania w postaci emerytury T. B. w kwocie 1572 zł miesięcznie. Dołączyły dokumentację medyczną i inne dokumenty potwierdzające ich sytuację finansową i zdrowotną. Referendarz sądowy rozpoznał wniosek, uwzględniając jego treść i przyznając prawo pomocy.Rozstrzygnięcie
1) zwolniono skarżące od kosztów sądowych, 2) ustanowiono dla skarżących adwokata z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. L. i T. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności odwołania w sprawie podziału nieruchomości w kwestii wniosku skarżących o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu postanawia: 1) zwolnić skarżące od kosztów sądowych, 2) ustanowić dla skarżących adwokata z urzędu
Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy M. L. i T. B. wystąpiły o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu. Z podanych informacji wynika, że obie skarżące są osobami cierpiącymi na poważne schorzenia o przewlekłym charakterze, nie posiadają żadnego majątku a ich jedynym źródłem utrzymania się jest świadczenie emerytalne T. B. uzyskiwane w kwocie 1572 zł miesięcznie. Do druku formularza wnioskodawczynie dołączyły obfitą dokumentację medyczną potwierdzającą informacje dotyczące stanu ich zdrowia. Na wezwanie referendarza sądowego skarżące nadesłały szereg dokumentów pozwalających ustalić wysokość ich dochodów oraz wydatków. W oparciu o ich treść ustalono m.in., że M. L. jest osobą, która uzyskała status bezrobotnego, pozbawioną prawa do zasiłku.
Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje:
Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. poz.270 – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym.
Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.).
Mając na uwadze treść przywołanych wyżej przepisów i odnosząc je do informacji uzyskanych od skarżących uznano, że w realiach rozpoznawanej sprawy zachodzą podstawy do uwzględnienia złożonego wniosku.
Na powyższej ocenie zaważyła przede wszystkim sytuacja osobista stron, tj. stan ich zdrowia oraz związane z tym konsekwencje materialne.
Zarówno przesłana dokumentacja medyczna jak i rachunki oraz faktury nadesłane na wezwanie referendarza potwierdzają istnienie poważnych schorzeń oraz kosztów związanych z ich leczeniem. Tylko w miesiącu kwietniu br. dwie faktury opiewają na kwotę ponad 200 zł. Jeśli uwzględni się przy tym inne wydatki – na energię elektryczną – około 60 zł, na usługi telekomunikacyjne – 35 zł, badania laboratoryjne (24 zł) suma wydatków stanowi znaczącą pozycję w budżecie domowym skarżących. Co istotne, ich jedynym źródłem utrzymania się jest świadczenie emerytalne T. B. W takiej sytuacji niepodobna oczekiwać że skarżące będą w stanie ponieść wydatki związane z kosztami sądowymi oraz samodzielnie opłacić usługi fachowego pełnomocnika.
Wobec tego, w oparciu o art. 245 § 1 i § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło