II SA/Gl 552/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.), po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J.S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wykonania określonych robót budowlanych na skutek wniesienia przez skarżącą sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego z dnia 26 sierpnia 2009 r. zwalniającego skarżącą z wpisu od skargi w części przekraczającej 200 zł i oddalającego wniosek o przyznanie pomocy w pozostałym zakresie p o s t a n a w i a: zwolnić skarżącą z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 26 sierpnia 2009 r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach zwolnił skarżącą z wpisu od skargi w części przekraczającej 200 zł i oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie. W motywach rozstrzygnięcia wskazano, że J.S. zamieszkuje w budynku mieszkalnym o powierzchni [...] m² wraz z pełnoletnim niepracującym synem. W skład jej majątku wchodzi również nieruchomość rolna o powierzchni [...] ha. Jedynym źródłem jej dochodu jest emerytura w kwocie [...] zł netto miesięcznie. W ocenie referendarza sądowego skarżąca jest w stanie uiścić część wpisu od skargi w kwocie 200 zł, bez narażania się na uszczerbek w swoim utrzymaniu. Referendarz sądowy wskazał także, że skarżąca nie wyjaśniła dlaczego jej dorosły syn pozostaje na utrzymaniu matki nie podejmując zatrudnienia, skarżąca nie wskazała żadnych obiektywnych przyczyn takiego stanu rzeczy. W ustawowym terminie skarżąca wniosła sprzeciw od tego postanowienia wnosząc o całkowite zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu skarżąca podnosiła, że referendarz sądowy nie odniósł się do wysokości ponoszonych przez nią wydatków na leki i utrzymanie domu. Skarżąca wyjaśniła również, że w sytuacji gdyby jej syn nie przyjął oferowanej pracy byłoby to równoznaczne z utratą statusu bezrobotnego i wykreślenia z ewidencji Urzędu Pracy, tymczasem zaświadczenie z Urzędu Pracy potwierdza, że taka sytuacja nie miała miejsca. Wreszcie skarżąca podnosiła, że obecnie nie jest w stanie zapłacić 200 zł wpisu, ponieważ już teraz przychód i ponoszone wydatki nie pozwalają normalnie żyć, powyższa sytuacja całkowicie pozbawia ją możliwości obrony swoich racji przed Sądem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie z art. 245 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy może nastąpić bądź w zakresie całkowitym, bądź częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przysługuje ono osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania ( art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje tylko zwolnienie od opłat sądowych w całości lub części, albo tylko od wydatków, albo od opłat sądowych i wydatków, lub obejmuje tylko ustanowienie fachowego pełnomocnika, przy czym częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej. Przyznaje się je takim osobom, które wykażą, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dal siebie i rodziny ( art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.) Jak wynika z treści powołanych przepisów, kryterium przesądzającym o przyznaniu lub odmowie przyznania prawa pomocy jest stan majątkowy wnioskodawcy. Ustawa w sposób precyzyjny określa warunki przyznania prawa pomocy, zaś kryteria te każdorazowo są odnoszone do sytuacji finansowej ubiegającego się o przyznanie prawa pomocy. Dopiero analiza podanych we wniosku okoliczności dokonywana w związku z przepisami ustawy daje odpowiedź, czy w odniesieniu do konkretnej sytuacji zachodzą przesłanki przemawiające za uwzględnieniem wniosku. Odnosząc przywołaną wyżej regulację prawną do sytuacji majątkowej skarżącej stwierdzić należy, że przewidziana w art. 246 § 1 p.p.s.a. przesłanka przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym została spełniona w stopniu pozwalającym na uwzględnienie złożonego wniosku. Ocena możliwości finansowych wnioskodawczyni, dokonana w oparciu o podniesione w sprawie okoliczności prowadzi bowiem do wniosku, iż skarżąca nie dysponuje w chwili obecnej wystarczającą ilością środków pieniężnych na pokrycie pełnych kosztów postępowania, bez narażenia się na uszczerbek w swoim utrzymaniu. Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 260 w zw. z art. 246 §1 kt 2 w zw. z art. 245 § 3 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.