II SA/Gl 553/12

PostanowienieWSA w Gliwicach2012-07-05

Skład orzekający: Łukasz Strzępek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego z urzędu może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie przedstawiła wymaganych dokumentów potwierdzających jej sytuację materialną i wysokość wydatków?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych został oddalony, ponieważ strona skarżąca nie wykazała swojej trudnej sytuacji materialnej. Pomimo wezwania, nie przedstawiła dokumentów potwierdzających wysokość dochodów i wydatków rodziny, co uniemożliwiło wszechstronną ocenę jej sytuacji majątkowej i stwierdzenie, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny. Koszt wpisu od skargi (100 zł) został uznany za możliwy do uiszczenia.
Stan faktyczny
Skarżący S. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego z urzędu w sprawie dotyczącej odmowy wznowienia postępowania w sprawie odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość. Wnioskodawca podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i synem, a ich majątek obejmuje lokal mieszkalny. Referendarz sądowy wezwał skarżącego do przedłożenia dokumentów potwierdzających dochody, wydatki, zeznania podatkowe oraz status bezrobotnego syna. Wezwanie to pozostało bez odpowiedzi.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 5 lipca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. S. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego z urzędu postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy S. S. zwrócił się o częściowe zwolnienie z kosztów sądowych oraz o ustanowienie radcy prawnego z urzędu. Z treści wniosku wynika, że wnioskodawca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z żoną oraz pełnoletnim, niepracującym synem. W skład ich majątku wchodzi lokal mieszkalny o pow. 54 m2. Wedle uzyskanych informacji rodzina skarżącego nie posiada żadnych oszczędności, papierów wartościowych ani też przedmiotów, których wartość przekraczałaby 3.000 euro. S. S. uzyskuje świadczenie rentowe w wysokości 749 zł miesięcznie, jego małżonka rentę rolniczą w wysokości 1286 zł, natomiast ich syn nie posiada zatrudnienia i nie uzyskuje żadnego dochodu. Do druku formularza dołączono odcinek renty skarżącego. Pismem z dnia 4 czerwca 2012 r. referendarz sądowy wezwał skarżącego do uprawdopodobnienia okoliczności podniesionych w druku formularza poprzez: - przedłożenie dokumentów potwierdzających wysokość dochodu członków rodziny wnioskodawcy wskazaną we wniosku o przyznanie prawa pomocy, - nadesłanie kopii dokumentów wykazujących wysokość wydatków przeznaczanych na utrzymanie się (czynszu, kopii faktur za energię elektryczną, dostawy wody, odbiór ścieków, zakup lekarstw itp.), - nadesłanie kopii zeznania (zeznań) podatkowych członków rodziny wnioskodawcy za 2011 r., - nadesłanie zaświadczenia potwierdzającego fakt, że P. S. jest osobą bezrobotną, pozbawioną prawa do zasiłku. Wezwanie to pozostało bez odpowiedzi. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Przepis art. 199 P.p.s.a. konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, o co wnosił skarżący może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim oraz swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Aby jednak można było stwierdzić, że sytuacja materialna wnioskodawcy jest na tyle trudna, że uzasadnione jest uwzględnienie wniosku - najpierw należy dokonać jej wszechstronnej oceny. Ta z kolei oparta jest nie tylko na treści formularza, lecz również dokumentów, które osoba ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy winna nadesłać na wezwanie referendarza sądowego. Dokumenty te służą weryfikacji informacji zawartych w druku formularza oraz uzyskaniu pełniejszego obrazu na temat rzeczywistej sytuacji majątkowej strony. W realiach rozpoznawanej sprawy skarżący uchylił się od nadesłania dokumentów pozwalających ustalić jaki jest poziom stałych, miesięcznych wydatków, które jego rodzina przeznacza na utrzymanie się. Stąd też nie wiadomo w jakim zakresie strona może wygospodarować ponadplanowe środki pieniężne, z których możliwe byłoby pokrycie kosztów postępowania sądowego i ewentualne opłacanie usług fachowego pełnomocnika. Pamiętać przy tym trzeba, że na obecnym etapie postępowania sądowego zasadniczym wydatkiem, do poniesienia którego skarżący będzie zobowiązany jest wpis od skargi, który ze względu na przedmiot postępowania wynosić będzie 100 zł. Jest to kwota, którą wnioskodawca jest w stanie uiścić. Zarazem nie przedstawiono jakichkolwiek okoliczności, które uzasadniałyby twierdzenie, że dochód wnioskodawcy jest w znaczącej części obciążony wydatkami o charakterze niezbędnym (np. na zakup lekarstw), które mogłyby być traktowane priorytetowo i uzyskałyby pierwszeństwo przed kosztami sądowymi. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło