II SA/Gl 563/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek, Sędziowie: NSA Bonifacy Bronkowski (spr.), WSA Rafał Wolnik, Protokolant ref. Ewa Jędrasik, po rozpoznaniu w dniu 21 grudnia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi J.D. na decyzję Ś. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie wykonania określonych robót budowlanych o d d a l a s k a r g ę W piśmie z dnia [...]r. /karta [...]/ skierowanym do Ś. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. J.D. domagał się usunięcia wielu nieprawidłowości jakich dopuścił się jego sąsiad J.S. w związku z rozbudową na działce sąsiedniej budynku mieszkalnego przylegającego bezpośrednio do jego budynku mieszkalnego. Zawiadomieniem z dnia [...]r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ż. powiadomił J.S. i J.D. o wszczęciu postępowania w sprawie stanu technicznego budynku J.S. w Ż. przy ul. [...], wraz z urządzeniami budowlanymi. W toku tego postępowania postanowieniem z dnia [...]r. nr [...] wydanym na podstawie art. 123 kpa i art. 81c ust. 1 pkt 1 oraz art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane /Dz.U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm., zwanej dalej Prawem budowlanym/ Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ż. nałożył na E. i J.S. obowiązek przedłożenia w terminie do [...]r. aktualnych protokołów kontroli okresowych budynku przy ul. [...] w Ż. obejmujących wewnętrzną instalację gazową, przewody kominowe i wewnętrzną instalację elektryczną, sporządzonych przez osoby o właściwych uprawnieniach. W uzasadnieniu postanowienia podał, że właściciele budynku nie posiadają aktualnych protokołów przeglądów okresowych budynku, których obowiązek przeprowadzenia wynika z treści art. 62 prawa budowlanego. Tym samym zachodzi wątpliwość co do właściwego stanu technicznego budynku i jego urządzeń. Po przedłożeniu objętych w/w postanowieniem protokołów Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ż. decyzją z dnia [...]r. nr [...] /znak [...] wydaną na podstawie art. 104 kpa oraz art. 66 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy Prawo budowlane nakazał E. i J. małżonkom S. zlikwidować odprowadzenie na ulicę [...] wód opadowych z budynku mieszkalnego przy ul. [...] w Ż. i wykonać odprowadzenie tych wód na własny teren nieutwardzony. Nadto nakazał małżonkom S. wykonanie z materiału niepalnego nawiewu do pomieszczenia kotłowni ich budynku oraz zakazał im użytkowania przewodu spalinowego, do którego odprowadzane są spaliny z kotła gazowego zainstalowanego w tym budynku, do czasu zabezpieczenia wewnętrznej powierzchni tego przewodu przed destrukcyjnym oddziaływaniem spalin. W uzasadnieniu decyzji podał, że zakończenie rozbudowy objętego postępowaniem budynku, zostało zgłoszone w [...]r. Od tego czasu dokonano w budynku wymiany stolarki, ocieplenia ścian /oprócz ściany szczytowej od strony posesji J.D./, podłączenia budynku do kanalizacji miejskiej /w [...]r./ oraz wykonano wewnętrzną instalację gazową /w [...]r./ W oparciu o przedłożone protokoły stwierdzono prawidłowy stan instalacji gazowej i elektrycznej. W związku z protokołem kominiarskim stwierdzono, że wewnętrzna powierzchnia przewodu kominowego odprowadzającego spaliny z kotła gazowego nie została zabezpieczona należycie przed destrukcyjnym działaniem tych spalin oraz, iż nawiew do pomieszczenia kotłowni został wykonany z materiału łatwopalnego, co narusza obowiązujące w tym względzie przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie /Dz.U. Nr 75 poz. 690 ze zm., zwanego dalej rozporządzeniem w sprawie warunków technicznych/ oraz wymagania Polskich Norm. W czasie wizji przeprowadzonej w dniu [...]r. stwierdzono nadto niewłaściwe odprowadzanie wód opadowych z budynku, które za pośrednictwem rur i rynny odprowadzane są wprost na teren ulicy [...]. W uzasadnieniu decyzji powołano przy tym treść przepisów rozporządzenia w sprawie warunków technicznych normujących kwestie, w których stwierdzono opisane wyżej nieprawidłowości. W konsekwencji stwierdzono, że w zakresie opisanych nieprawidłowości budynek nie spełnia obowiązujących wymagań technicznych, co dawało podstawy do orzeczenia zgodnie z treścią art. 66 Prawa budowlanego. Dalej organ orzekający stwierdził, że nie budzi zastrzeżeń stan techniczny konstrukcji budynku. Wzajemne zawilgocenia ścian budynków stron postępowania usytuowanych w granicy działek wynika zaś z uszkodzonych /zużytych obróbek/. Stwierdzono także, że po przyłączeniu budynku do sieci kanalizacyjnej istniejący zbiornik na ścieki stał się elementem tej sieci. W odwołaniu od tej decyzji J.D. zarzucił, że dokumenty związane z wydaniem dla J.S. pozwolenia na rozbudowę oraz dokumentacja tej rozbudowy zostały sfałszowane. Nie jest prawdą aby rozbudowa sąsiedniego budynku została zakończona. Sprawa nie została wyjaśniona dostatecznie w zakresie zgłaszanych przez niego zarzutów odnośnie stanu technicznego budynku sąsiada. Zakwestionował autentyczność wielu zalegających w aktach administracyjnych dokumentów oraz obiektywność przeprowadzonych w sprawie dowodów. Opisał roboty budowlane, które przeprowadził sąsiad, a które nie zostały ujęte w zaskarżonej decyzji. Część tych robót wykonał sam sąsiad nie mający w tym względzie żadnych kwalifikacji i dlatego też zostały one przeprowadzone nieprawidłowo /niezgodnie ze sztuką budowlaną/. Podkreślił, że J.S. po nadbudowie swojego budynku nie zabezpieczył należycie przerwanego dachu, stanowiącego wcześniej jeden dach budynków obu stron. W konsekwencji dochodzi do zalewania jego budynku, a także, poprzez wspólną ścianę, budynku J.S. Zarzucił odwołujący się, że jego żądania związane z robotami budowlanymi nieprawidłowo prowadzonymi na działce sąsiedniej, nie zostały rozpatrzone od [...]r., kiedy to zostały już zgłoszone. Zdaniem odwołującego się teren sąsiedniej działki został celowo podniesiony dla poprawienia stateczności nadbudowanego budynku, co powoduje zawilgocenie piwnic obu budynków /"wsiąka" do piwnic/. Swoje zastrzeżenia, co do autentyczności oraz poprawności zgromadzonych w sprawie dokumentów J.D. podtrzymał w swoim piśmie procesowym z dnia [...]r. Ś. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. odwołania tego nie uwzględnił i zaskarżoną decyzją z dnia [...]r. nr [...] utrzymał w mocy orzeczenie organu I instancji z powołaniem się na treść art. 138 § 1 pkt 1 kpa w zw. z art. 66 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 Prawa budowlanego. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia stwierdził, że decyzja organu I instancji w zakresie podjętego w niej rozstrzygnięcia nie narusza prawa. Stwierdził przy tym organ odwoławczy, że sprawa została rozpatrzona dotychczas jedynie w przedmiocie prawidłowości utrzymania budynku małżonków S. Podjęte w tym przedmiocie rozstrzygnięcie nie narusza interesu odwołującego się, zaś adresaci decyzji organu I instancji nie złożyli od niej odwołania. Uchylenie decyzji organu I instalacji i przekazanie sprawy temu organowi do ponownego rozpatrzenia przedłużyłoby zatem niepotrzebnie rozpoznanie sprawy w rozstrzygniętym już prawidłowo zakresie. W konsekwencji, w dalszej części uzasadnienia swojej decyzji organ odwoławczy stwierdził, że wywody i zarzuty odwołującego się, dotyczące nierozpoznania jego żądań co do prawidłowości wykonania robót budowlanych przy rozbudowie budynku małżonków S., przylegającego do budynku J.D., należało potraktować jako skargę na bezczynność lub przewlekłość postępowania w tym zakresie. Zarzuty te uznał przy tym organ II instancji za zasadne – postulując przeprowadzenie w tym przedmiocie oddzielnego postępowania. Wskazał też ogólne kierunki postępowania dowodowego, które powinno zostać w takiej sprawie przeprowadzone, wskazując na istniejące w tym temacie wątpliwości, wynikające z przedłożonych przez skarżącego dokumentów /ekspertyz i opinii technicznych/. Podał też organ odwoławczy, że odnośnie konieczności rozpoznania w ustawowym terminie sprawy w zgłoszonym w odwołaniu zakresie, wystąpi z oddzielnym pismem do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ż. W skardze do sądu oraz w odpowiedzi na skargę powtórzono w ogólnym zarysie argumentację prezentowaną w postępowaniu odwoławczym. Skarżący zaakcentował, że jego budynek oraz budynek małżonków S. mają wspólną ścianę i dlatego też jej stan techniczny, w następstwie dokonanej przez J.S. przebudowy, ma istotne znaczenie dla jego budynku. Wniósł o rozpoznanie jego wszystkich zgłoszonych w postępowaniu administracyjnym zarzutów oraz o ukaranie stronniczo działających organów administracji publicznej. Podkreślił wadliwość dokonanej rozbudowy budynku sąsiedniego w części dotyczącej nadbudowy ściany wspólnej, nadbudowy komina, położenia stropów i odprowadzania wód opadowych. W piśmie procesowym z dnia [...]r. skarżący podniósł, że nie chodziło mu o prawidłowość funkcjonowania urządzeń w budynku sąsiednim ale o stan wspólnej ściany i komina tego budynku. Zarzucił, że dokumenty, na których oparły się organy orzekające, nie zasługują na wiarę. W kolejnym piśmie procesowym /z dnia [...]r./ skarżący wniósł o zbadanie legalności wydania pozwolenia na budowę z dnia [...]r., a to z uwagi na opisane w tym piśmie okoliczności mogące przemawiać za sfałszowaniem tego pozwolenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie albowiem brak jest zdaniem Sądu dostatecznych podstaw do przyjęcia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa, a tylko pod tym względem podlega ona kontroli w postępowaniu sądowym zgodnie z treścią art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153 poz. 1269/. Jak wynika z zawiadomienia z dnia [...]r. o wszczęciu postępowania /karta [...] akt/, zostało ono wszczęte w sprawie stanu technicznego budynku J.S. w Ż. przy ul. [...] wraz z urządzeniami budowlanymi. Zgodnie z treścią art. 104 kpa organ administracji publicznej załatwia sprawę przez wydanie decyzji, chyba że przepisy kodeksu stanowią inaczej /§ 1/. Decyzje takie rozstrzygają sprawę co do jej istoty w całości lub w części albo w inny sposób kończą sprawę w danej instancji /§ 2/. Z tego drugiego przepisu wynika w jednoznaczny sposób, że decyzja może rozstrzygać sprawę tylko co do części jej przedmiotu, określonego zawiadomieniem o jej wszczęciu o jakim mowa w art. 61 § 4 kpa. Z taką zaś sytuacją mamy do czynienia zdaniem Sądu w niniejszej sprawie. Jakkolwiek treść decyzji organu I instancji mogłaby nasuwać w tym względzie pewne wątpliwości, to nie występują już one w związku z treścią zaskarżonej decyzji organu odwoławczego. W uzasadnieniu tej decyzji wskazano bowiem jednoznacznie, że sprawa została rozpoznana i rozstrzygnięta jedynie w zakresie prawidłowości utrzymania urządzeń budowlanych funkcjonujących w budynku małżonków S. Nie została zaś rozpoznana i rozstrzygnięta co do prawidłowości robót budowlanych przeprowadzonych przy rozbudowie tego budynku i stanu technicznego tego budynku, w zakresie mogącym wpływać niekorzystnie na sąsiedni budynek skarżącego. W świetle treści art. 15 kpa rozstrzygnięcie organu II instancji jest przy tym, w tym względzie przesądzające. Należy też zważyć, że skarżący nie złożył wniosku o uzupełnienie decyzji organu I instancji /art. 111 kpa/ w zakresie interesujących go rozstrzygnięć. Skoro praktycznie w tym zakresie rozstrzygnięć decyzja organu I instancji nie zawierała, to za jej utrzymaniem w mocy przez organ odwoławczy przemawiała nadto, podkreślona w zaskarżonej decyzji zasada szybkości i prostoty postępowania /art. 12 kpa/, a to w sytuacji gdy nałożone decyzją organu I instancji obowiązki znajdowały uzasadnienie w powołanych w tej decyzji przepisach prawa i nie zostały zakwestionowane odwołaniem przez zobowiązanych małżonków S. Zasadność ich nałożenia nie była również kwestionowana przez odwołującego się J.D. Nie jest również kwestionowana w skardze. Oznacza to, że skarżący nie zakwestionował skutecznie objętego wniesioną skargą, rozstrzygnięcia. Również z urzędu Sąd nie znalazł podstaw do zakwestionowania legalności nałożonych na małżonków S., decyzją organu I instancji, obowiązków. Zarzuty skargi sprowadzają się do kwestii /materii/, które zaskarżoną decyzją nie zostały rozpoznane i rozstrzygnięte. Z tego też względu nie mogły być przedmiotem rozważań Sądu ani też podważać legalności zaskarżonej decyzji. Kwestie te powinny być przedmiotem odrębnego postępowania administracyjnego, a zapadłe w tym odrębnym postępowaniu rozstrzygnięcia skarżący będzie mógł ewentualnie kwestionować odrębnymi środkami zaskarżenia. Zawarte w tym przedmiocie /co do obowiązku przeprowadzenia odrębnego postępowania/ w zaskarżonej decyzji stanowisko znalazło przy tym potwierdzenie w piśmie organu odwoławczego do organu I instancji - z dnia [...]r. /kata [...] akt adm./, w którym znalazło się zobowiązanie do wszczęcia w tym przedmiocie odrębnego postępowania. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przedmiot tego odrębnego postępowania został przy tym nie tylko bliżej określony ale zawarto również wytyczne, co do kierunku postępowania dowodowego, jaki w tym postępowaniu powinien zostać zrealizowany. Tam też skarżący powinien określić w sposób jednoznaczny, precyzyjny i zwięzły swoje żądania co do podlegających rozstrzygnięciu kwestii, z powołaniem środków dowodowych na poparcie własnych twierdzeń. W razie opieszałości organów orzekających powinien skorzystać z przysługujących mu w tym względzie środków prawnych /art. 37 kpa oraz art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm., zwanej dalej ustawą p.p.s.a./. Z tych wszystkich względów skarga jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a. Informacyjnie należy też podać, że Sąd nie był władny do badania "prawdziwości" pozwolenia na budowę z dnia [...]r., czego żądał skarżący w swoim piśmie z dnia [...]r., gdyż pozwolenie to nie stanowiło przedmiotu rozstrzygnięcia zaskarżoną decyzją. Sąd nie był też uprawniony do rozpatrywania w niniejszej sprawie żądania skarżącego ukarania organów administracji publicznej. SJ/