II SA/Gl 574/14
PostanowienieWSA w Gliwicach2014-06-04
Skład orzekający: Łukasz Strzępek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie ubezwłasnowolnionej całkowicie, której opiekun prawny wnosi o przyznanie prawa pomocy, można odmówić zwolnienia od kosztów sądowych w części dotyczącej przyszłych, ewentualnych kosztów postępowania, jeśli rodzina dysponuje środkami pozwalającymi na pokrycie bieżących wydatków?Ratio decidendi
Sąd uznał, że mimo trudnej sytuacji materialnej, opiekun prawny osoby ubezwłasnowolnionej może mieć trudności z wygospodarowaniem kwoty 1500 zł na wpis od skargi, co uzasadnia częściowe zwolnienie z kosztów sądowych. Jednakże, biorąc pod uwagę proporcję między dostępnymi środkami a bieżącymi kosztami utrzymania, sąd oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie, uznając, że opiekun będzie w stanie pokryć przyszłe koszty postępowania.Stan faktyczny
Opiekun prawny ubezwłasnowolnionego całkowicie skarżącego A.K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, powołując się na trudną sytuację materialną. Rodzina skarżącego zamieszkuje w dużym domu, posiada nieruchomość rolną i oszczędności, a jej dochody pochodzą z renty i emerytury. Sąd częściowo zwolnił skarżącego z wpisu od skargi, ale oddalił wniosek w pozostałym zakresie.Rozstrzygnięcie
1) zwolniono skarżącego z wpisu od skargi; 2) oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 4 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za usunięcie drzew bez zezwolenia w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: 1) zwolnić skarżącego z wpisu od skargi 2) oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie
Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy opiekun prawny ubezwłasnowolnionego całkowicie A. K. – B. K. zwróciła się o zwolnienie skarżącego od kosztów sadowych ze względu na trudną sytuację materialną. Uzasadniając wniosek wskazała, że A. K., ze względu na stan zdrowia (psychicznego i fizycznego) wymaga stałej opieki osób trzecich. Z treści wniosku wynika, że skarżący wraz z opiekunem prawnym (żoną ) oraz pełnoletnim synem zamieszkują wspólnie w budynku mieszkalnym o pow. 240 m2. W skład ich majątku wchodzi również nieruchomość rolna o pow. 2140 m2 oraz oszczędności w wysokości 5.000 zł. Źródłem utrzymania się rodziny wnioskodawcy jest renta A. K. w wysokości 2300 zł, emerytura B. K. w wysokości 1100 zł. Syn skarżącego jest bezrobotny.
Na wezwanie referendarza sądowego nadesłane zostały dokumenty obrazujące sytuację materialną rodziny skarżącego, w tym wysokość dochodów A. i B. K. oraz wysokość bieżących wydatków.
W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje:
Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. Poz. 270. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym.
Przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim oraz swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).
Ocena możliwości finansowych strony ubiegającej się o zwolnienie od kosztów sądowych dokonywana jest poprzez porównanie uzyskiwanego przez nią dochodu z wydatkami, które będzie zobowiązana ponieść w toczącym się postępowaniu sądowym. Zasadniczym wydatkiem na obecnym etapie postępowania sądowego jest wpis od skargi, który zgodnie z treścią § 1 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów, z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.) wynosi 1500 zł.
Mając na względzie wysokość łącznego dochodu uzyskiwanego w rodzinie skarżącego 3.438 zł netto miesięcznie, a także fakt, że udokumentowane wydatki kształtują się na poziomie około 1200 zł (wydatki na lekarstwa i środki higieny, dostawy prądu, wody, gazu, odbiór odpadów, usługi telekomunikacyjne) uznano, że opiekun prawny skarżącego może mieć znaczące trudności w wygospodarowaniu kwoty 1500 zł w stosunkowo krótkim czasie w celu uiszczenia wpisu od skargi, a takie działanie w znaczącym stopniu wpłynęło by negatywnie na bieżącą sytuacje materialną strony.
Oddalając wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie pod uwagę wzięto przed wszystkim fakt, że proporcja pomiędzy pozostającymi do dyspozycji rodziny skarżącego środkami a bieżącymi kosztami utrzymania pozwala założyć, że opiekun prawny wnioskodawcy będzie w stanie wygospodarować środki na pokrycie przyszłych, ewentualnych kosztów postępowania sądowego zwłaszcza, że wpis od skargi stanowi w tym względzie zasadniczą pozycję.
Mając na względzie wszystkie przywołane wyżej okoliczności postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., w związku z art. 246 §1 pkt 2 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło