II SA/Gl 577/17
PostanowienieWSA w Gliwicach2017-11-14
Skład orzekający: Łukasz Strzępek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sytuacja materialna skarżącego, utrzymującego trzyosobową rodzinę z dochodów ze świadczeń przedemerytalnych w kwocie 1772 zł netto miesięcznie, przy udokumentowanych wydatkach na poziomie 200-300 zł miesięcznie, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu został oddalony, ponieważ sytuacja materialna skarżącego, mimo że trudna, nie jest na tyle wyjątkowa, aby uzasadniać przyznanie pomocy w pełnym zakresie. Posiadanie stałego źródła dochodu i brak wydatków znacząco przekraczających przeciętny poziom wykluczają stwierdzenie, że skarżący znajduje się w wyjątkowo ciężkim położeniu materialnym.Stan faktyczny
Skarżący E. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu. Wskazał, że jego trzyosobowe gospodarstwo domowe utrzymuje się z dochodów ze świadczeń przedemerytalnych w łącznej kwocie 1772 zł netto miesięcznie. Posiada budynek mieszkalny, działkę przydomową i dwunastoletni samochód, nie posiada oszczędności. Udokumentowane wydatki miesięczne wynoszą 200-300 zł.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E. K. (K.) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań dla inwestycji w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu. postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy
Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. W druku podał, że w gospodarstwie domowym pozostaje wraz z żoną oraz dorastającą (17 letnią) córką, zamieszkując w budynku mieszkalnym o pow. 122 m2 i wartości około 200.000,00 zł. Oprócz tego w skład majątku jego rodziny wchodzi działka przydomowa o pow. 0,047 ha. Skarżący nie posiada żadnych oszczędności, papierów wartościowych ani też przedmiotów, a jako jedyny wartościowy składnik majątku wskazał dwunastoletni samochód. Źródłem utrzymania się rodziny skarżącego jest dochód uzyskiwany przez niego oraz przez jego małżonkę ze świadczeń przedemerytalnych w łącznej kwocie 1772 zł netto miesięcznie. Do druku formularza dołączone zostały dokumenty potwierdzające wysokość dochodów strony oraz obrazujące poziom oraz strukturę ponoszonych przezeń wydatków.
Rozpoznając wniosek zważono, co następuje:
Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) - zwanej dalej P.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie całkowitym lub częściowym.
Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Należy przy tym wyraźnie podkreślić, że skorzystanie z tej formy prawa pomocy zostało przewidziane dla osób, które znajdują się w wyjątkowo trudnym położeniu materialnym a z przedstawionych okoliczności wynika, że nawet przy najdalej idących wysiłkach nie są w stanie samodzielnie wygospodarować środków na ten cel.
Na wstępie zauważyć trzeba, że sytuacja materialna wnioskodawcy była już przedmiotem analizy przeprowadzonej przez referendarza sądowego, który postanowieniem z dnia 13 lipca 2017 r. jedynie w części dotyczącej wpisu od skargi uwzględnił wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych. Sytuacja materialna wnioskodawcy nie uległa zmianie, zaś obecnie złożony wniosek obejmuje szerszy zakres – tj. zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie fachowego pełnomocnika z urzędu.
Przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym zostały przez ustawodawcę sformułowane w taki sposób, że tylko osoby znajdujące się w wyjątkowo ciężkim położeniu materialnym mogą liczyć na ewentualne uwzględnienie złożonego wniosku.
W świetle powołanego wyżej przepisu i podanych przez stronę okoliczności nie można było uwzględnić złożonego wniosku.
Trzyosobowa rodzina skarżącego utrzymuje się z dochodów ze świadczeń przedemerytalnych w łącznej wysokości 1772 zł netto miesięcznie. Udokumentowane wydatki, obejmujące opłaty za energię elektryczną, gaz kształtują się na poziomie 200 – 300 zł. Jeżeli do tego doliczyć nieudokumentowane i niesprecyzowane, jednakże uprawdopodobnione wydatki na lekarstwa, okazuje się, że bieżące koszty utrzymania pochłaniają znaczącą część budżetu domowego rodziny skarżącego. Sam ten fakt, nie oznacza jednak, że skarżący znajduje się w wyjątkowo ciężkim położeniu materialnym, co mogłoby stanowić przesłankę do uwzględnienia wniosku. Posiadanie stałego źródła utrzymania a także brak wydatków znacząco przekraczających przeciętny poziom przeczy tezie o szczególnie trudnym położeniu materialnym i zarazem nie daje podstaw do stwierdzenia, że wystąpiły okoliczności uzasadniające zarówno całkowite zwolnienie od kosztów sądowych jak i ustanowienie fachowego pełnomocnika z urzędu.
Zważywszy na powyższe należało uznać, że brak jest dostatecznych podstaw do uwzględnienia wniosku. Wobec tego, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. w związku z art. 258 §1 i § 2 pkt 7 tej ustawy postanowiono jak w sentencji orzeczenia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło