II SA/Gl 578/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Bogucka, Sędziowie Sędzia WSA Włodzimierz Kubik, Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka (spr.), Protokolant specjalista Małgorzata Orman, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 września 2012 r. przy udziale sprawy ze skargi V. P. i R. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie sprostowania decyzji w sprawie warunków zabudowy 1. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Prezydenta Miasta B. z dnia [...] r. nr [...], 2. orzeka, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości, 3. zasądza na rzecz skarżących od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. solidarnie kwotę 100 (stu) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wnioskiem z dnia [...] r. V.P zwróciła się do Urzędu Miejskiego w B. o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji określonej jako przekształcenie obiektu magazynowego na obiekt usługowo-mieszkalny. Zakres inwestycji został następnie doprecyzowany jako rozbudowa i nadbudowa oraz przebudowa wraz ze zmianą sposobu użytkowania istniejącego budynku produkcyjno-magazynowo-handlowo -biurowego na budynek mieszkalno-usługowo-handlowo-magazynowy. W nagłówku stanowiącego wniosek formularza widnieje nadto R.P, jednak ze wskazaniem, iż jest on pełnomocnikiem inwestora. Decyzją z dnia [...]r. nr [...]Prezydent Miasta B. ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla wnioskowanej inwestycji. Wskazał, iż decyzję wydaje po rozpatrzeniu wniosku V. i R.P. Z kolei postanowieniem z dnia [...]r. nr [...], wydanym na podstawie art. 113 § 1 k.p.a., Prezydent Miasta B. sprostował oczywisty błąd w ww. decyzji wskazując, że na stronie nr 1 w oznaczeniu wnioskodawcy zamiast: "P.P. V. i R.P, zam. [...] J. ul. [...]" powinno być: "P. V.P, zam. [...] J. ul. [...] reprezentowanej przez męża P. R.P, zam. [...] J. ul. [...]" W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, iż w decyzji omyłkowo wpisano, że R.P jest wnioskodawcą a nie pełnomocnikiem V.P. Zdaniem organu ww. błąd jest oczywistą omyłką pisarską. W zażaleniu na otrzymane postanowienie V.P podniosła, iż postanowienie nie spełnia wymogów formalnych z art. 124 k.p.a., brak w nim bowiem określenia strony. Nadto zmiana podmiotu, do którego była kierowana decyzja stanowi zmianę treści decyzji. Jest ona bowiem wadą istotną, zatem treść decyzji można zmienić tylko i wyłącznie we właściwym trybie, którego nie można zastąpić trybem usuwania wad nieistotnych. W konsekwencji organ może zmienić treść decyzji w zakresie zmiany podmiotu, do którego decyzja jest skierowana, tylko i wyłącznie poprzez stwierdzenie nieważności tej decyzji i wydanie nowej. Postanowieniem z dnia [...]r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. utrzymało w mocy zaskarżone doń postanowienie pierwszoinstancyjne. W uzasadnieniu stwierdziło, że nie ulega wątpliwości, iż w przedmiotowej sprawie wnioskodawcą była V.P, a R.P pełnomocnikiem (wniosek o warunki zabudowy z dnia [...]r.), natomiast w decyzji z dnia 11 [...] r. organ I instancji przyjął - omyłkowo - że wniosek złożyli V. i R.P. Dlatego też konieczne stało się sprostowanie w trybie art. 113 § 1 k.p.a. zaistniałej oczywistej omyłki. Organ II instancji wskazał nadto, że zaskarżone postanowienie zawiera wszystkie wymagane składniki, o których mowa w art. 124 k.p.a., a mianowicie oznaczenie organu, datę wydania, podstawę prawną, rozstrzygnięcie, uzasadnienie, pouczenie o zażaleniu oraz stosowny podpis. Przedmiotowe postanowienie, które podjęte zostało z urzędu, zawiera także oznaczenie stron polegające na podaniu imion i nazwisk oraz nazw jednostek organizacyjnych. Nadto zgodnie z art. 40 k.p.a. pisma doręcza się stronie, a jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika wówczas pisma doręcza się pełnomocnikowi. Pismem z dnia [...]r. V.P i R.P wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na postanowienie organu II instancji. Organowi zarzucili naruszenie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. "a" ustawy o postępowaniu przed sadami administracyjnymi i art. 6, 7, 8, 9, 10, 123 § 2, 124 § 1 i 156 § 1 pkt 5 i 7 k.p.a. W uzasadnieniu skarżący podnieśli, iż Kolegium podtrzymało argumentację organu I instancji bez merytorycznego ustosunkowania się do zarzutów strony, nie podając przyczyn ich nieuwzględnienia. Samo powtórzenie przez SKO tez zawartych w postanowieniu pierwszoinstancyjnym nie może zaś stanowić podstawy poprawnego rozstrzygnięcia. Nadto zgodnie z art. 156 § 1 pkt. 4 k.p.a. decyzja, która została skierowana nie do strony postępowania nie może być sprostowana na podstawie art. 113 k.p.a. w drodze postanowienia. Wynika to wprost z dyspozycji art. 123 k.p.a. albowiem postanowieniem nie można rozstrzygnąć o istocie sprawy. W konsekwencji taką decyzję należy unieważnić i wydać nową decyzję z poprawnie oznaczoną stroną. Skarga została wniesiona w terminie. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty, które zawarł był w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez m.in. kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej bądź w postanowieniu z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Nadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. 2012, poz. 270 z późn. zm. zwanej dalej: p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną. Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia, a także poprzedzającego go postanowienia pierwszoinstancyjnego wykazało, że są one dotknięte uchybieniami uzasadniającymi ich wzruszenie. Zdaniem tut. Sądu oba rozstrzygnięcia wydane zostały bowiem z naruszeniem art. 113 § 1 k.p.a. Wskazać w tym miejscu należy, że stosownie do art. 113 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej może z urzędu lub na żądanie strony prostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach. Przyjęta w normie prawnej art. 113 § 1 k.p.a. klasyfikacja wadliwości jest wyczerpująca. Redakcja przepisu pozwala nadto stwierdzić, że wszystkie wymienione wyżej wady orzeczenia charakteryzuje cecha oczywistości. Stanowi ona zarazem granicę przedmiotowej dopuszczalności sprostowania wyrażającą się tym, że sprostowanie nie może prowadzić do merytorycznej zmiany decyzji. Natomiast nie mogą podlegać sprostowaniu w trybie przewidzianym w art. 113 § 1 k.p.a. błędy i omyłki istotne, których dopuszczono się w stosowaniu prawa, ocenie stanu faktycznego i jego kwalifikacji prawnej oraz ustalenia konsekwencji prawnych zastosowania określonej mocy prawnej (tak wyrok NSA w Warszawie z dnia 1 lipca 1999 r., sygn. akt. IV SA 1067/97; wyrok NSA w Warszawie z dnia 11 sierpnia 1999 r., sygn. akt. II SA 1072/99; wyrok WSA w Warszawie z dnia 25 lutego 2005 r., sygn. akt. VII SA/Wa 321/04; por. też J. Borkowski /w/ B. Adamiak, J. Borkowski: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2009 r., s. 433-434). Oczywista omyłka w rozumieniu wyżej wymienionego przepisu to zatem widoczne, niezgodne z zamierzonym, niewłaściwe użycie wyrazu, widocznie mylna pisownia, czy też opuszczenie jakiegoś wyrazu. Na równi z błędami pisarskimi i rachunkowymi potraktowano inne oczywiste omyłki (por. wyrok NSA w Krakowie z dnia 10 lutego 1994 r., sygn. akt. SA/Kr 723/93; wyrok NSA z dnia 23 kwietnia 2001 r., sygn. akt. II SA 863/00 – por. też szerzej np. M. Jaśkowska, A. Wróbel: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Zakamycze, 2005 r., s. 113). Szczególnego rodzaju błędami występującymi w rozstrzygnięciach administracyjnych są błędy ortograficzne, gramatyczne, zecerskie, jak również błędy “maszynowe" czy “komputerowe", a więc błędy powstałe przy przepisywaniu tekstu, polegające najczęściej na zmianie lub przestawieniu czcionek. W konsekwencji powyższych uwag stwierdzić należy, że błędne oznaczenie wnioskodawcy (adresata decyzji) poprzez wskazanie osoby, która w istocie wnioskodawcą nie była, nie stanowi omyłki, którą można sprostować w drodze art. 113 § 1 k.p.a. Jest bowiem błędem istotnym, będącym efektem mylnej oceny okoliczności faktycznych sprawy, nie zaś li tylko powstałą przy pisaniu bądź przepisywaniu tekstu omyłką pisarską. Nie jest zaś dopuszczalne sprostowanie decyzji, które prowadziłoby do ponownego rozstrzygnięcia sprawy, odmiennego od pierwotnego (por. np. wyrok NSA z dnia 4 maja 1988 r., sygn. akt. III SA 1466/87). Wadliwie oznaczenie adresata decyzji musi zatem zostać przez organ wyeliminowane nie w drodze sprostowania lecz stwierdzenia nieważności decyzji. Jednoznacznie wskazuje na to art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a., stanowiący, iż organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która została skierowana do osoby nie będącej stroną w sprawie (np. jak ma to miejsce w przedmiotowej sprawie do osoby będącej jedynie pełnomocnikiem strony). Jednocześnie Sąd podkreśla, że przedmiotowa decyzja winna podlegać stwierdzeniu nieważności jedynie w części adresowanej do R.P.. W części adresowanej do V.P decyzja prawidłowo oznacza bowiem adresata, brak zatem podstaw do wyeliminowania jej z obrotu prawnego w trybie art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. Dodatkowo odnosząc się do tego zarzutu skargi, który nie znalazł jeszcze odzwierciedlenia w niniejszym uzasadnieniu Sąd wyjaśnia skarżącym, że SKO w B. nie mogło naruszyć art. 145 p.p.s.a. albowiem organy administracji publicznej na podstawie tej ustawy nie orzekają. Tym samym art. 145 p.p.s.a. nie był przez Kolegium stosowany. W świetle przedstawionych wyżej wywodów należało uwzględnić skargę i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. orzec jak w sentencji. Nadto w myśl art. 152 cytowanej ustawy określono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. O kosztach obejmujących wpis od skargi w kwocie 100,00 zł orzeczono na wniosek strony skarżącej na podstawie art. 200, 205 i 209 p.p.s.a.