II SA/Gl 594/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski po rozpoznaniu w dniu 12 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G. V. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy wydania prawa jazdy w kwestii wniosku skarżącego o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi postanawia: przywrócić termin do uzupełnienia braku formalnego skargi. Pismem z dnia 23 maja 2017 r. dotychczasowy pełnomocnik w postępowaniu administracyjnym wniósł w imieniu skarżącego G. V. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy wydania prawa jazdy. Skarga została opatrzona podpisem pełnomocnika. W oparciu o zarządzenia z dnia 30 czerwca 2017 r. pełnomocnik skarżącego został zobowiązany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi oraz do nadesłania pełnomocnictwa procesowego, a także wykazania, że należy on do kręgu podmiotów określonych w art. 35 ustawy z dnia 30 sierpnia 2006 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.- dalej zwanej Ppsa) mogących reprezentować strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym. W wyznaczonym terminie uiszczony został wymagany wpis sądowy, lecz nie nadesłano pełnomocnictwa, nie wyjaśniono również, czy pełnomocnik wnoszący skargę jest podmiotem wskazanym w art. 35 Ppsa. W świetle tych okoliczności skarżący został wezwany do podpisania skargi i tym samym potwierdzenia czynności dokonanej w jego imieniu przez pełnomocnika. Jak wynika z pocztowego dowodu doręczenia wezwanie do uzupełnienia tego braku formalnego skargi zostało przesłane na podany w skardze adres i wobec nieobecności skarżącego w tym miejscu przesyłka była dwukrotnie awizowana (w dniach 1 i 11 września 2017 r.), o czym umieszczono zawiadomienie w skrzynce do doręczania korespondencji. Na skutek niepodjęcia przesyłki w terminie 14 dni od daty pierwszego awiza została ona zwrócona do Sądu. Stanowiło to podstawę do uznania, że doręczenie dla skarżącego było skuteczne i zostało dokonane z upływem 15 września 2017 r. (art. 73 § 4 Ppsa). Mimo upływu terminu skarżący nie podpisał jednak skargi, wobec tego Sąd postanowieniem z dnia 5 października 2017 r. postanowił skargę tę odrzucić. Również przesyłka zawierająca odpis tego orzeczenia zawiera informację o dwukrotnej jej awizacji (w dniach 16 i 24 października 2017 r.) oraz o pozostawieniu awiza w skrzynce oddawczej, wobec nieobecności adresata. W dniu 1 grudnia 2017 r. skarżący wystąpił do Sądu z wnioskiem o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi wraz z załączonym egzemplarzem skargi opatrzonej własnoręcznym podpisem. W uzasadnieniu wniosku, uzupełnionym pismem z dnia 21 grudnia 2017 r., skarżący wskazał, że w dniu 24 listopada 2017 r. dowiedział się od pełnomocnika, że jego skarga została odrzucona. W dniu 23 listopada 2017 r. pełnomocnik uzyskał bowiem telefonicznie informację o wydaniu przez Sąd postanowienia z dnia 5 października 2017 r. Skarżący wyjaśnił, że na początku września 2017 r. wyjechał do Niemiec, będąc zaproszony na spotkanie w urzędzie pracy w miejscowości K.. Proces rekrutacyjny został jednak przedłużony do 15 września 2017 r. wobec tego skarżący przebywał poza Polską w tym okresie. Po powrocie nie znalazł jednak żadnej korespondencji w skrzynce pocztowej ani awiza. Na poczcie też poinformowano go o braku skierowanej do niego korespondencji poleconej. Skarżący załączył wydruk potwierdzający datę kontaktu telefonicznego jego pełnomocnika z Sądem oraz zaświadczenie z Federalnej Agencji Pracy w miejscowości K.. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 Ppsa, jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Stosownie do art. 87 § 1 ustawy, pismo z przedmiotowym wnioskiem wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 Ppsa) oraz dokonać czynności, której strona nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 Ppsa). W rozpatrywanej sprawie biorąc pod uwagę datę powzięcia przez skarżącego informacji o odrzuceniu jego skargi uznać należy że dochował on ustawowego terminu złożenia rozpatrywanego wniosku. Jednocześnie skarżący uzupełnił wskazany brak formalny skargi – nadsyłając własnoręcznie podpisany egzemplarz skargi. Przechodząc natomiast do oceny okoliczności wskazujących na brak winy skarżącego w uchybieniu terminu Sąd uznał, że okoliczności te miały miejsce w niniejszej sprawie. Zgodnie z oświadczeniem skarżącego w okresie awizacji przesyłki zawierającej wezwanie do uzupełnienia braku formalnego skargi przebywał on w Niemczech. Po powrocie do Polski nie znalazł natomiast w skrzynce pocztowej żadnego dokumentu awiza. Zauważyć wymaga, że niewątpliwie istnieją ograniczone środki dowodowe, jakimi mogą dysponować strona w zakresie braku awizacji korespondencji. Jednocześnie należy mieć na względzie regulację art. 73 Ppsa, zgodnie z którą dwukrotne awizowanie przesyłki, w sposób określony w tym przepisie uzasadnia przyjęcie domniemania faktycznego, że przesyłka ta doszła do rąk adresata, a więc dokonane w ten sposób doręczenie było skuteczne. W niniejszej sprawie dwukrotną awizację przesyłek zawierających wezwania do uzupełnienia braku skargi potwierdzają adnotacje pracownika poczty. Wskazać wymaga jednakże, że powyższe domniemanie jest wzruszalne, a trybem właściwym do jego obalenia jest właśnie przywrócenie terminu. Postępowanie w przedmiocie przywrócenia terminu nie ma jednak na celu zakwestionowania faktu doręczenia przesyłki, lecz jedynie uchylenie się od ujemnych skutków w zakresie upływu terminu, jakie wynikają dla strony z tego doręczenia (vide: wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 28 lutego 2006 r., sygn. P 13/05, oraz z dnia 15 października 2002 r., sygn. SK 6/02 w odniesieniu do tej samej problematyki poruszanej w postępowaniu cywilnym). W wymienionych wyżej orzeczeniach Trybunał Konstytucyjny wskazał na czynniki, które zwiększają prawdopodobieństwo nieotrzymania awiza przez adresata i zaliczył do nich okoliczności w wyniku, których poczta nie zawsze przestrzega standardów wyznaczonych przez prawo, co zmniejsza pewność dotarcia przesyłki. W rozpoznawanej sprawie skarżący podjął próbę uchylenia się od negatywnych skutków uznania za skutecznie doręczenia wezwania w zakresie uzupełnienia braku formalnego skargi, czego konsekwencją było niekorzystne dla niego postanowienie z dnia 5 października 2017 r. o odrzuceniu skargi. Nie można wykluczyć, że w istocie skarżący nie otrzymał zawiadomień o awizacji kierowanej do niego korespondencji. Jednocześnie wskazać wymaga, że skarżący był reprezentowany w postępowaniu administracyjnym przez pełnomocnika (nie będącego adwokatem lub radca prawnym), który wniósł do Sądu skargę. Skarżący mógł zatem pozostawać w przeświadczeniu, że pełnomocnik ten będzie reprezentować go w niniejszym postępowaniu. Oznacza to, że nie musiał spodziewać się korespondencji sądowej, sądząc, że ta kierowana będzie pod adresem pełnomocnika. Przy czym, po powrocie do Polski podjął należyte starania celem uzyskania informacji odnośnie obecnego etapu postępowania sądowego. Mając na uwadze powyższe okoliczności, Sąd na podstawie art. 86 § 1 Ppsa, orzekł jak w sentencji postanowienia.