II SA/Gl 595/04

W IMIENIU RZECZPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 stycznia 2006r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski Sędzia WSA Włodzimierz Kubik Asesor WSA Barbara Brandys-Kmiecik (spr.) Protokolant st. sekretarz Małgorzata Orman po rozpoznaniu w dniu 19 stycznia 2006r . na rozprawie sprawy ze skargi "A" sp. z o. o. w C. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie dokonania oceny stanu technicznego obiektu postanawia: 1. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta C. z dnia [...] r. nr [...]; 2. orzeka, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz skarżącej kwotę [...] zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismami datowanymi z dnia [...] 2004r. i [...] 2004r. lokatorki budynku mieszkalnego przy ul. A w C. – C. K., D. Ż., A. S. i E. D. wystąpiły do Unii Obrony Praw Lokatorów Mieszkańców województwa [...] w C. ze skargami na zły stan techniczny budynku. Pismem z dnia [...] 2004r. Zarząd Wojewódzki Unii Obrony Praw Lokatorów Mieszkańców województwa [...] z siedzibą w C. zwrócił się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w C. o zbadanie przedmiotowej sprawy. W związku z tym pismem zawiadomieniem z dnia [...] 2004r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta C. poinformował mieszkańców budynku przy ul. A oraz "A" sp. z o.o. z siedzibą w C. o kontroli stanu technicznego budynku mieszkalnego wielorodzinnego zlokalizowanego przy ul. A w C., która odbyła się [...] 2004r. W wyniku tejże kontroli postanowieniem z dnia [...]r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta C., działając w oparciu o art. 62 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane /t.j. Dz. U. z 2003r. nr 207, poz. 2016 ze zm./ nakazał Prezesowi "A" sp. z o.o. w C. dostarczenia ekspertyzy technicznej dotyczącej stanu technicznego w/w budynku, opracowanej przez uprawnionego rzeczoznawcę budowlanego. W uzasadnieniu podkreślono, że wobec nieuregulowania spraw własnościowych budynku zgodnie z art. 61 prawa budowlanego na zarządcy obiektu ciąży obowiązek utrzymywania i użytkowania obiektu zgodnie z przepisami . Na powyższe postanowienie "A" sp. z o.o. w C. złożył zażalenie podnosząc, że jedynie administruje tym budynkiem a nie jest jego zarządcą. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. postanowieniem z dnia [...] r. ozn. nr [...] utrzymał w mocy powyższe orzeczenie podzielając pogląd organu I instancji. W uzasadnieniu powołując się na art. 61 Prawa budowlanego organ odwoławczy wskazał, że "A" sp. z o.o. w C. jako administrator budynku pełni rolę jego zarządcy, gdyż wykonuje drobne remonty. Na w/w postanowienie ostateczne została złożona skarga przez "A" sp. z o.o. w C.. Skarżący podkreślił, że jest spółką prawa handlowego a nie jednostką organizacyjną Gminy i administruje przedmiotowym budynkiem na podstawie umowy zawartej z Gminą. Poza tym stan prawny nieruchomości jest nieuregulowany i Gmina C. zawarła umowę jako prowadzący cudze sprawy bez zlecenia. W odpowiedzi na powyższą skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. podtrzymał swe stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu i podkreślił, że administrator tego budynku pełni rolę jego zarządcy gdyż wykonuje drobne remonty. Dlatego tez wnosił o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd administracyjny zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz. U. z 2002 nr 153, poz.1269/ sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Przede wszystkim należy podkreślić, że w świetle brzmienia art. 28 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego / t.j. Dz. U. z 2000r. nr 98, poz.1071 ze zm. – zwany dalej "kpa"/ stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Stronami zaś mogą być osoby fizyczne i osoby prawne, a gdy chodzi o państwowe i samorządowe jednostki organizacyjne i organizacje społeczne - również jednostki nie posiadające osobowości prawnej (art. 29 kpa). Zatem w postępowaniu administracyjnym adresatem obowiązku nałożonego na osobę prawną może być wyłącznie sama osoba prawna, a nie funkcjonariusz (pracownik) tej osoby prawnej. Zaznaczyć należy, że zgodnie z art. 81c ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane /t.j. Dz. U. z 2003r. nr 207, poz. 2016 ze zm./ organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego, w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do stanu technicznego obiektu budowlanego, mogą nałożyć, w drodze postanowienia, na właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego, obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. Koszty ocen i ekspertyz ponosi osoba zobowiązana do ich dostarczenia. Z treści zaś zaskarżonego postanowienia jednoznacznie wynika, że obowiązek dostarczenia ekspertyzy technicznej dotyczącej stanu technicznego budynku mieszkalnego wielorodzinnego zlokalizowanego przy ul. A w C., opracowanej przez uprawnionego rzeczoznawcę budowlanego nałożony został na Prezesa "A" sp. z o.o. w C., a nie jak stanowią powyższe przepisy na Spółkę, którą organy uznały za zarządcę budynku. Powyższe zaś spowodowało, że wydane w sprawie postanowienia skierowane były do osoby niebędącej stroną w postępowaniu. Podkreślić należy, że strony nie będące osobami fizycznymi działają przez swych ustawowych lub statutowych przedstawicieli. Zasady reprezentowania osób prawnych określone zostały w art. 38 Kodeksu cywilnego. Dla ustalenia zasad przedstawicielstwa osób prawnych, czy ma to być przedstawicielstwo jednoosobowe, czy reprezentacja łączna, należy sięgnąć do przepisów ustawowych oraz postanowień statutowych - praktycznie korzysta się z wyciągów z rejestrów lub zaświadczeń o wciągnięciu do odpowiedniej ewidencji, a także do umów, jeżeli są w nich odpowiednie postanowienia odnośnie reprezentacji oznaczonej osoby prawnej, reprezentację spółek prawa handlowego bada się na podstawie przepisów ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (wcześniej przepisów k.h.). Powyższe jednak przesądza wyłącznie w zakresie uprawnień do podejmowania działań i czynności w imieniu i na rzecz spółki. Nie może natomiast skutkować nakładaniem obowiązków wynikających m.in. z prawa budowlanego na organy tejże spółki skoro ich podmiotem może być wyłącznie dana spółka. "A" sp. z o.o. w C. jako spółka prawa handlowego posiada bowiem zdolność prawną i może być podmiotem praw i obowiązków. Prezes zaś jest wyłącznie organem tejże spółki – członkiem zarządu. Na mocy art. 201 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych - § 1 to zarząd prowadzi sprawy spółki i reprezentuje spółkę. Każdy zaś członek zarządu ma prawo i obowiązek prowadzenia spraw spółki i może prowadzić bez uprzedniej uchwały zarządu sprawy nieprzekraczające zakresu zwykłych czynności spółki. Reasumując zatem powyższe rozważania należy stwierdzić, że osoba prawna działa w procesie przez organ uprawniony do działania w jej imieniu i organ ten ma obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności procesowej. W przypadku spółki z ograniczoną odpowiedzialnością jest nim zarząd, który reprezentuje spółkę. Natomiast podmiotem praw i obowiązków może być wyłącznie dana spółka jako strona konkretnego postępowania. Wskazane uchybienie wyczerpuje przesłanki uwzględnienia skargi przewidziane treścią art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) tj. stwierdzenie nieważności decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Zatem nałożenie w/w obowiązku na Prezesa Spółki musiało skutkować unieważnieniem postanowień obu instancji jako obarczonych wadą nieważnościową z art. 156 § 1 pkt. 4 kpa tj. została skierowana do osoby nie będącej stroną w sprawie. Unieważnienie zatem zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia organu pierwszej instancji nakłada na organ pierwszej instancji obowiązek ponownego przeprowadzenia postępowania z uwzględnieniem wyżej omówionych uwarunkowań. Zaznaczyć jednak należy, że w świetle art. 61 prawa budowlanego obowiązek utrzymania obiektu budowlanego w należytym stanie technicznym i estetycznym oraz użytkowania go zgodne z przeznaczeniem obiektu ciąży na właścicielu lub zarządcy obiektu. Skoro zatem "A" sp. z o.o. w C. podjęła się obowiązków związanych z administrowaniem budynku, wykonywaniem remontów i napraw tym samym przejęła na siebie odpowiedzialność za zapewnienie należytego stanu technicznego budynku jako jego zarządca. Sąd po myśli art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości. O kosztach postępowania Sąd orzekał, stosownie do postanowień art. 209 wyżej wymienionej ustawy. Wobec powyższego na podstawie art. 145 § 1 pkt. 2 wyżej wymienionej ustawy stwierdzono nieważność zaskarżonego postanowienia i postanowienia organu I instancji.