II SA/Gl 597/17

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 13 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G. J. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu. postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie fachowego pełnomocnika (adwokata) z urzędu. W druku podał, że we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje wraz z żona oraz niepełnoletnią córką, nie posiada żadnego majątku a jedynym źródłem utrzymania się jego rodziny są dochody skarżącego ze stosunku pracy uzyskiwane w kwocie 2.500 zł netto miesięcznie. Małżonka strony, wedle jego deklaracji nie pracuje i zajmuje się wychowywaniem dziecka. Pismem z dnia 9 sierpnia 2017 r. referendarz sądowy wezwał stronę do uprawdopodobnienia okoliczności podniesionych we wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez udokumentowanie wydatków przeznaczanych na utrzymanie się; nadesłanie dokumentów potwierdzających aktualną wysokość dochodów skarżącego oraz nadesłanie kopii umowy najmu lokalu mieszkalnego zajmowanego przez jego rodzinę lub też wskazanie tytułu prawnego do tego lokalu Odrębnym wezwaniem zobowiązano skarżącego do nadesłania zaświadczenia o dochodach jego małżonki lub też zaświadczenia, iż małżonka skarżącego jest osobą bezrobotną, pozbawioną prawa do zasiłku. W odpowiedzi wnioskodawca nadesłał jedynie swoje oświadczenie, wyliczające poszczególne wydatki związane z utrzymaniem się oraz powołujące się na deklarowaną w druku PPF wysokość dochodów a w odrębnym piśmie oświadczył, iż jego małżonka nigdzie nie pracuje i nie osiąga żadnych dochodów zajmując się wychowaniem córki. Rozpoznając wniosek zważono, co następuje: Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) - zwanej dalej P.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Należy przy tym wyraźnie podkreślić, że skorzystanie z tej formy prawa pomocy zostało przewidziane dla osób, które znajdują się w wyjątkowo trudnym położeniu materialnym a z przedstawionych okoliczności wynika, że nawet przy najdalej idących wysiłkach nie są w stanie samodzielnie wygospodarować środków na ten cel. Mając na uwadze treść powołanego wyżej przepisu oraz okoliczności zaistniałe w niniejszej sprawie uznano, że brak jest podstaw do przyznania prawa pomocy. W pierwszej kolejności wskazać przyjdzie, że nieprzypadkowo ustawodawca w art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. posłużył się zwrotem "wykaże". Oznacza to, że to na osobę ubiegającą się o przyznanie prawa pomocy został przerzucony ciężar przedstawienia swojej sytuacji materialnej w taki sposób, aby przekonać o zasadności złożonego wniosku. Instrumentem służącym wyjaśnieniu wątpliwości w tym zakresie jest wezwanie, o którym mowa w art. 255 P.p.s.a. Uzyskanie dodatkowego oświadczenia strony lub dokumentów źródłowych dotyczących jej stanu majątkowego w trybie art. 255 P.p.s.a. służy uzupełnieniu stanu wiedzy sądu o sytuacji strony, natomiast wówczas, gdy osoba ubiegająca się o prawo pomocy nie prześle żądanych dokumentów lub też udzieli informacji fragmentarycznych bądź też niespójnych – wówczas zachodzą przesłanki do odmowy uwzględnienia złożonego wniosku (por. postanowienie NSA z 28.01.2015 r., sygn. II OZ 43/15; postanowienie NSA z 13.01.2015 r., sygn. II OZA 1394/14 – obydwa dostępne w bazie orzeczeń sądów administracyjnych pod adresem: www.nsa.gov.pl/orzeczenia) W rozpoznawanej sprawie wnioskodawca nie przesłał jakiegokolwiek dokumentu, który pozwoliłby na weryfikację podanych przezeń informacji, poprzestając jedynie na własnoręcznie sporządzonych oświadczeniach. Ich wiarygodność jest niewielka, gdyż okoliczności sprawy pozwalają na przypuszczenie, że sytuacja strony jest odmienna od tej, którą deklaruje. Po pierwsze, w aktach administracyjnych przewija się wątek zamieszkiwania oraz pracy skarżącego za granicą (w [...]), co nie zostało przezeń w żaden sposób zakwestionowane. Dalej idąc wskazać przyjdzie, że skarżący w druku formularza wskazuje, że nie posiada żadnych nieruchomości podczas, gdy w skardze sam wskazuje, iż jest współwłaścicielem domu w Sielcu. W żaden sposób nie wskazał, jak nieruchomość ta jest użytkowania, kto z niej korzysta i w jakim zakresie i czy z tego tytułu osiągane są jakiekolwiek dochody. Niejasne są powody, dla których wnioskodawca konsekwentnie uchyla się od przedstawienia jakichkolwiek dokumentów pozwalających na weryfikację podanych przezeń informacji. W szczególności zaś nie wskazał przyczyn, dla których nie uprawdopodobnił wysokości swoich dochodów (chociażby nadsyłając zaświadczenie wystawione przez pracodawcę, ewentualnie wyciąg z rachunku bankowego) jak również wydatków (miał możliwość nadesłania chociażby części rachunków za media, czynszu za lokal, ewentualnie nadesłania wyciągu z rachunku bankowego obrazującego operacje w tym zakresie). Brak jest również jakichkolwiek informacji na temat przeszkód, które uniemożliwiły wnioskodawcy przedstawienie zaświadczenia, wystawionego przez właściwy urząd pracy, w którym potwierdzono by, iż rzeczywiście jego małżonka jest osobą bezrobotną, pozbawioną prawa do zasiłku. Powołane wyżej okoliczności budzą zbyt daleko idące wątpliwości względem realnej sytuacji materialnej strony, a wobec tego nie można było uznać, iż zachodzą przesłanki pozwalające na przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Zważywszy na powyższe, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w związku z art. 258 §1 i § 2 pkt 7 tej ustawy postanowiono jak w sentencji orzeczenia.