II SA/Gl 618/08

PostanowienieWSA w Gliwicach2008-11-17

Skład orzekający: Łukasz Strzępek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu powinien zostać uwzględniony, jeśli strona została już zwolniona od kosztów sądowych, a jej sytuacja materialna, mimo deklarowanego niskiego dochodu, obejmuje posiadanie gospodarstwa rolnego i środków transportu, które mogą generować dodatkowe dochody?
Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych został umorzony jako bezprzedmiotowy, ponieważ strona była już w całości zwolniona od tych kosztów. Wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu został oddalony, ponieważ sytuacja materialna strony, pomimo deklarowanego niskiego dochodu, nie była na tyle ciężka, aby uzasadniać ponoszenie przez Skarb Państwa wydatków na zastępstwo procesowe z urzędu, biorąc pod uwagę posiadane gospodarstwo rolne i środki transportu.
Stan faktyczny
Skarżący A. P. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu. Skarżący deklarował niski miesięczny dochód rodziny, posiadanie gospodarstwa rolnego i nieruchomości. Wnioskodawca był już wcześniej zwolniony od kosztów sądowych. Sąd rozpoznał wniosek, biorąc pod uwagę sytuację materialną strony.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie z wniosku skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych; oddalono wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 17 listopada 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie legalności wykonanych robót budowlanych w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu postanawia: 1) umorzyć postępowanie z wniosku skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych, 2) oddalić wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu Skarżący, na urzędowym formularzu PPF wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Z informacji zawartych w tym wniosku wynika, że prowadzi on gospodarstwo domowe wraz z [...] swoich dzieci zamieszkując w budynku o pow. [...] m2. W skład majątku jego rodziny wchodzi również gospodarstwo rolne o pow. [...] ha. Rodzina wnioskodawcy utrzymuje się z dochodów z gospodarstwa rolnego oraz alimentów jak również odpłatności uzyskiwanych z tytułu praktyki syna i córki wnioskodawcy. Łączny dochód miesięczny kształtuje się na poziomie około [...]zł. Wnioskodawca wskazał, że nie posiada żadnych oszczędności ani też środków pieniężnych ulokowanych na rachunkach lub lokatach bankowych, zaś jego synowie są właścicielami dwóch samochodów z rocznika [...] i [...]. W tym miejscu zaznaczyć przyjdzie, że postanowienie referendarza sądowego A. P. został zwolniony od kosztów sądowych. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Ustanowiona przez obowiązujące przepisy zasada odpłatności postępowania (art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwanej dalej P.p.s.a.) nie ma charakteru bezwzględnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Osobie fizycznej, która wystąpiła o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu prawo pomocy może być przyznane wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu swoim i swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Ze względu na fakt, iż wnioskodawca został już w całości zwolniony od kosztów sądowych, ponowny wniosek w tym zakresie jest bezprzedmiotowy, a w związku z tym postępowanie winno być umorzone. W konsekwencji należało przyjąć, że skarżący ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, co oznacza, że będzie można uwzględnić jego wniosek wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim i swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Odnosząc się do wniosku o ustanowienie adwokata z urzędu stwierdzono, że sytuacja materialna wnioskodawcy nie jest na tyle ciężka aby uzasadnione było wyłożenie ze środków publicznych kwot na pokrycie zastępstwa procesowego świadczonego z urzędu. Rodzina A. P. dysponuje stosunkowo niewielkim dochodem miesięcznym – wedle deklaracji skarżącego wynosi on [...] zł miesięcznie. Gdyby przyjąć jedynie to kryterium, to za zasadne należałoby uznać rozważenie uwzględnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Jednakże ocenie podlega całokształt okoliczności dotyczących sytuacji materialnej skarżącego, te zaś przemawiają przeciwko uwzględnieniu wniosku. W skład majątku A. P. wchodzi m.in. nieruchomość rolna o pow. [...] ha. Wnioskodawca nie wyjaśnił przy tym, czy jest ona uprawiana, czy też nie oraz jakie dochody są z niej czerpane. Nie wskazał również, czy i w jakiej wielkości korzysta z dopłat bezpośrednich z funduszy wspólnotowych. Wątpliwości budzi również rzeczywista wysokość dochód synów skarżącego, skoro jeden z nich zmienił w ciągu ostatnich miesięcy samochód (w [...] A.P. zaznaczył, iż było to [...] z [...] r., a obecnie jest to [...] z [...]r.). To oznacza, że jego rodzina dysponowała dochodem pozwalającym na zmianę pojazdu. Przywołane okoliczności świadczą o tym, że sytuacja materialna rodziny skarżącego nie jest ciężka na tyle, aby Skarb Państwa ponosił wydatki na adwokata ustanowionego z urzędu. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia. w tym zakresie należało uznać za bezprzedmiotowe. Na podstawie art. 161 § 1 pkt 1 P.p.s.a. w związku z art. 258 § 1 i § 3 P.p.s.a. orzeczono o umorzeniu postępowania w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło