II SA/Gl 62/22
WyrokWSA w Gliwicach2022-04-22
Skład orzekający: Grzegorz Dobrowolski, Elżbieta Kaznowska, Krzysztof Nowak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, którzy nie byli stronami postępowania w sprawie usunięcia odpadów, mogą skutecznie domagać się wznowienia tego postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 KPA, powołując się na swój interes prawny wynikający z wcześniejszego postępowania dotyczącego naruszenia stosunków wodnych?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że skarżący nie posiadali przymiotu strony w postępowaniu dotyczącym usunięcia odpadów prowadzonym na podstawie art. 26 ustawy o odpadach. Brak przymiotu strony w tym postępowaniu uniemożliwia skuteczne powołanie się na przesłankę wznowienia postępowania z art. 145 § 1 pkt 4 KPA. Interes prawny skarżących, wynikający z wcześniejszego postępowania dotyczącego naruszenia stosunków wodnych, nie może być przenoszony na postępowanie dotyczące odpadów, gdyż są to odrębne procedury prawne.Stan faktyczny
Skarżący domagali się wznowienia postępowania zakończonego decyzją Burmistrza o umorzeniu postępowania dotyczącego usunięcia odpadów z działki, twierdząc, że odmówiono im przymiotu strony. Organ pierwszej instancji odmówił uchylenia decyzji, uznając, że skarżący nie wykazali związku między ich prawami a rozstrzygnięciem. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, podkreślając, że interes prawny skarżących wynikał z innego postępowania (dotyczącego stosunków wodnych) i nie mógł być przenoszony na postępowanie o usunięcie odpadów. Skarżący wnieśli skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski, Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska (spr.), Sędzia WSA Krzysztof Nowak, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi T.I., K.I. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia, w wyniku wznowienia postępowania, decyzji o umorzeniu postępowania dotyczącego usunięcia odpadów oddala skargę.
W wyniku pisma T. I. i K.I. (dalej strony, skarżący) Burmistrz W. przeprowadził postępowanie, po którym decyzją z dnia 7 października 2020 r., działając na podstawie art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego w zawiązku z art. 26 ustawy z dnia 14 grudnia 2012r. o odpadach (t.jedn. Dz.U z 2020 r., poz. 797 ze zm.) umorzył postępowanie w sprawie niezwłocznego usunięcia odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania lub magazynowania, tj. z działki nr [...] położonej przy ulicy [...] w D., stanowiącej własność T.G.
Pismem z dnia 9 lutego 2021 r. strony wniosły o wznowienie postępowania zakończonego wymienioną powyżej decyzją, powołując się na art. 145 § 1 pkt 4 w związku z art. 147 Kodeksu postępowania administracyjnego z uwagi na fakt odmówienia im w tym postępowaniu przymiotu strony, a tym samym nie zapewnienia możliwości czynnego udziału w tym postępowaniu. W uzasadnieniu wniosku podnieśli, iż organ błędnie przyjął, że składowane na wskazanym terenie materiały nie stanowią odpadów w rozumieniu art. 3 ust. 1 ust. 6 ustawy o odpadach. Wskazali, iż powołany przez organ art. 26 ustawy o odpadach nakłada na posiadacza odpadów określone obowiązku, ale nie ma znaczenia dla ustalenia kręgu stron postępowania. Znajdujące się na terenie wymienionej działki odpady nie mogą być utwardzane w sposób prowadzący do zakłócenia wody na gruncie zgodnie z art. 29 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne. W tym miejscu przywołali decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku- Białej z dnia 20 lipca 2015 r. Dodali, że od momentu wydania tej decyzji wskazana działka zasypana została odpadami na wysokość 2m na całym jej obszarze. W ocenie stron zasypanie w latach 2015 - 2020 tej działki odpadami, a w konsekwencji sztuczne podniesienie jej poziomu, prowadzi do dalszej zmiany stosunków wodnych na obszarze, co powodować może zlewanie sąsiednich trenerów przez potok D. Stąd też wymieniona na wstępie decyzja jest sprzeczna z prawem i niezgodna z obowiązującymi przepisami w zakresie gospodarki odpadami, a ustalony przez organ stan faktyczny i prawny sprawy nie odpowiada prawdzie.
.
Postanowieniem z dnia 20 kwietnia 2021 r. Burmistrz W. (dalej organ pierwszej instancji), przywołując w podstawie art. 145 § 1 pkt 4, art. 147 i art. 149 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego wznowił postępowanie w sprawie niezwłocznego usunięcia odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania lub magazynowania, zakończone decyzją z dnia 7 października 2020 r.
Rozpatrując sprawę w postępowaniu wznowionym organ pierwszej instancji, działając na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 26 ustawy o odpadach odmówił uchylenia swojej ostatecznej decyzji z dnia 7 października 2020 r. znak: [...] w sprawie niezwłocznego usunięcia odpadów. W uzasadnieniu wyjaśnił, że po przeprowadzeniu, po wznowieniu, postępowania, organ stwierdził, że przesłanki wskazane we wniosku stron odnoszące się do przepisu art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego nie potwierdziły się. Nie wykazano bowiem związku pomiędzy sferą indywidualnych praw (prawa własności) stron a rozstrzygnięciem zawartym w kwestionowanej decyzji. W przypadku przedmiotowego skarżonego postępowania stroną jest podmiot, którego prawa lub obowiązki mogą być określone w wyniku wydania decyzji. Osoby trzecie, nawet narażone na uciążliwe oddziaływanie podmiotu zobowiązanego, nie mogą być stroną takiego postępowania. Organ podkreślił, że działka stron nie leży w bezpośrednim sąsiedztwie działki nr [...], a także jej użytkowanie nie wpływa na posesję stron.
Organ ustalił, że prace przeprowadzone na przedmiotowej działce nie wymagają pozwolenia na budowę. Z uwagi na to, że zmienią dotychczasowy sposób zagospodarowania terenu, mieszczą się w dyspozycji przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, gdzie znaczenie ma zamiar i cel właściciela terenu co do prowadzonych prac i ostatecznego zagospodarowania. W kontekście powyższego organ ustalił, że materiał w postaci ziemi z kamieniem był zwożony na przedmiotową działkę celem wykorzystania i posłużył do zagospodarowania działki, a czysty gruz betonowy i ceramiczny posłuży do remontu budynku gospodarczego. Tym samym materiały te nie zmieniły sposobu użytkowania działki, a zarazem część materiału została wykorzystana, a część przeznaczona do dalszego wykorzystania. Ustalono też, że przedmiotowa działka ma obecnie nowego właściciela.
W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący zarzucili jej:
- naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 28 w związku z art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez odmówienie im przymiotu strony tego postępowania, podczas gdy wykazali swój interes prawny ,
- naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 26 ust. 2 ustawy o odpadach w związku z art. 234 ustawy Prawo wodne poprzez ich niezastosowanie i brak wydania przez organ pierwszej instancji decyzji nakazującej właścicielowi przedmiotowej działki usunięcia z niej odpadów, jako miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania lub magazynowania, w sytuacji gdy składowanie na niej prowadzi do zakłócania stanu wody na gruncie w myśl art. 234 Prawa wodnego.,
- naruszenie przepisów postępowania, tj.:
- art. 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego i pominięcie dowodów wskazanych we wniosku o wznowienie postępowania.
- art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez brak wskazania w uzasadnieniu decyzji przyczyn, dla których odmówiono dowodom wskazanym przez odwołujących we wniosku o wznowienie wiarygodności i mocy dowodowej,
- art. 151 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez odmowę uchylenia ostatecznej decyzji z dnia 7 października 2020 r. o umorzeniu postępowania, w sytuacji gdy organ winien w oparciu o przepis art. 151 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego uchylić decyzję dotychczasową z uwagi na zaistnienie ku temu podstaw oraz wydać nową decyzję nakazującą właścicielowi przedmiotowej działki usunięcie z jej terenu nielegalnie składowanych odpadów.
Uwzględniając powyższe odwołujący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji organu pierwszej instancji i orzeczenie co do istoty tj. nakazania usunięcia z terenu wskazanej działki składowanych odpadów nawiezionych na nią po dniu uprawomocnienia się decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku- Białej z dnia 20 lipca 2015 r.
Zaskarżoną obecnie decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Bielsku- Białej (dalej Kolegium, organ drugiej instancji, organ odwoławczy), przywołując w podstawie prawnej art. 26 ustawy o odpadach oraz art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu po przedstawieniu dotychczasowego przebiegu postępowania oraz stanowiska prezentowanego przez skarżących, organ w pierwszej kolejności odniósł się do instytucji wznowienia postępowania przybliżając ją w świetle przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego.
Ustosunkowując się do podstawy wniosku o wznowienie postępowania organ odwoławczy pokreślił, że strony wywodzą swój interes prawny z faktu, że w 2015 r. toczyło się postępowanie w sprawie naruszenia stosunków wodnych zakończone wydaniem w dniu 20 lipca 2015 r. decyzji, w której właścicielowi działki nr [...] nakazano wstrzymanie się od dalszego podnoszenia terenu. Zasypywanie działki odpadami spowodowało zmianę stosunków wodnych wpływającą na tereny sąsiednie, w tym na nieruchomość skarżących. Następnie odwołując się do art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego przywołał definicję pojęcia strony postępowania, podkreślając, że stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Z kolei pojęcie interesu prawnego - nie zostało zdefiniowane przepisach Kodeksu i odnieść się należy do doktryny - gdzie przyjmuje się że treścią interesu prawnego jest publiczne prawo podmiotowe rozumiane jako przyznanie przez przepis prawa jednostce konkretnych korzyści, które można realizować w postępowaniu administracyjnym, przy czym interes ten musi cechować to, iż jest on indywidulany, konkretny, aktualny i sprawdzalny obiektywny, a jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami zastosowania przepisu prawa materialnego. Od tak pojmowanego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, czyli stan, w którym wnioskodawca wprawdzie jest bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, nie może jednak tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa powszechnie obowiązującego. W takim przypadku nie przysługuje atrybut strony w postępowaniu administracyjnym
Przedmiotowe postępowanie administracyjne, którego dotyczy wniosek o wznowienie, było prowadzone na podstawie przepisu art. 26 ustawy o odpadach. Z treści tego przepisu wynika, w postępowaniu prowadzonym na jego podstawie nie są nakładane żadne obowiązki, ani nie wynikają żadne uprawnienia dla żadnego innego podmiotu, poza posiadaczom odpadów. Składowanie lub magazynowanie odpadów w miejscach do tego nieprzeznaczonych może powodować negatywne oddziaływanie na nieruchomości sąsiednie, ale prawo materialne wprowadza szereg instytucji, w ramach których jest badane to oddziaływanie i w zależności od jego rodzaju oraz zasięgu, są określane szczególne obowiązki posiadaczy odpadów związane z ochroną środowiska. To w tych odrębnych postępowaniach chronione są interesy prawne właścicieli nieruchomości sąsiednich w przypadku objęcia ich tym oddziaływaniem.
W ocenie organu odwoławczego nie można podzielić twierdzenia skarżących, że skoro byli stronami postępowania w sprawie naruszenia stosunków wodnych, to również w postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 26 ustawy o odpadach przysługuje im przymiot strony. Przepisy Prawa wodnego w odmienny sposób regulują kwestie stron. Stronami postępowania w sprawie naruszenia stosunków wodnych jest niewątpliwie właściciel gruntu, który zmienił stan wody na gruncie oraz właściciele nieruchomości sąsiednich, na które ta zmiana szkodliwie wpływa. Nie odnosi się to jednak do postępowania prowadzonego na podstawie art. 26 ustawy o odpadach. Tak więc skoro wnioskodawcy nie posiadają przymiotu strony w sprawie zakończonej wymienioną powyżej decyzją wydaną na podstawie art. 26 ustawy o odpadach, to nie zaistniała przesłanka określona w art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego, a w konsekwencji zasadnie odmówiono uchylenia dotychczasowej decyzji na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Brak stwierdzenia przesłanek wskazanych w art. 145 Kodeksu postępowania administracyjnego powoduje, że organ prowadzący postępowanie wznowieniowe nie przystępuje do merytorycznej oceny istoty sprawy i ustosunkowanie się do zarzutów podniesionych w stosunku do dotychczasowej decyzji pozostają poza sprawą. .
Niezadowoleni z powyższego rozstrzygnięcia skarżący, reprezentowani przez syna – P.I., złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W skardze wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji organu odwoławczego oraz rozważenie uchylenia poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji a także decyzji tego organu z dnia 7 października 2020 r. o umorzeniu postępowania w przedmiocie niezwłocznego uchylenia odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania lub magazynowania.
Zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, tj.
- art. 28 w związku z art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez odmówienie im przymiotu strony tego postępowania, podczas gdy wykazali swój interes prawny ,
- art. 7 w związku z art. 84 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez niepojęcie niezbędnych czynności do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy - czyli nieprzeprowadzenie dowodu z opinii biegłego,
- art. 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, tj. dokumentacji w postaci decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku- Białej z dnia 20 lipca 2015 r. oraz dokumentacji w postaci załączonych zdjęć ,
- art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji w sytuacji, gdy powinna być uchylona
oraz przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.
- art. 26 ust. 2 ustawy o odpadach poprzez brak wydania przez organ odwoławczy decyzji nakazującej właścicielowi działki nr [...] usunięcie odpadów z jej terenu, w sytuacji gdy są one składowane na jej powierzchni z naruszeniem przepisów
- art. 16 ust. 1 i ust. 2 w związku z art. 26 ust. 1 i ust. 2 ustawy o odpadach poprzez brak wydania przez organ odwoławczy nakazującej właścicielowi działki nr [...] usunięcie odpadów z jej terenu, w sytuacji gdy składowane na jej powierzchni stanowią zagrożenie dla wody, gleby oraz wywołują niekorzystne skutki dla trenów wiejskich.
W uzasadnieniu szeroko rozwinęli postawione zarzuty, powtarzając co do zasady argumentację zaprezentowaną już w odwołaniu. Wskazali na posiadany interes prawny, odwołując się m.in. do przepisów Prawa wodnego i zmiany stanu wody na przedmiotowej działce.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymując swoje stanowisko prezentowane w zaskarżonej decyzji, wniósł o oddalenie złożonej skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpatrując sprawę zważył, co następuje:
W myśl art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.jedn. Dz.U. z 2022 r., poz. 329), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w treści ustawy. Kryterium kontroli wykonywanej przez te sądy określa art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.jedn. Dz.U. z 2021 r., poz. 137), że jest ona sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zatem kontrola sądów polega na zbadaniu, czy kwestionowana decyzja nie uchybia przepisom prawa materialnego lub procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy albo dającym podstawę do wznowienia postępowania bądź mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądy badają również, czy organ administracji publicznej nie dopuścił się uchybień skutkujących nieważnością decyzji (art. 145 § 1 cytowanej ustawy). Jednakowoż sądy administracyjne – w myśl art. 134 § 1 tej ustawy rozstrzygają w granicach danej sprawy, nie będąc związanymi zarzutami i wnioskami skargi, a zatem oceniają legalność decyzji również z urzędu.
Kierując się tym zapisem Sąd stwierdził, iż zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji nie naruszają przepisów w stopniu powodującym ich uchylenie
Należy zaznaczyć, że przedmiotem rozstrzygnięcia organów administracji było zagadnienie dotyczące postępowania wznowionego w sprawie zakończonej ostateczną decyzją administracyjną organu pierwszej instancji z dnia 7 października 2020 r. znak: [...] umarzającą postępowanie w sprawie niezwłocznego usunięcia odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania lub magazynowania - tj. działki nr [...] przy ulicy [...] w D.
Instytucja wznowienia postępowania jest nadzwyczajnym trybem weryfikacji decyzji ostatecznych. Stwarza ona prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym doszło do jej wydania, było dotknięte jedną z kwalifikowanych wad procesowych, wyliczonych wyczerpująco w przepisach prawa procesowego- tj. w art. 145 Kodeksu postępowania administracyjnego. Mając jednak na uwadze jedną z podstawowych zasad postępowania administracyjnego – zasadę trwałości decyzji administracyjnych, wynikającą z art. 16 Kodeksu postępowania administracyjnego, obowiązkiem organów rozpatrujących niniejszą sprawę było postępowanie zgodnie z przepisami tego Kodeksu (art.145 do art. 153) dotyczącymi wznowienia postępowania. Przeprowadzone postępowanie wznowieniowe może doprowadzić do odmowy uchylenia dotychczasowej decyzji (art. 151 § 1 pkt 1) względnie do uchylenia decyzji dotychczasowej i wydania decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy (art. 151 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego).
W niniejszej sprawie wnioskujący o wznowienie postępowania skarżący powoływali się na przesłankę wymienioną w art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego, a mianowicie – na brak uczestniczenia bez własnej winy, w postępowaniu zakończonym wydaniem wskazanej decyzji z dnia 7 października 2020 r. Tak więc organ administracji publicznej, wznawiając postępowanie na podstawie wskazanego we wniosku przepisu art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego, by w wyniku ponownego wznowionego postępowania uchylić poprzednią decyzję, zobowiązany był ustalić i wykazać, że faktycznie w postępowaniu zakończonym kwestionowaną decyzję strona bez własnej winy nie brała udziału i nie mogła prezentować własnego stanowiska w sprawie.
W sytuacji, gdy - tak jak w niniejszej sprawie - kwestia ustalenia statusu podmiotu ubiegającego się o wznowienie jako strony postępowania zakończonego ostateczną decyzją stanowi jednocześnie przesłankę wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego, jej zbadanie jest możliwe po wszczęciu postępowania wznowieniowego. Jeżeli po wznowieniu postępowania w oparciu o omawianą podstawę organ stwierdzi, że wnioskodawcy jednak nie przysługiwał przymiot strony w postępowaniu zakończonym kwestionowaną decyzją ostateczną, to powinien wydać decyzję w oparciu o przepis art. 151 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego i odmówić uchylenia decyzji dotychczasowej. Ponowne przeprowadzenie kontrolowanego postępowania jest możliwe wyłącznie po stwierdzeniu, że w sprawie zaistniała przesłanka wznowienia.
W ugruntowanym orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że sens uregulowania zawartego w przywołanym powyżej art. 151 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego polega na braku możliwości przejścia do merytorycznego rozpoznania sprawy administracyjnej, gdy organ stwierdzi, że nie zaistniała żadna z podstaw wznowienia postępowania. Decyzja o uchyleniu decyzji dotychczasowej nie może być podjęta po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego i dowodowego, w wyniku którego jednoznacznie można stwierdzić, że w konkretnej sprawie nie zaistniały określone w Kodeksie postępowania administracyjnego podstawy wznowienia postępowania. Postępowanie wznowieniowe nie może być wykorzystywane do pełnej merytorycznej kontroli decyzji wydanej w postępowaniu zwykłym, może bowiem odnosić się wyłącznie do kwestii ustalenia istnienia kwalifikowanych wad procesowych wyliczonych w art. 145 § 1 czy w art. 145a i art. 145b Kodeksu postępowania administracyjnego i z tej przyczyny w jego toku organ nie można prowadzić rozważań materialnoprawnych.
W niniejszej sprawie Burmistrz W. wznowił postępowanie na wniosek skarżących na mocy postanowienia z 20 kwietnia 2021 r. z powołaniem na przesłankę wskazaną w art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego, a więc w dalszej kolejności zobowiązany był do weryfikacji wskazanej przez wnioskodawców podstawy wznowienia. Zadaniem organu było więc ustalenie, czy podmiot, który wystąpił o wznowienie postępowania z powołaniem się na przesłankę pozbawienia strony udziału w postępowaniu, posiada przymiot strony w tym postępowaniu, w świetle przepisów obowiązujących w dacie wydania kwestionowanej decyzji.
Podnieść należy, że co do zasady, stroną postępowania administracyjnego jest - zgodnie z art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego - każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.
Wskazać jednak w tym miejscu należy, że zgodnie z art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (t.jedn.Dz.U. z 2022 r., poz. 699) posiadacz odpadów jest obowiązany do niezwłocznego ich usunięcia z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania lub magazynowania, a w myśl ust. 2 tego przepisu w przypadku ich nieusunięcia - wójt, burmistrz lub prezydent miasta, w drodze decyzji wydawanej z urzędu, nakazuje posiadaczowi odpadów ich usunięcie z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania lub magazynowania.
W niniejszym postępowaniu skarżący odwołując się do art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego wywodzą swój interes prawny z faktu, iż w 2015 r. toczyło się postępowanie w sprawie naruszenia stosunków wodnych z ich udziałem, zakończone wydaniem decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 20 lipca 2015 r., którą to decyzją nakazano właścicielowi działki nr [...] wstrzymanie się od dalszego podnoszenia terenu. Pomimo to od momentu wydania tej decyzji przedmiotowa działka stale była zasypywana odpadami wbrew wymiennemu nakazowi.
Tymczasem postępowanie zakończone kwestionowaną decyzją z dnia 7 października 2020 r. prowadzone było na podstawie art. 26 ustawy o odpadach, a nie przepisów Prawa wodnego. Z treści art. 26 ustawy o odpadach wynika, w postępowaniu prowadzonym na jego podstawie nie są nakładane żadne obowiązki, ani nie wynikają żadne uprawnienia dla żadnego innego podmiotu, poza posiadaczem odpadów. I chociaż zgodzić się należy, że składowanie lub magazynowanie odpadów w miejscach do tego nieprzeznaczonych może powodować negatywne oddziaływanie na nieruchomości sąsiednie, to jednak prawo materialne wprowadza szereg odrębnych instytucji i postępowań, w ramach których jest badane to oddziaływanie i w zależności od jego rodzaju oraz zasięgu, są określane szczególne obowiązki posiadaczy odpadów związane z ochroną środowiska. To w tych odrębnych postępowaniach chronione są interesy prawne właścicieli nieruchomości sąsiednich w przypadku objęcia ich tym oddziaływaniem. Są to jednak postępowania odrębne, zupełnie niezależne od postępowania prowadzonego na podstawie art. 26 ustawy o odpadach.
Także powoływanie się przez skarżących na wydaną w 2015 r. przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzję o utrzymaniu w mocy decyzji Burmistrz W. w przedmiocie nakazania właścicielowi przedmiotowej działki wykonania czynności zapobiegającym szkodom na tej działce poprzez wstrzymanie dalszego podnoszenia ternu, wyprofilowanie nadsypanego terenu ze spadkiem w kierunku przebiegającego w sąsiedztwie rowu odwadniającego oraz wykonanie konserwacji tego rowu na długości działki, nie może zmienić oceny stanu faktycznego i prawnego niniejszej sprawy. Niewątpliwie w postępowaniu prowadzonym na podstawie przepisów Prawa wodnego – właściciel gruntu nie może zamienić stanu wody na gruncie ze szkodą dla gruntów sąsiednich. W postępowaniu prowadzonym na podstawie przepisów Prawa wodnego stronami są właściciel gruntu, który zmienił stan wody na gruncie oraz właściciele gruntów sąsiednich, na których ta zmiana szkodliwie wpływa. Nie można jednak przymiotu strony w tym postępowaniu przenosić na inne postępowanie, w tym to prowadzone na podstawie art. 26 ustawy o odpadach.
W świetle powyższego Sąd nie dopatrzył się naruszenia prawa materialnego czy prawa procesowego, a zarzuty zgłaszane przez skarżących mogą być ewentualnie przedmiotem analizy w odrębnym postępowaniu prowadzonym na podstawie przepisów Prawa wodnego.
Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym nastąpiło z uwagi na złożony w treści skargi wniosek o rozpatrzenie sprawy na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym przy jednoczesnym braku żądania przeprowadzenia rozprawy przez organ odwoławczy w terminie czternastu dni od daty zawiadomienia o złożeniu wniosku w tym przedmiocie (art. 119 pkt 2 w związku z art. 112 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Mając na uwadze wszystkie poczynione powyżej uwagi i ustalenia Wojewódzki Sąd Administracyjny, nie stwierdzając naruszenia prawa przez organ odwoławczy, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło