II SA/Gl 621/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Broda po rozpoznaniu w dniu 1 lipca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H. R. i L. R. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego na skutek wniosku H. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: zwolnić H. R. od kosztów sądowych. W dniu 26 kwietnia 2013 r. H. R. złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W jego uzasadnieniu wskazał, że jest obecnie zarejestrowany w Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna z prawem do zasiłku, gdyż po przebytej chorobie nowotworowej od 1 marca br. nie pobiera już renty chorobowej. Wnioskodawca prowadzi gospodarstwo domowe wraz z żoną, a ich łączny miesięczny dochód wynosi 3141 zł netto. Ich stałe wydatki kształtują się na poziomie 2270 zł miesięcznie i obejmują opłaty za czynsz, energię, gaz, kablówkę, raty kredytów oraz składkę na ubezpieczenie na życie. Dalsze wydatki wnioskodawca ponosi na środki czystości, jedzenie oraz zakup niezbędnych lekarstw. Poza mieszkaniem o powierzchni 60 m 2 oraz zabudowaną przyczepą kempingową, która stanowi przedmiot współwłasności wraz z synem wnioskodawcy, nie posiada on żadnego majątku. Nie dysponuje również żadnymi oszczędnościami. W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego wnioskodawca nadesłał szereg dokumentów wykazujących osiągany dochód oraz ponoszone wydatki. Postanowieniem z dnia 28 maja 2013 r. referendarz sądowy zwolnił H. R. z wpisu od skargi w kwocie przekraczającej 200 zł i oddalił jego wniosek w pozostałym zakresie. Referendarz uznał bowiem, że wnioskodawca będzie w stanie uiścić część wpisu sądowego. Zwrócił uwagę m.in., że spłata zobowiązań o charakterze komercyjnym (kredytów) nie może mieć pierwszeństwa przed należnościami publicznoprawnymi. W ustawowym terminie H. R. wniósł od powyższego postanowienia sprzeciw podkreślając, że referendarz sądowy nie uwzględnił kosztów nieudokumentowanych przez wnioskodawcę, a dotyczących zakupu żywności (min. 800 zł na dwie osoby), ubrania (ok. 200 zł), środków czystości, higienicznych i kosmetycznych (ok. 100 zł), a także związanych z utrzymaniem samochodu, którym żona wnioskodawcy dojeżdża do pracy (ok. 200 zł). Wnioskodawca podkreślił również, że korzysta z pomocy finansowej dzieci, gdyż wydatki przekraczają jego możliwości finansowe. Zaakcentował, że w wyniku choroby nowotworowej zmuszony był zaciągnąć kredyty bankowe, celem pokrycia kosztów leczenia i spłaty bieżących zobowiązań, związanych z koniecznością zaprzestania prowadzenia dotychczasowej działalności gospodarczej. Nadto, wyjaśnił, że jego małżonka od 1 czerwca 2013 r. zmieniła miejsce zatrudnienia i dochód, jaki osiągnie na podstawie umowy zlecenia, będzie kwotą niższą od dotychczasowej (maksymalnie będzie to kwota 2.200 zł netto miesięcznie). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej Ppsa, w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Odnosząc się zatem do wniosku H. R., stwierdzić trzeba, że zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 Ppsa, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym, czyli w świetle art. 245 § 3 Ppsa obejmującym m. in. zwolnienie od kosztów sądowych, następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie pokryć pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Strona, wnosząc o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie, powinna zatem udowodnić istnienie okoliczności wskazanej w tym przepisie. Przenosząc te uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy, stwierdzić trzeba, że powyższa przesłanka przyznania prawa pomocy została w stosunku do wnioskodawcy spełniona w stopniu pozwalającym na uwzględnienie złożonego przez niego wniosku. Osiągany obecnie przez H. R. miesięczny dochód (zasiłek dla bezrobotnych) wraz z wynagrodzeniem żony stanowi kwotę ok. 2741 zł netto. Z kwoty tej wnioskodawca pokrywa wraz z małżonką stałe koszty związane z utrzymaniem mieszkania (takie jak czynsz- 793 zł , energia – 171 zł za dwa miesiące, gaz- 39 zł za dwa miesiące), lecz również te zaspokajające ich podstawowe potrzeby w postaci żywności czy środków czystości (minimum 900 zł miesięcznie). Należy doliczyć również wydatki na zakup niezbędnych lekarstw (przykładowo w maju w kwocie 156 zł) i spłatę kredytów bankowych (ok. 1000 zł) będące niewątpliwie obciążaniem przekraczającym możliwości płatnicze skarżącego, co skutkuje koniecznością korzystania przez niego z pomocy finansowej ze strony rodziny. Zaakcentować przy tym należy, że zaciągnięte przez wnioskodawcę zobowiązania finansowe nie mają charakteru komercyjnego. Ocena możliwości finansowych H. R. – dokonana w oparciu o podniesione przez niego okoliczności, poparte załączonymi dokumentami - prowadzi zatem do wniosku, że jego miesięczny dochód (wraz z dochodem małżonki) nie pozwala mu na poniesienie kosztów postępowania sądowego w niniejszej sprawie bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Mając na uwadze przytoczoną powyżej argumentację, Sąd orzekł jak w sentencji, działając w trybie art. 260 Ppsa, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 Ppsa,