II SA/Gl 627/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Bogucka, Sędziowie Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski (spr.),, Sędzia WSA Włodzimierz Kubik, Protokolant st. sekr. Małgorzata Orman, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 marca 2008 r. sprawy ze skargi M. P. i R. P. na decyzję Wojewody S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty Z. z dnia [...] r. w części dotyczącej zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę tarasu ziemnego oraz orzeka, że w tym zakresie zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 2. w pozostałej części skargę oddala, 3. zasądza od Wojewody S. na rzecz skarżącej kwotę [...] złotych tytułem częściowego zwrotu kosztów postępowania. Po rozpoznaniu wniosku A. i M. małżonków J. z dnia [...] r. wydaną z upoważnienia Starosty Z. decyzją z dnia [...] r. Nr [...] (znak nr [...]) zatwierdzono projekt budowlany i udzielono w/w pozwolenia na nadbudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego z adaptacją poddasza na cele mieszkalne na działce nr ewidencyjny [...] położonej w P. przy ul. [...], z zachowaniem określonych w tej decyzji warunków. Jako podstawę prawną decyzji wskazał organ orzekający art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 158 poz. 1118 ze zm., zwanej dalej Prawem budowlanym) oraz art. 104 kpa. W uzasadnieniu stwierdził, że pozwolenie na budowę jest zgodne z decyzją o warunkach zabudowy Burmistrza Miasta P. z dnia [...] r. Nr [...], przedłożony projekt budowlany uzyskał wymagane uzgodnienia a inwestorzy posiadają prawo dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W odwołaniu od tej decyzji R. i M. małżonkowie P. zarzucili, iż została ona wydana z naruszeniem decyzji o warunkach zabudowy, zgodnie z którą powinien być zachowany wskaźnik powierzchni zabudowy do powierzchni działki gdy tymczasem zgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym powierzchnia zabudowy ma ulec zwiększeniu o [...] m2. Jest to skutkiem powiększenia budynku o taras ziemny, dla którego warunki zabudowy nie zostały ustalone. Wybudowanie tego tarasu o wysokości [...] cm i w odległości [...] cm od granicy ich działki naruszy w znacznym stopniu ich prywatność i w konsekwencji ich interes jako osób trzecich. Nadbudową objęto również część budynku gospodarczo-garażowego. Decyzja o warunkach zabudowy została nadto naruszona z tego względu, że architektura nadbudowywanego budynku nie harmonizuje z istniejącą zabudową i otoczeniem a to z tego względu, że w dachu budynku od strony południowej ma być wykonana facjatka z balkonem. Podali także, że inwestor rozpoczął już prace budowlane. Wojewoda S. odwołania tego nie uwzględnił i zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. nr [...], wydaną z powołaniem się na treść art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 82 ust. 3 Prawa budowlanego utrzymał orzeczenie organu I instancji w mocy. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia podał, że przewidziany projektem budowlanym taras zgodnie z utrwalonym orzecznictwem nie powiększa powierzchni zabudowy budynku, która jest określona jako powierzchnia ograniczona obrysem jego ścian zewnętrznych. Nie jest on bowiem częścią budynku. Decyzji o warunkach zabudowy nie naruszają też zaprojektowane w dachu budynku facjatki, które nie powodują zwiększenia wysokości jego elewacji frontowej oraz charakteru zabudowy i sposobu zagospodarowania przestrzennego. Zdaniem Wojewody również usytuowanie projektowanego tarasu nie narusza interesu prawnego odwołujących się. Ponieważ nie jest on budynkiem lub budowlą to nie mają do niego zastosowania w zakresie lokalizacji przepisy Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75 poz. 690 ze zm., zwanej dalej rozporządzeniem w sprawie warunków technicznych). W skardze do sądu administracyjnego M. i R. małżonkowie P. wnieśli o uchylenie omówionej wyżej decyzji Wojewody S. jako wydanej ich zdaniem z naruszeniem decyzji Burmistrza Miasta P. w sprawie warunków zabudowy. W tym zakresie w uzasadnieniu skargi podtrzymali w ogólnym zarysie stanowisko sprecyzowane wcześniej w odwołaniu akcentując, że taras poprzez swój fundament będzie trwale związany z resztą budynku i będzie stanowił z nim jedną całość. Nadto zarzucili, że z naruszeniem art. 61 kpa nie zostali powiadomieni o wszczęciu postępowania administracyjnego co pozbawiło ich prawa czynnego w nim udziału. Podnieśli, iż organ odwoławczy nie odniósł się w swojej decyzji do wszystkich zarzutów odwołania m.in. nie odniósł się do zarzutu, że inwestorzy rozpoczęli roboty budowlane, co stanowi samowolę budowlaną. Podnieśli również fakt błędnego oznaczenia decyzji o pozwoleniu na budowę w postanowieniu prostującym omyłki w tej decyzji. Zdaniem skarżących projekt zagospodarowania terenu został opracowany na nieaktualnej mapie geodezyjnej, co narusza art. 34 Prawa budowlanego. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko oraz powołując się na uzasadnienie zaskarżonej decyzji. Na rozprawie sądowej w dniu 12 marca 2008 r. skarżący wnieśli o zasądzenie na ich rzecz kosztów postępowania. Uczestnik postępowania wniósł natomiast o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie ale tylko w części dotyczącej zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę tarasu ziemnego. W tym bowiem zakresie również zdaniem Sądu decyzje organów obu instancji zapadły z naruszeniem wydanej dla spornej inwestycji decyzji o warunkach zabudowy a w konsekwencji z mającym wpływ na wynik sprawy naruszeniem art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego i art. 55 w zw. z art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80 poz. 717 ze zm.). Zgodnie z decyzją o warunkach zabudowy Burmistrza Miasta P. z dnia [...] r., której treścią organy wydające pozwolenie na budowę były związane z mocy w/w przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, projektowana budowa miała polegać na nadbudowie budynku mieszkalnego, nie powodującej ani zmiany wskaźnika powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni działki ani też zmiany długości i szerokości zabudowy (pkt 2a decyzji o warunkach zabudowy). W konsekwencji zatwierdzenia projektu budowlanego w części dotyczącej wykonania tarasu i udzielenia pozwolenia na jego budowę te warunki zostały naruszone. Jak to bowiem zasadnie podnoszą skarżący, a co wynika z projektu budowlanego, poprzez wybudowanie tarasu zwiększy się zarówno powierzchnia zabudowy działki (o [...] m2), czyli również wskaźnik jej zabudowy jak i długość i szerokość zabudowy na działce uczestników postępowania. Faktycznie dojdzie bowiem nie tylko do nadbudowy budynku, co było objęte decyzją o warunkach zabudowy, ale także do jego rozbudowy – właśnie o przedmiotowy taras. Wbrew stanowisku organu odwoławczego brak jest zdaniem Sądu podstaw prawnych do przyjęcia, że projektowany taras nie stanowi części budynku i z tego względu jego powierzchnia nie może być brana w rozpatrywanej sprawie pod uwagę. W tym względzie należy podnieść, że w decyzji o warunkach zabudowy nie ma mowy o powierzchni budynku a o powierzchni zabudowy, do której powierzchnię tarasu niewątpliwie należy zaliczyć w sytuacji gdy taras ten jest związany zarówno z pozostałą częścią budynku jak i z gruntem za pomocą fundamentów. Nadto o tarasie jako części budynku jest mowa wprost w § 12 ust. 5 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. O takim charakterze tarasu świadczy również treść § 3 pkt 24a tych warunków. Skoro już tylko z tych przepisów wynika, że taras jest częścią budynku to nie można przyjąć, że jego powierzchnia nie wchodzi w powierzchnię zabudowy działki.. Twierdzenie organu odwoławczego, że lokalizacja tarasu nie może być rozpatrywana z punktu widzenia przewidzianych w rozporządzeniu odległości pozostaje zaś w oczywistej sprzeczności z treścią § 12 ust. 5 omawianego rozporządzenia. Gdyby nawet przyjąć, że budowa spornego tarasu byłaby zgodnie z decyzją o warunkach zabudowy dopuszczalna to nie mógłby on być usytuowany w odległości mniejszej niż 1,7 m od granicy działki skarżącej (w zw. z § 12 ust. 5 rozporządzenia). Wtedy też w tej części zatwierdzony projekt zagospodarowania działki nie odpowiadałby treści art. 34 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego, gdyż nie wynika z niego (nie zostało w nim wskazane) w jakiej odległości sporny taras miałby być usytuowany od granicy działek nr [...] i [...]. Z powyższych względów decyzje organów obu instancji w części dotyczącej spornego tarasu podlegały uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt a i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.). Przy ponownym rozpoznaniu sprawy w tej części przyjmą organy orzekające, że przedmiotowy taras stanowi część budynku a jego powierzchnię należy uwzględnić przy powierzchni zabudowy działki. W sytuacji gdyby dla danego terenu nie uchwalono obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego (w oparciu o treść którego a z pominięciem treści decyzji o warunkach zabudowy mogłoby być wydane pozwolenie na budowę) będzie to w konsekwencji skutkować wydaniem odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na budowę w części dotyczącej tarasu (gdyby nie został on jeszcze zrealizowany). Nie pozbawia to oczywiście inwestorów możliwości starania się o takie pozwolenie w oparciu o inną decyzję o warunkach zabudowy (gdyby nie obowiązywał miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego). Należy bowiem podnieść, iż skarżący nie wykazali w żaden sposób, że wybudowanie tarasu zgodnie z obowiązującymi warunkami technicznymi narusza ich uzasadniony interes w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego. Nie wskazali nawet na czym polega naruszenie ich "prywatności", o której mowa w ich pismach procesowych (pomijając już wykazanie, że ochrona w tym względzie wynika na gruncie prawa budowlanego z jakichkolwiek obowiązujących przepisów). W pozostałym zakresie skarga nie zasługuje na uwzględnienie i podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a. W szczególności brak jest zdaniem Sądu podstaw do przyjęcia, że zatwierdzony projekt budowlany narusza treść decyzji o warunkach zabudowy gdy zezwala na wykonanie dachu z facjatkami. Wbrew stanowisku skarżących zakaz realizacji tych elementów nadbudowywanego budynku nie wynika z decyzji o warunkach zabudowy, która również zdaniem Sądu nie została w tej części naruszona. Nie zostało też w żaden sposób wykazane aby przedmiotowe elementy dachu stanowiły w świetle tych warunków niedopuszczalną zmianę formy architektonicznej przebudowanego obiektu, względnie aby zakłócały harmonię otaczającej zabudowy, którą cechuje duża różnorodność form dachów z tendencją do wymiany starej substancji mieszkaniowej na nową (tak w analizie zabudowy – załącznik nr 2 do decyzji o warunkach zabudowy). Nadto skarżący nie wykazali a nawet nie sprecyzowali, że taki kształt dachu naruszałby ich interes prawny w rozumieniu art. 50 § 1 ustawa p.p.s.a. Nie można podzielić też zarzutu skarżących, że stanowiący część projektu budowlanego projekt zagospodarowania działki został sporządzony na nieaktualnej mapie, a to w sytuacji gdy został on sporządzony na mapie mogącej służyć do celów projektowych, przyjętej w dniu [...] do zasobów geodezyjnych z potwierdzeniem jej aktualności (wyrys z mapy zasadniczej z odpowiednią w tym względzie adnotacją). W takiej sytuacji organy architektoniczno-budowlane nie miały podstaw do kwestionowania miarodajności takiego dokumentu. Jakkolwiek w świetle przedstawionych sądowi akt administracyjnych należy podzielić zarzut skarżących naruszenia przez organ I instancji treści art. 61 kpa (konkretnie § 4 tego artykułu) to nie zostało wykazane aby uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1c ustawy p.p.s.a. Takiego wpływu nie mogła mieć też zdaniem Sądu okoliczność, że istotnie organ odwoławczy nie ustosunkował się do zarzutu skarżących, iż inwestorzy podjęli prace budowlane przed uzyskaniem przez pozwolenie na budowę przymiotu ostateczności. Biorąc pod uwagę wygląd działki inwestorów zobrazowany na fotografiach stanowiących załącznik do odwołania, na które skarżący się powoływali, trudno bowiem przyjąć, że zostały na niej wykonane prace przygotowawcze o jakich mowa w art. 41 ust. 1 i 2 Prawa budowlanego. W tej zaś sytuacji nie było też podstaw do zastosowania przez organy orzekające treści art. 32 ust. 4a tego Prawa. W części dotyczącej wykonalności zaskarżonej decyzji orzeczono na podstawie art. 152 ustawy p.p.s.a., zaś o kosztach postępowania sądowego na podstawie art. 200, art. 205 § 1 i 3, art. 206, art. 209 i art. 211 tej ustawy. Sąd nie uwzględnił przy zasądzeniu tych kosztów żądania zasądzenia kosztów przejazdu do Sądu w kwocie [...] zł, gdyż skarżący nie wykazali, iż jest to kwota odpowiadająca kosztom podróży obliczonym stosownie do treści art. 4 w zw. z art. 13 dekretu z dnia 26 października 1950 r. o należnościach świadków, biegłych i stron w postępowaniu sądowym (Dz. U. Nr 49 poz. 445) oraz w zw. z art. 205 § 3 ustawy p.p.s.a.