II SA/Gl 629/12
PostanowienieWSA w Gliwicach2012-07-24
Skład orzekający: Łukasz Strzępek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych może zostać uwzględniony wobec osoby, której sytuacja majątkowa pozwala na poniesienie tych kosztów bez uszczerbku dla utrzymania własnego i rodziny?Ratio decidendi
Prawo do zwolnienia od kosztów sądowych przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny. W przypadku skarżącego, pomimo niskich dochodów, ustalono, że posiada środki pozwalające na pokrycie kosztów sądowych bez negatywnego wpływu na sytuację materialną jego i rodziny, wobec czego wniosek o przyznanie prawa pomocy został oddalony.Stan faktyczny
Skarżący A. L. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych w związku z toczącym się postępowaniem dotyczącym cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami. Wskazał na trudną sytuację majątkową, podając dochody z emerytur własnej i małżonki oraz posiadane nieruchomości i długi. Organ sądowy wezwał go do udokumentowania dochodów i wydatków, a po analizie przedstawionych dokumentów uznał, że skarżący jest w stanie ponieść koszty postępowania bez uszczerbku dla utrzymania rodziny.Rozstrzygnięcie
Oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 24 lipca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. L. (L.) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy
Skarżący, w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 200 zł, na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych, argumentując, że jego sytuacja majątkowa i osobista nie pozwala mu na poniesienie tego rodzaju wydatku. Z treści formularza wynika, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną, natomiast jego córka i wnuczka są tylko zameldowane w lokalu należącym do strony.
Wnioskodawca wskazał, że w skład jego majątku wchodzi "domek o pow. 16 m2", "mieszkanie ADM" oraz nieruchomość rolna o pow. 0,2 ha. Podał, że nie posiada żadnych oszczędności, papierów wartościowych, ani też przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 euro, natomiast posiada dług w wysokości 500 zł. Źródłem utrzymania się strony jest dochód uzyskiwany przezeń z tytułu świadczenia emerytalnego 1025 zł oraz świadczenie emerytalne jego małżonki uzyskiwane w kwocie 1319 zł.
Pismem z dnia 2 lipca 2012 r. referendarz sądowy zobowiązał skarżącego do:
- udokumentowania wysokości uzyskiwanego przez wnioskodawcę i jego małżonkę świadczenia emerytalnego oraz wysokości wynagrodzenia uzyskiwanego przez E. T. (córkę strony) - wskazaną jako osoba pozostająca we wspólnym gospodarstwie domowym,
- udokumentowania wydatków związanych z utrzymaniem: czynszu, opłat za energię elektryczną, dostawy gazu, wody itp.
W odpowiedzi skarżący nadesłał część dokumentów, o które był wzywany oraz wyjaśnił, że jego córka prowadzi odrębne gospodarstwo domowe wraz ze swoją córką. W oparciu o nadesłane dokumenty ustalono, że za paliwo gazowe skarżący zapłacił 190 zł (z tym, że jest to rachunek za sierpień 2011 r.), za usługi telekomunikacyjne (trzy odrębne) skarżący płaci łącznie 218 zł, za energię elektryczną – 166 zł. Skarżący otrzymuje emeryturę w kwocie 1025 zł netto miesięcznie, natomiast jego małżonka w wysokości 1319 zł netto miesięcznie. Czynsz za zajmowany przez rodzinę skarżącego czynsz mieszkalny wynosi 532 zł.
Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje:
Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. poz.270 – zwanej dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym.
Przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim oraz swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).
Oceniając sytuacje materialną A. L. nie znaleziono podstaw do uwzględnienia złożonego przez niego wniosku ponieważ strona dysponuje środkami, które umożliwiają jej poniesienie wydatków związanych z postępowaniem sądowym, bez uszczerbku dla rodziny.
W pierwszej kolejności wskazać trzeba, że zasadniczym wydatkiem na obecnym etapie postępowania sądowego jest wpis od skargi, który stosownie do treści § 2 ust. 4 rozporządzenia Rady Ministrów, z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.) wynosi 200 zł. Mając na uwadze łączny dochód uzyskiwany w rodzinie A. L. (około 2300 zł netto miesięcznie), ilość członków rodziny (2 osoby) oraz poziom stałych wydatków (około 1000 zł miesięcznie) nie sposób stwierdzić, że obowiązek uiszczenia wpisu we wskazanej wyżej wysokości a także konieczność poniesienia innych, potencjalnych wydatków związanych z postępowaniem sądowym mogłaby w sposób negatywny wpłynąć na sytuację materialną zarówno skarżącego jak i jego rodziny. Oceniając możliwości finansowe skarżącego pod uwagę brano poziom wydatków, a także ich strukturę. M.in. skarżący nie udzielił wyjaśnień dlaczego ponosi tak wysokie rachunki telefoniczne, korzystając z trzech odrębnych usług w tym zakresie, co pod znakiem zapytania stawia zasadność tego rodzaju wydatków, a w kontekście konieczności opłacenia kosztów sądowych (daniny publicznoprawnej) nie może stanowić dostatecznej przesłanki przemawiającej za zwolnieniem go od kosztów sądowych.
Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło