II SA/Gl 63/10

PostanowienieWSA w Gliwicach2010-03-18

Skład orzekający: Łukasz Strzępek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu może zostać uwzględniony, gdy strona skarżąca nie przedstawiła pełnej dokumentacji dotyczącej swojej sytuacji materialnej i majątkowej, mimo wezwania sądu?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu podlega oddaleniu, gdy strona skarżąca, mimo wezwania, nie przedstawiła wyczerpujących informacji dotyczących jej sytuacji materialnej, majątkowej i rodzinnej. Brak inicjatywy dowodowej strony w tym zakresie uniemożliwia obiektywną ocenę, czy spełnione zostały przesłanki do przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżący J. L. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu, powołując się na trudną sytuację materialną i zły stan zdrowia. Jedyną podaną informacją była wysokość świadczenia rentowego. Referendarz sądowy wezwał skarżącego do przedstawienia dodatkowych dokumentów dotyczących jego sytuacji majątkowej i mieszkaniowej, jednak wezwanie pozostało bez odpowiedzi.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 18 marca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr[...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy J. L. wystąpił o zwolnienie od kosztów sadowych i ustanowienie adwokata z urzędu, powołując się na trudną sytuację materialną, zły stan zdrowia oraz niskie dochody. Jedyną informacją, którą podał wnioskodawca było wskazanie wysokości otrzymywanego świadczenia rentowego – [...] zł brutto. Pismem z dnia [...] r. referendarz sądowy wezwał skarżącego do: - wskazania wielkości (w m2) oraz tytułu prawnego do nieruchomości, w której zamieszkuje, - nadesłania dokumentów obrazujących wysokość przeciętnych, miesięcznych wydatków związanych z utrzymaniem się – tj. opłat za energię elektryczną, gaz, dostawy wody, usługi telekomunikacyjne itp. Wezwanie to pozostało bez odpowiedzi. Rozpoznając wniosek o zmianę postanowienia zważono co następuje: Zasada odpłatności postępowania sądowego jest regułą obowiązującą wszystkie jego strony - art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.). Ustawodawca przewidział jednak możliwość odstąpienia od niej poprzez przyznanie stronie prawa pomocy. Zgodnie z treścią art. 245 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może ono zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Dla oceny, czy w konkretnym przypadku uzasadnione jest przyznanie prawa pomocy zasadnicze znaczenie ma zbadanie okoliczności dotyczących stanu rodzinnego, majątku i dochodów strony. Dopiero uzyskanie tych informacji pozwala na obiektywne stwierdzenie, czy wniosek spełnia kryteria, od których uzależnione jest przyznanie prawa pomocy. W rozpoznawanej sprawie jedynym pewnikiem jest wysokość miesięcznego świadczenia rentowego skarżącego, które rzeczywiście wynosi [...] zł (pozostała część jest potrącana na alimenty). Nic nie wiadomo natomiast na temat zarówno tytułu prawnego do lokalu mieszkalnego, w którym skarżący ma centrum swoich spraw życiowych ani też na temat wysokości wydatków na utrzymanie tej nieruchomości. Brak jest również jakichkolwiek informacji na temat osób pozostających z J. L. we wspólnym gospodarstwie domowym – skądinąd wiadomo, że mieszka z konkubiną – A. Ł. Trudno więc w takiej sytuacji jednoznacznie stwierdzić, że strona nie ma żadnych możliwości zdobycia środków na pokrycie kosztów postępowania – chociażby w postaci wsparcia najbliższych. Na koniec trzeba zauważyć, że inicjatywa dowodowa w odniesieniu do wniosków o przyznanie prawa pomocy leży po stronie skarżącego. Skoro zaś wnioskodawca uchylił się od udzielenia wyjaśnień na temat swojego stanu majątkowego, a posiadane informacje okazały się zbyt skąpe, uzasadnione jest oddalenie jego wniosku. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło