II SA/Gl 638/18

PostanowienieWSA w Gliwicach2018-10-04

Skład orzekający: Łukasz Strzępek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba osadzona w zakładzie karnym, która nie dysponuje własnym majątkiem, może zostać zwolniona od kosztów sądowych i otrzymać adwokata z urzędu, jeśli jej ojciec dysponuje dochodem pozwalającym na pokrycie tych kosztów?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu podlega oddaleniu, jeśli sytuacja materialna członków rodziny wnioskodawcy, pozostających na wolności, pozwala na udzielenie mu wsparcia w pokryciu kosztów postępowania. Dochód ojca wnioskodawcy, wynoszący 2940 zł netto miesięcznie, jest wystarczający do pokrycia wpisu od skargi (200 zł) oraz kosztów profesjonalnego pełnomocnika.
Stan faktyczny
Skarżący, osadzony w zakładzie karnym, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu. Przedstawił zaświadczenie o zatrudnieniu nieodpłatnym i posiadaniu na rachunku depozytowym 106,63 zł. Wskazał ojca jako członka rodziny, który utrzymuje się z emerytury w wysokości 2940 zł netto miesięcznie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 4 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. P.(P.) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie skierowania na badanie lekarskie w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy Skarżący, na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata z urzędu. Z treści formularza wynika, że wnioskodawca przebywa obecnie w zakładzie karnym, natomiast wśród członków rodziny skarżący wskazał ojca, który utrzymuje się ze świadczenia emerytalnego w wysokości 2940 zł netto miesięcznie. Na wezwanie referendarza sądowego wnioskodawca przedstawił zaświadczenie wystawione przez kierownictwo placówki penitencjarnej, z którego wynika, iż jest zatrudniony nieodpłatnie, a na rachunku depozytowym posiada środki w wysokości 106,63 zł Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Przedmiotem badania przy analizie wniosku o przyznanie prawa pomocy jest całokształt okoliczności związanych z sytuacją materialną wnioskodawcy. Skarżący przebywając w zakładzie karnym jest ograniczony w możliwości znalezienia zatrudnienia. W tego rodzaju sytuacji w grę wchodzi w zasadzie wyłącznie zatrudnienie w przedsiębiorstwie prowadzonym przez placówkę penitencjarną, jednakże nie każdy zakład karny prowadzi tego rodzaju przedsiębiorstwo – co ma miejsce w niniejszym przypadku. Wnioskodawca wskazał przy tym, że nie dysponuje żadnym majątkiem, którego zbycie lub obciążenie prawem na rzecz osoby trzeciej mogłoby przynieść dochód pozwalający na pokrycie kosztów sądowych. Trzeba jednak zaznaczyć, że oceniając sytuację materialną osoby osadzonej w zakładzie karnym pod uwagę należy brać również status materialny członków rodziny pozostających na wolności. W druku formularza skarżący wskazał ojca, jako dorosłego domownika, co pozwala przyjąć, że na wolności prowadził wraz z nim wspólne gospodarstwo domowe. Deklarowany przez stronę dochód ojca (2940 zł netto miesięcznie) jest na tyle duży, że pozwala udzielić wsparcia potomkowi osadzonemu w placówce penitencjarnej. W druku formularza nie powołano bowiem jakichkolwiek okoliczności, które pozwoliłyby przyjąć, iż dochód ów podlega jakimkolwiek dodatkowym obciążeniom poza bieżącymi kosztami utrzymania. Skarżący nie wymienił ich co prawda nie mniej jednak trudno zakładać, że odbiegają one od przeciętnej. Z tej perspektywy, biorąc pod uwagę fakt, iż zasadniczym wydatkiem na obecnym etapie postępowania sądowego jest wpis od skargi w wysokości 200 zł - § 2 ust. 4 rozporządzenia Rady Ministrów, z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.) stwierdzić należy, że ojciec wnioskodawcy będzie w stanie udzielić mu wsparcia w tym zakresie. Nie jest to kwota, którą osoba dysponująca dochodem rzędu 2900 zł nie byłaby w stanie wygospodarować. Analogicznie, skarżący jest w stanie uzyskać wsparcie ojca w kwestii opłacenia usług fachowego pełnomocnika. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło