II SA/Gl 639/07

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 29 listopada 2007 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. W. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w C. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie uchylenia w wyniku wznowienia postępowania, decyzji w sprawie przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy W piśmie procesowym z dnia [...] r. S. W. zwróciła się o zwolnienie z wpisu od skargi wniosek ów motywując trudną sytuacją materialną. Skarżąca wskazała bowiem, że ponosi koszty związane z opłaceniem czynszu – [...] zł, mediów – [...] zł, telefonu – [...] zł oraz wykupem niezbędnych lekarstw. Wobec tego do jej dyspozycji pozostaje niewielka kwota, gdyż wnioskodawczyni utrzymuje się ze świadczenia emerytalnego uzyskiwanego w kwocie [...] zł netto miesięcznie (co zaświadcza dołączona do pisma kserokopia decyzji organu emerytalnego). Na skutek wezwania Sądu S. W. złożyła wniosek o przyznanie oprawa pomocy na urzędowym formularzu, zwracając się o zwolnienie od kosztów sadowych w całości. Wskazała w nim, że samotnie prowadzi gospodarstwo domowe zamieszkując w mieszkaniu komunalnym o pow. [...] m2. Oprócz tego jest właścicielką nieruchomości rolnej o pow. [...] ha położonej w województwie [...] – wedle oświadczenia skarżącej oddanej w dzierżawę. Wezwaniem referendarza sądowego z dnia 5 listopada 2007 r. S. W. została zobowiązana do nadesłania odpisu umowy dzierżawy nieruchomości oraz do nadesłania "odcinka" emerytury za ostatni miesiąc. W tym zakresie skarżąca nie udzieliła żadnej odpowiedzi. Rozpoznając przedmiotowy wniosek zważono co następuje: Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sadowych nie zasługiwał na uwzględnienie. Nie wykazano bowiem, aby sytuacja majątkowa skarżącej w ogóle nie pozwalała jej na poniesienie kosztów postępowania sądowego. Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim i swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Wziąwszy pod uwagę wskazane przez S. W. okoliczności nie można przyjąć, iż jest ona pozbawiona możliwości zdobycia środków na opłacenie kosztów postępowania sądowego. Skarżąca jest niewątpliwie osobą, której dochód pozwala na utrzymanie się, nie mniej jednak jego wysokość praktycznie uniemożliwia poczynienie jakichkolwiek oszczędności. Gdyby zatem, przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy tylko to kryterium było brane pod uwagę, skarżąca mogłaby liczyć na uwzględnienie jej wniosku. Nie mniej jednak badanie stanu majątkowego strony nie ogranicza się jedynie do wysokości uzyskiwanego dochodu (choć jest to okoliczność o zasadniczym znaczeniu), lecz również obejmuje całokształt posiadanego przez stronę majątku, w tym również posiadane zasoby pieniężne oraz nieruchomości i rzeczy ruchome. Skarżąca wskazała bowiem, że w skład jej majątku wchodzi nieruchomość o pow. ponad [...] ha, która oddana została w dzierżawę. Pomimo wezwania nie przedstawiła ona odpisu tej umowy celem ustalenia czy i w jakiej wysokości uzyskuje z tego tytułu dochody, bądź też, czy sama skarżąca jest dzierżawcą nieruchomości będącej własnością kogoś innego. Nie sposób zatem jednoznacznie ustalić, czy S. W. rzeczywiście nie ma żadnych możliwości zdobycia środków na pokrycie kosztów postępowania sądowego zwłaszcza, w przypadku, gdy sama nie korzysta z posiadanej nieruchomości. Należy przyjąć, że o ile wnioskodawczyni ma składniki majątku, które nie są jej niezbędne do egzystencji, a które zarazem mogą przynieść określony dochód, to oczekiwać wypada, iż w pierwszej kolejności poczynione zostaną zabiegi zmierzające do ich zbycia, a dopiero, gdy nie przyniesie to rezultatu – możliwe będzie rozważenie uwzględnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.