II SA/Gl 642/08

WyrokWSA w Gliwicach2008-10-29

Skład orzekający: Ewa Krawczyk, Łucja Franiczek, Elżbieta Kaznowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy usunięcie drzew stwarzających zagrożenie dla ludzi i mienia, bez wymaganego zezwolenia, może być podstawą do nałożenia administracyjnej kary pieniężnej, mimo że za usunięcie takich drzew nie pobiera się opłat?
Ratio decidendi
Usunięcie drzew lub krzewów z terenu nieruchomości wymaga zezwolenia. Sankcją za usunięcie drzew bez zezwolenia jest kara administracyjna, nawet jeśli drzewa stwarzały zagrożenie dla bezpieczeństwa. Okoliczność zagrożenia uzasadnia jedynie zwolnienie z opłaty za usunięcie drzewa, a nie z obowiązku uzyskania zezwolenia i uniknięcia kary administracyjnej. Odpowiedzialność za usunięcie drzew bez zezwolenia ma charakter obiektywny i nie zależy od winy czy motywów działania.
Stan faktyczny
Przedsiębiorstwo S.A. usunęło bez zezwolenia drzewa z nieruchomości stanowiącej jej własność, argumentując, że drzewa rosły na uzbrojeniu podziemnym i stwarzały zagrożenie. Prezydent Miasta wymierzył karę pieniężną, którą utrzymało w mocy Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Skarżąca spółka zarzuciła naruszenie przepisów ustawy o ochronie przyrody, twierdząc, że za usunięcie drzew zagrażających nie pobiera się opłat, a tym bardziej nie powinna być nakładana kara.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Łucja Franiczek, Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, Protokolant sekr. sąd. Elwira Massel, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 października 2008 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa [...] S.A. w D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za usunięcie drzew bez zezwolenia oddala skargę Prezydent Miasta Z. decyzją z dnia [...] roku nr [...] wymierzył Przedsiębiorstwu [...] w D. S.A. administracyjną karę pieniężną w wysokości [...] zł za usunięcie bez wymaganego zezwolenia [...] sztuk drzew ([...] i [...]) rosnących na nieruchomości należącej do Spółki, oznaczonej nr [...] przy ul. [...] w Z. W odwołaniu od tej decyzji Przedsiębiorstwo wniosło o "anulowanie" nałożonej kary podając, że drzewa rosły na uzbrojeniu podziemnym i stwarzały zagrożenie dla życia pracownika oraz osób postronnych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. zaskarżoną decyzją z dnia [...] roku, powołując się na art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 88 ust. 7 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 roku o ochronie przyrody (Dz. U. nr 92, poz. 880 z zm., dalej ustawa) utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Kolegium wskazało na treść art. 83 ust. 1 ustawy z którego wynika, że usunięcie drzew lub krzewów z terenu nieruchomości może nastąpić tylko za zezwoleniem wójta, który wydaje je na wniosek posiadacza nieruchomości. Usunięcie drzew lub krzewów bez wymaganego pozwolenia pociąga za sobą wymierzenie kary administracyjnej (art. 88 ust. 1 pkt 2), obliczonej stosownie do treści art. 89 ust. 1 ustawy. Skoro bezsporne (potwierdzone oględzinami w dniu [...]r.) jest usunięcie przez odwołującą przedmiotowych drzew z nieruchomości stanowiącej jej własność to decyzja o nałożeniu kary pieniężnej odpowiada prawu. W skardze do sądu Przedsiębiorstwo [...] S.A. zarzuciło wydanie decyzji z naruszeniem art. 88 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 86 ust. 1 pkt 4 ustawy przez wymierzenie kary administracyjnej mimo, że usunięte drzewa stwarzały zagrożenie dla ludzi i mienia. Zdaniem skarżącej jeżeli za usunięcie takich drzew (art. 86 ust. 1 pkt 4) nie pobiera się opłat to tym bardziej z ich usunięciem nie łączy się administracyjna kara pieniężna. Skarżąca wskazała także na pobudki jakimi kierowała się polecając usunięcie drzew. Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Stan faktyczny sprawy jest bezsporny. Skarżąca (jej pracownicy) usunęli bez pozwolenia na wycinkę drzew w [...] roku z nieruchomości stanowiącej jej własność [...] drzewa ([...] i [...]). Nie kwestionowane są także ustalenia zawarte w protokole oględzin sporządzonym na okoliczność usunięcia drzew i obliczenie administracyjnej kary pieniężnej zgodnie z art. 89 ust. 1 ustawy. Spór sprowadza się do udzielenia odpowiedzi na pytanie czy w związku z usytuowaniem drzew na uzbrojeniu podziemnym i stanem niebezpieczeństwa dla ludzi i mienia usunięcie tych drzew bez wymaganego prawem zezwolenia nie łączy się z sankcją w postaci kary administracyjnej. Stosownie do art. 83 ust. 1 ustawy usunięcie drzew lub krzewów z terenu nieruchomości może nastąpić po uzyskaniu zezwolenia wydanego przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta) na wniosek posiadacza nieruchomości przy czym jeżeli posiadacz nie jest właścicielem do wniosku winna zostać dołączona zgoda właściciela. Sankcją na usunięcie drzew lub krzewów o których mowa w art. 83 ust. 1 ustawy jest kara administracyjna wymierzana w oparciu o art. 88 ust. 1 pkt 2, obliczona zgodnie z wymogami art. 89. Zastosowanie sankcji przewidzianej art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy jest uwarunkowane od dokonania ustalenia, iż podmiot, który usunął drzewa lub krzewy, mógł uzyskać zezwolenie na ich usunięcie. Z obowiązku uzyskania zezwolenia na usunięcie drzew nie zwalnia fakt, że drzewo zagraża bezpieczeństwu ludzi lub mienia. Ta okoliczność bowiem uzasadnia jedynie zwolnienie z opłaty za usunięcie drzewa (art. 86 ust. 4). Oznacza to, że jeżeli właściciel usunie drzewo co do którego pozostaje w przekonaniu, że zagraża ono bezpieczeństwu ludzi lub mienia bez zezwolenia, to ponosi odpowiedzialność administracyjną przewidzianą art. 88 ust. 1 ustawy. Kara za usunięcie drzewa bez zezwolenia należy do tzw. deliktów administracyjnych, co oznacza, że jest ona wymierzona w razie zaistnienia stanu faktycznego, z jakim ustawa wiąże odpowiedzialność. Bez znaczenia dla bytu tej odpowiedzialności pozostają motywy, jakimi kieruje się osoba usuwająca drzewo, a także jej stan świadomości co do bezprawności działania. Należy jeszcze stwierdzić, że nawet bezpośrednie – w ocenie skarżącej – zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia nie uprawnia do samowolnego usunięcia drzewa, ale uzasadnia niezwłoczne powiadomienie stosownych służb. Skarżąca natomiast nie była kompetentna do oceny co z przedmiotowymi drzewami należy zrobić oraz, czy i jakie zagrożenie dla otoczenia stwarzają. Odpowiedzialność z usunięcie drzew – jak wskazał NSA w wyroku z dnia 11 grudnia sygn. akt IV SA 2050/98 nie wiąże się z czyjąkolwiek winą, ma charakter obiektywny – za sam skutek. Kierując się powyższą argumentacją Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z zm.) oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło