II SA/Gl 67/09

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 22 października 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M.C. (C.) na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wymeldowania w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy M.C. wystąpił o przyznanie prawa pomocy, nie precyzując zarazem zakresu swojego wniosku i powołując się na trudną sytuację materialną. Skarżący wskazał, że obecnie nie jest w stanie pokryć kosztów sądowych, gdyż wynajmuje mieszkanie i ponosi z tego tytułu określone wydatki. Źródłem utrzymania się wnioskodawcy jest wynagrodzenie za pracę uzyskiwane w kwocie [...] zł miesięcznie. W druku PPF skarżący zadeklarował również, że nie posiada żadnych oszczędności, papierów wartościowych ani też przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. Ponieważ podane wyżej okoliczności nie pozwoliły stwierdzić, w jakim zakresie skarżący ubiega się o przyznanie prawa pomocy i czy jego stan majątkowy uzasadnia ewentualne przychylenie się do złożonego przezeń wniosku – pismem z dnia [...] referendarz sądowy wezwał M.C. do jednoznacznego sprecyzowania zakresu wniosku. Ponadto, w celu wyjaśnienia wątpliwości dotyczących stanu materialnego wnioskodawcy, stronę zobowiązano do: - nadesłania zaświadczenia o wysokości uzyskiwanego dochodu, wystawionego przez pracodawcę, - przedłożenia dokumentów wskazujących chociażby orientacyjną wysokość środków przeznaczanych na zakup niezbędnych lekarstw, - przedłożenia umowy najmu lokalu, w którym wnioskodawca zamieszkuje oraz rachunków (faktur lub innych dokumentów) za media (energię elektryczną, wodę, gaz itp.). W wyznaczonym terminie skarżący, w piśmie procesowym z dnia [...] oświadczył, że domaga się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu, podtrzymał twierdzenie o wysokości uzyskiwanego dochodu, zadeklarował, że na lekarstwa wydaje [...] zł miesięcznie, wskazał, że mieszkanie wynajmuje w oparciu o umowę ustną za kwotę [...] zł i że ponosi wydatki na energię elektryczną i gaz w kwocie po [...] zł miesięcznie na każde z wymienionych mediów. Skarżący zauważył również, że nie ma żadnych oszczędności i jest zadłużony. Do wspomnianego pisma nie dołączono żadnego dokumentu, o który M.C. został wezwany. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Odpłatność postępowania sądowego jest regułą, o czym stanowi przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.). Nie ma ona wszakże charakteru bezwzględnego, a wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym jest uzależnione od tego, czy osoba występująca z takim wnioskiem wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Rozstrzygnięcie w przedmiocie prawa pomocy opiera się na ustaleniu rzeczywistego stanu majątkowego strony, która występuje z takim wnioskiem. Co do zasady zasadnicze znaczenie maja informacje zawarte w druku urzędowego formularza. Nie mniej jednak, w sytuacji, gdy są one zbyt ogólnikowe lub też budzą zastrzeżenia co do wiarygodności ustawodawca dał możliwość ich weryfikacji poprzez zażądanie od strony udokumentowania swojej sytuacji materialnej (art. 255 P.p.s.a.). Tak też postąpiono w niniejszej sprawie, zwracając się do skarżącego o udokumentowanie dochodu oraz wydatków. Skarżący uchylił się od tego składając oświadczenie na piśmie, którego treść budzi wątpliwości. Zestawienie poczynione przez M.C. prowadzi do wniosku, iż po odliczeniu wszystkich niezbędnych wydatków, do jego dyspozycji pozostaje kwota [...] zł. Doświadczenie życiowe wskazuje na to, iż jest to co najmniej wątpliwe, nie mniej jednak takiej sytuacji nie można wykluczyć. W tym celu skarżący winien jednak uprawdopodobnić swoje twierdzenie za pomocą choć części dokumentów, o które został wezwany. Brzmienie przepisu art. 246 §1 pkt 1 P.p.s.a. wskazuje na to, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki przemawiające na rzecz przyznania prawa pomocy ciąży na wnioskodawcy, który w druku wniosku w sposób nie budzący zastrzeżeń winien udzielić wyczerpujących wyjaśnień co do stanu rodzinnego i majątkowego. Ustawodawca formułując cytowany wyżej przepis użył terminu "wykazać" w znaczeniu udowodnić, przedstawić coś w sposób przekonywający, pokazać, unaocznić (por. Słownik języka polskiego pod red. naukową prof. dr Mieczysława Szymczaka, tom III, Wydawnictwo Naukowe PWN Sp. z o.o. Warszawa 1978, wydanie IX 1994 r., s.805). Skoro w rozpoznawanej sprawie brak jest dostatecznej pewności odnośnie rzeczywistego stanu majątkowego skarżącego, nie można było przychylić się do złożonego przezeń wniosku. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.