II SA/Gl 685/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska (spr.), po rozpoznaniu w dniu 25 sierpnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za przekazanie po terminie sprawozdania kwartalnego za odbiór odpadów w kwestii wniosku pełnomocnika strony skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji p o s t a n a w i a oddalić wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy K. z dnia [...] r., nr [...] nakładającą na "A" Sp. z o.o. oddział w C. karę pieniężną w wysokości 31 000,00 zł za przekazanie po terminie sprawozdań podmiotu odbierającego odpady komunalne od właścicieli nieruchomości za I i II kwartał 2013 r. W skardze sformułowany został także wniosek o wstrzymanie wykonania powołanych na wstępie decyzji. W jego uzasadnieniu podniesiono możliwość wyrządzenia skarżącej Spółce szkody w postaci konieczności zapłaty kary pieniężnej. Zdaniem wnioskodawcy szkoda ta będzie wynikała z niewłaściwych działań organów administracji publicznej prowadzących postępowanie wskutek błędnej wykładni przepisów ustawy czystościowej. W dalszej części uzasadnienia wniosku podniesiono, że postępowanie administracyjne odnosi się do działalności oddziału Spółki w C., który nie świadczy usługi odbioru odpadów komunalnych na terenie Gminy K. Oznacza to, że oddział ten nie uzyskuje regularnych przychodów z prowadzenia działalności na tym terenie i tym samym nie dysponuje środkami płatniczymi, które bez uszczerbku dla działalności inwestycyjnej oddziału pozwalałaby na uregulowanie kary pieniężnej. W ocenie wnioskodawcy wyegzekwowanie kary nie pozostanie bez poważnych konsekwencji dla działalności operacyjnej oddziału, w tym może wywołać nieprzewidziane skutki w zatrudnieniu lub obniżeniu jakości świadczonych usług. Ponadto egzekwowanie kary pozostawałoby w sprzeczności z zasadą słuszności oraz zasadą legalizmu. Uzasadniając powyższe wskazano także na wadliwość podjętych przez organy rozstrzygnięć. Nadto wnioskodawca zaznaczył, że z uwagi na konieczność dokonania ustaleń finansowych w ramach Spółki oraz niezbędność zebrania materiałów wskazujących na sytuację materialną oddziału, przedmiotowy wniosek zostanie uzupełniony o dokumenty niezwłocznie po ich przygotowaniu. Wobec powyższego Sędzia Sprawozdawca zarządzeniem z dnia 25 czerwca 2014 r. zobowiązała pełnomocnika skarżącej Spółki do uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków o których mowa w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej zwanej "p.p.s.a." Wyjaśniono, że powyższego można dokonać poprzez przedłożenie dokumentów obrazujących sytuację finansową wnioskodawcy, w szczególności sprawozdania finansowego za rok 2013, a także dokumentów przedstawiających sytuację finansową za okres trzech ostatnich miesięcy 2014 r. - wyciągi z kont bankowych, ksiąg rachunkowych, deklaracje podatku od towarów i usług. Dla dokonania powyższych czynności wyznaczono termin 7 dni pod rygorem oddalenia ww. wniosku. W odpowiedzi na wezwanie pełnomocnik ponowił przedstawioną wcześniej argumentację. W załączeniu złożył potwierdzoną za zgodność z oryginałem kopię oświadczenia dyrektora oddziału w C. skarżącej Spółki z której wynika, że na konto tegoż oddziału nie wpłynęła żadna kwota z tytułu odbioru odpadów komunalnych z terenu Gminy K., a nadto, że oddział posiada odrębny rachunek bankowy do rozliczeń prowadzonej przez niego działalności, zaś działalność operacyjna oddziału jest finansowana z przychodów oddziału z tytułu świadczenia usług komunalnych na terenie województwa śląskiego. Nadto wskazano wydatki oddziału Spółki ponoszone na składki ZUS za pracowników fizycznych za okres od marca do maja 2014 r. oraz kwotę miesięcznego wynagrodzenia netto pracownika oddziału, argumentując, że oddział jest odrębnym pracodawcą jako jednostka wyodrębniona organizacyjnie ze struktur Spółki. Podkreślono przy tym, że niniejszego postępowania nie można odnosić do działalności grupy "A’ na terenie całego kraju. W ocenie wnioskodawcy wykonanie zaskarżonej decyzji narazi oddział na znaczną szkodę destabilizując jej sytuację finansową, gdyż pozostaje w rażącej dysproporcji do jej działalności, co w konsekwencji wpłynie na regularność wypłacania ciążących świadczeń. Zdaniem wnioskodawcy skoro wymierzona kara pieniężna nie znajduje żadnego uzasadnienia w przepisach prawa, strona skarżąca nie mogła przewidzieć dla niniejszego postępowania żadnych rezerw finansowych. W dalszej części powołano się także na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 15 października 2013 r., sygn. P 26/11. Powtórzono także, że z uwagi na potrzebę ustaleń finansowych w ramach Spółki i konieczność zebrania materiałów obrazujących sytuację materialną oddziału, wniosek zostanie uzupełniony o dokumenty niezwłocznie po ich przygotowaniu. Organ mimo takiej możliwości nie odniósł się do przedmiotowego wniosku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznając wniosek, zważył: W świetle art. 61 § 1 p.p.s.a. wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Sąd może jednak na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie aktu w całości lub w części, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy (art. 61 § 3 p.p.s.a.). Przy czym chodzi tu o szkodę (majątkową lub niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Przesłanką wstrzymania wykonania jest uprawdopodobnienie, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, a ocena tych przesłanek pozostawiona jest uznaniu Sądu. Z konstrukcji tej normy prawnej wynika, że wskazanie i uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji obciąża wnioskodawcę. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. W konsekwencji z uwagi na fakt, że instytucja wstrzymania jest wyjątkiem od zasady wykonalności ostatecznych aktów administracyjnych, ewentualne uwzględnienie takiego wniosku strony musi być szczególnie umotywowane. W realiach rozpoznawanej sprawy chodzi o ocenę, czy może powstać znaczna szkoda lub trudne do odwrócenia skutki wywołane uiszczeniem przez skarżącą Spółkę (a nie jej oddział, jak podnosi wnioskodawca) wymierzonej kary, jeżeli okazałoby się, że w wyniku uchylenia decyzji organów administracyjnych sporna zapłata nie powinna być dokonana lub powinna stanowić inną kwotę. Zdaniem Sądu wniosek skarżącej Spółki nie zasługuje na uwzględnienie gdyż nie został on należycie umotywowany. Sąd nie może dokonać oceny, czy wystąpienie przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. jest prawdopodobne, szczególnie w sytuacji braku danych na temat sytuacji finansowej skarżącej Spółki. Nadesłane bowiem dokumenty dotyczą jedynie oddziału Spółki w. Podkreślić w tym miejscu trzeba, że to w interesie strony leży takie sformułowanie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności, by z jego treści wynikało, że może powstać znaczna szkoda lub trudne do odwrócenia skutki związane z wykonaniem zaskarżonego aktu, co - zdaniem Sądu - w tym przypadku nie nastąpiło. Mimo ciążącego na niej obowiązku, Spółka nie przedstawiła całości dokumentów mogących świadczyć o jej trudnej sytuacji finansowej, uniemożliwiając tym samym Sądowi rzeczywistą jej ocenę. Brak zobrazowania tej sytuacji powoduje, że Sąd nie mógł ocenić, czy wykonanie decyzji i uiszczenie ww. kwoty w tej konkretnej sytuacji może się wiązać z ryzykiem wystąpienia znacznej szkody. Nie wykazano bowiem by wykonanie zaskarżonej decyzji mogło spowodować utratę płynności finansowej prowadzonego przez skarżącą spółkę przedsiębiorstwa. Powoływanie się na brak dochodu oddziału Spółki w C. z prowadzonej działalności na terenie Gminy K., bez przedstawienia sytuacji majątkowej Spółki jest niewystarczające. Nie można również przyjąć, aby powstałe w wyniku wykonania decyzji uszczuplenie majątkowe było dla skarżącej znaczące, skoro orzeczona kara stanowi około 1,60% wartości kapitału zakładowego skarżącej Spółki. W cenie Sądu zmniejszenie ilości środków finansowych spowodowane wykonaniem zaskarżonej decyzji, samo w sobie nie stanowi znacznej szkody o której mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Zasadniczo każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego. Nadmienić należy, że obowiązek o charakterze pieniężnym, a takiego dotyczy niniejsza sprawa, ma z natury charakter odwracalny. Oznacza to, że w razie jego zrealizowania, a następnie uwzględnienia skargi, objęta skarżoną decyzją kwota pieniężna będzie podlegała zwrotowi. Zatem zapłata kary pieniężnej jest ze swej istoty odwracalna. Na marginesie dodać należy, że kwestia legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia, będzie stanowić przedmiot postępowania sądowego w sprawie. Z tego względu też rozstrzygnięcie w przedmiocie wstrzymania nie może prowadzić w istocie do rozpoznania sprawy. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny, działając na podstawie przywołanego wyżej art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a. postanowił orzec jak w sentencji.