II SA/Gl 691/16

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 15 września 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. O. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie skierowania na badania psychologiczne w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący wystąpił o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata z urzędu. W druku podał, że w gospodarstwie domowym pozostaje z ojcem oraz bratem, zamieszkując w należącym do brata lokalu mieszkalnym. Ani skarżący ani żaden z członków jego rodziny nie posiada żadnych oszczędności, papierów wartościowych ani tez przedmioŧów o wartości przekraczającej 5.000 zł. Źródłem utrzymania się jego rodziny jest dochód wnioskodawcy w kwocie 240 zł z tytułu umowy zlecenia, dochód jego ojca – 250 również z tytułu umowy zlecenia oraz dochody jego brata w wysokości 1.400 zł. W druku formularza wnioskodawca podkreślił, że sprawa jest skomplikowana, wymagająca znajomości przepisów, a skarżący samodzielnie nie jest w stanie sprostać wymogom procedury. Pismem z dnia 16 sierpnia 2016 r. referendarz sądowy zobowiązał wnioskodawcę do uprawdopodobnienia okoliczności podniesionych we wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez: - udokumentowanie wysokości wydatków przeznaczanych na utrzymanie, - udokumentowanie wysokości dochodów uzyskiwanych przez członków rodziny strony. W odpowiedzi na to wezwanie M.O. nadesłał kopie zeznań podatkowych za 2015 r. złożonych przez ojca i brata, wezwanie przedsądowe wystosowane w dniu [...]r. przez "A" do jego brata celem uregulowania zaległości z tytułu opłat za lokal mieszkalny oraz rozliczenie opłat za lokal mieszkalny na dzień 5 czerwca 2015 r. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Należy przy tym wyraźnie podkreślić, że skorzystanie z tej formy prawa pomocy zostało przewidziane dla osób, które znajdują się w wyjątkowo trudnym położeniu materialnym a z przedstawionych okoliczności wynika, że nawet przy najdalej idących wysiłkach nie są w stanie samodzielnie wygospodarować środków na ten cel. W realiach rozpoznawanej sprawy złożony nie wniosek zasługuje na uwzględnienie albowiem sytuacja materialna wnioskodawcy rodzi zbyt wiele wątpliwości aby można było bezkrytycznie przyjąć, iż znajduje się on w położeniu uzasadniającym uwzględnienie złożonego przezeń wniosku. W pierwszej kolejności wskazać trzeba, że czynnikiem determinującym możliwość przyznania prawa pomocy jest wszechstronna wiedza na temat rzeczywistego położenia materialnego osoby występującej z takim wnioskiem. Temu właśnie służy instytucja wezwania do nadesłania dodatkowych dokumentów, które pozwalają sprecyzować lub potwierdzić informacje podane we wniosku, bądź też wykazać ich istnienie lub nieistnienie. Skarżący w druku formularza podał, że źródłem dochodów jego oraz jego ojca są bliżej niesprecyzowane umowy zlecenia, przynoszące dochód rzędu 240 zł netto miesięcznie na osobę. Jednocześnie wnioskodawca nie przedstawił wiarygodnych dokumentów potwierdzających tę okoliczność. Przesłał bowiem kopię zeznania podatkowego swojego ojca za 2015 r., natomiast nie udokumentował własnego dochodu. Nadesłanie kopii zeznania podatkowego ojca skarżącego za rok ubiegły również trudno uznać za wykazanie wysokości aktualnego dochodu, co jest oczywistym z perspektywy oceny możliwości finansowych członków rodziny strony. Również przedstawienie kopii zeznania podatkowego swojego brata za rok ubiegły nie może mieć wpływu na ocenę złożonego wniosku, gdyż nie wiadomo jaka jest obecna wysokość tego świadczenia. Pomimo wyraźnego wezwania skarżący nie nadesłał również dokumentów obrazujących poziom i strukturę wydatków związanych z utrzymaniem się (czynsz za lokal mieszkalny, opłaty za media itp.). Nadesłanie kopii wezwania do zapłaty z [...]r. (a więc niemal sprzed roku) lub zestawienia opłat za mieszkanie z czerwca 2015 r. trudno uznać za wykazanie tych okoliczności. Stąd też nie wiadomo jaką pozycję w budżecie domowym rodziny skarżącego stanowią te wydatki i czy po ich odjęciu do jego dyspozycji pozostają środki pozwalające na samodzielne opłacenie kosztów sądowych oraz usług fachowego pełnomocnika. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.