II SA/Gl 695/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.), po rozpoznaniu w dniu 27 stycznia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu B. D. od postanowienia referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach oddalającego wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego z dnia 30 grudnia 2010 r. sygn. akt II SA/Gl 695/10 w sprawie ze skargi B. D. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. nr [...],[...] w przedmiocie niedopuszczalności zażalenia w sprawie wznowienia postępowania dotyczącego jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości p o s t a n a w i a oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy. 1 U Z A S A D N I E N I E Zaskarżonym postanowieniem z dnia 30 grudnia 2010 r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach oddalił wniosek B. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia ustanowienia radcy prawnego. W motywach rozstrzygnięcia wskazano, że w skład majątku skarżącej wchodzi budynek mieszkalny o pow. 164 m², oraz obiekt budowlany o pow. 200 m². B. D. wskazała, że prowadzi gospodarstwo domowe razem z mężem i synem. Razem ze skarżącą mieszkają również jej rodzice, którzy ponoszą koszty utrzymania domu. Jedynym źródłem utrzymania trzyosobowej rodziny jest dochód uzyskiwany przez skarżącą w kwocie 2.200,00 zł brutto miesięcznie osiągany z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej. Małżonek skarżącej nie osiąga żadnego dochodu i nie jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna, pomaga on skarżącej w prowadzeniu działalności gospodarczej. Referendarz sądowy ustalił na podstawie kserokopii podatkowej księgi przychodów i rozchodów, że od stycznia do listopada 2010 r. dochód skarżącej wyniósł 8.765,00 zł. W ustawowym terminie B. D. wniosła sprzeciw od tego postanowienia wnosząc o jego zmianę i przyznanie prawa pomocy w postaci ustanowienia radcy prawnego. W uzasadnieniu sprzeciwu skarżąca wskazywała, że jej rodzina nie musi starać się o pomoc z opieki społecznej tylko dlatego, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z rodzicami, którzy w dużym stopniu pokrywają koszty utrzymania domu oraz dlatego, że wspólnie z mężem prowadzi działalność gospodarczą w celu zminimalizowania kosztów. Ponadto skarżąca wskazywała, że nie posiada oszczędności i nie stać jej na skorzystanie z pomocy prawnej profesjonalnego pełnomocnika, gdyż jest to wydatek ok. 2.000,00 zł. Skarżąca podnosiła również, że jej aktualny dochód jest niższy z uwagi na porę roku i sezonowość w gastronomii – skarżąca prowadzi bar piwny. Zdaniem skarżącej jej wniosek jest uzasadniony, gdyż koszty utrzymania pochłaniają cały jej dochód, a ceny usług prawnych są bardzo wysokie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje: Stosownie do treści art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie z art. 245 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy może nastąpić bądź w zakresie całkowitym, bądź częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przysługuje ono osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje tylko zwolnienie od opłat sądowych w całości lub części, albo tylko od wydatków, albo od opłat sądowych i wydatków, lub obejmuje tylko ustanowienie fachowego pełnomocnika, przy czym częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej. Przyznaje się je takim osobom, które wykażą, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Jak wynika z treści powołanych przepisów, kryterium przesądzającym o przyznaniu lub odmowie przyznania prawa pomocy jest stan majątkowy wnioskodawcy. Ustawa w sposób precyzyjny określa warunki przyznania prawa pomocy, zaś kryteria te każdorazowo są odnoszone do sytuacji finansowej ubiegającego się o przyznanie prawa pomocy. Dopiero analiza podanych we wniosku okoliczności dokonywana w związku z przepisami ustawy daje odpowiedź, czy w odniesieniu do konkretnej sytuacji zachodzą przesłanki przemawiające za uwzględnieniem wniosku. Mając zaś względzie ustaloną w toku postępowania sytuację materialną rodziny wnioskodawczyni, nie można stwierdzić, że wniosek B. D. zasługuje na uwzględnienie. W oparciu o informacje zgromadzone w toku postępowania ustalono, że rodzina wnioskodawczyni dysponuje budynkiem mieszkalny o pow. 164 m², oraz obiektem budowlanym o pow. 200 m². Skarżąca zamieszkuje wraz z mężem, dzieckiem i rodzicami, którzy w dużym stopniu przyczyniają się do pokrywania kosztów utrzymania domu, w tym kosztów energii elektrycznej i gazu. Miesięczny dochód skarżącej z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej kształtuje się na poziomie około 2200 zł brutto. Jak wynika z powyższego sytuacja materialna skarżącej nie jest na tyle ciężka, aby uzasadnionym było ustanowienie dla skarżącej radcy prawnego z urzędu. Wskazać należy, że dochód w wysokości ponad 2000 zł brutto miesięcznie na trzyosobową rodzinę, przy jednoczesnym przyjęciu, że koszty utrzymania domu, ponoszą rodzice skarżącej, nie może być uznany za na tyle niski, aby można było stwierdzić ciężką sytuację materialną i uznać, że skarżąca nie jest w wstanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Strona nie wykazała przy tym, aby dochód ten był obciążony jakimikolwiek wydatkami przekraczającymi przeciętną miarę. Konkludując poczynione spostrzeżenia należało stwierdzić, że brak jest dostatecznych podstaw do przyjęcia, że uwzględnienie wniosku o przyznanie prawa pomocy jest zasadne. Mając powyższe na względzie orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 245 § 3 oraz art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. w związku z art. 260 tej ustawy.