II SA/Gl 699/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski, Sędziowie Sędzia NSA Łucja Franiczek (spr.),, Sędzia WSA Andrzej Matan, Protokolant starszy referent Barbara Urban, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. w C. na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni Wód Polskich w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie opłaty stałej za usługi wodne 1) uchyla zaskarżoną decyzję w pkt 2, 2) zasądza od Dyrektora Zarządu Zlewni Wód Polskich w K. na rzecz skarżącej Spółki kwotę 2 076, 00 (dwa tysiące siedemdziesiąt sześć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...] r. Starosta [...] udzielił "B" sp. z o.o. w C., jako poprzednikowi prawnemu skarżącej Spółki "A", pozwolenia wodnoprawnego na wprowadzenie do starorzecza cieku [...], ścieków przemysłowych oraz wód opadowych i roztopowych wylotem W1 - w okresie bezdeszczowym w ilości: Qmaxh = 0,3m³/h, Qśrd = 1,2 m³/d, QmaxA = 138m³/rok, - w okresie deszczowym w ilości zwiększonej o Q = 436,2 l/s, Qmaxh = 475,2 m³/h, Qśrd = 51,42 m³/d, QmaxA = 26.267 m³/rok, - wód opadowych i roztopowych wylotem W2 ze zlewni całkowitej powierzchni 0,168 ha. Następnie Dyrektor Zarządu Zlewni w K. informacją roczną z dnia [...] r. ustalił na podstawie powyższej decyzji za okres od dnia 1 stycznia do dnia 31 grudnia 2018 r. opłatę stałą za usługi wodne w wysokości 61.048,16 zł, a tym: - 112,53 zł za odprowadzanie wód opadowych lub roztopowych, - 60.927,63 zł za wprowadzanie ścieków do wód lub ziemi. Reklamację w sprawie opłaty stałej wniosła skarżąca Spółka, kwestionując zastosowanie współczynnika maksymalnego zrzutu. Jej zdaniem, w przypadku wylotu W1 opłata winna wynieść 0,77 zł/2,50 zł x 365 x 0,000846 m³/s). W przypadku wylotu W2, opłata winna wynieść 0,03 zł (2,50 zł x 365 x 0,000031 m³/s). W przypadku ścieków, opłata winna zaś wynieść 7,57 zł (2,50 zł x 365 x 0,000083 m³/s). Nadto, Spółka zakwestionowała naliczenie opłaty za cały rok, podczas gdy pozwolenia wodnoprawnego udzielono jedynie do dnia [...] r. W odpowiedzi organ administracji sporządził skorygowaną informację roczną na usługi wodne, ustalając opłatę stałą w wysokości 12.266,24 zł, w tym: 1) 211,24 zł za odprowadzanie wód opadowych lub roztopowych, 2) 12.045, 00 zł za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi. Od powyższej informacji skarżąca wniosła reklamację w części dotyczącej pkt 2. Spółka podtrzymała dotychczasowe zarzuty co do sposobu wyliczenia opłaty z powodu zastosowania maksymalnego współczynnika o wartości Qmaxh = 475,2 m³/h. Zdaniem Spółki, współczynnik ten może się odnosić jedynie do okresu deszczowego. Prawidłowy współczynnik winien wynieść Qmaxh = 0,3 m³/h, zaś opłata 7,57 zł (250 x 365 x 0,000083 m³/s). Nadto, opłatę stałą obliczono za cały rok, podczas gdy pozwolenie wodnoprawne obowiązuje do dnia [...] r. Zaskarżoną decyzją organ administracji, na podstawie art. 273 ust. 6 w zw. z art. 271 ust. 1 pkt 4 i ust. 5 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2017 r., poz. 1566 ze zm.) określił dla skarżącej opłatę stałą za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2018 r. w wysokości 6.679,24 zł, w tym: 1) kwotę 211, 24 zł za odprowadzanie do wód – wód opadowych lub roztopowych, 2) kwotę 6.468,00 zł za wprowadzanie ścieków do wód lub ziemi. W uzasadnieniu organ podał, że brak podstaw do uwzględnienia reklamacji co do pkt 2, bowiem dla ustalenia opłaty stałej należy przyjąć tą wielkość ścieków, określoną w pozwoleniu wodnoprawnym, która po przeliczeniu na wymiar m³ na sekundę stanowić będzie maksymalną wartość. Zdaniem organu, wniosek taki wypływa z funkcji opłaty stałej oraz treści art. 271 ust. 5 Prawa wodnego oraz § 1 ust. 1 pkt 8 i § 10 ust. 1 rozp. Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne (Dz. U. z 2017 r., poz. 2502). W skardze do sądu administracyjnego Spółka zakwestionowała decyzję w pkt 2, domagając się jej uchylenia w tej części i ewentualne umorzenie postępowania oraz zasądzenia zwrotu kosztów postępowania. W pierwszym rzędzie skarżąca podniosła, że w uzasadnieniu decyzji nie podano przyczyn częściowego zmniejszenia opłaty stałej, lecz można domniemywać, że było to wynikiem uwzględnienia faktu, że pozwolenie wodnoprawne obejmowało jedynie część roku 2018, czyli 196 dni. Skarżąca podtrzymała dotychczasowe zarzuty co do wadliwego przyjęcia współczynnika maksymalnego, który jej zdaniem może odnosić się jedynie do okresu deszczowego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko. W toku rozprawy sądowej pełnomocnik Spółki dodatkowo zarzucił naruszenie art. 7a § 1 kpa, bowiem pozwolenie wodnoprawne określało kilka maksymalnych współczynników. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga musiała odnieść skutek, ale nie wszystkie zawarte w niej zarzuty należy podzielić. Faktem jest, że zgodnie z art. 271 ust. 5 Prawa wodnego wyżej powołanego (obecnie Dz. U. z 2018 r., poz. 2268), wysokość opłaty stałej za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi stanowi iloczyn jednostkowej stawki opłaty, czasu wyrażonego w dniach i maksymalnej ilości ścieków wyrażonej w m³/s, która może być odprowadzana na podstawie pozwolenia wodnoprawnego albo pozwolenia zintegrowanego. Do pojęcia "maksymalna ilości ścieków, określona w pozwoleniu" nawiązuje też § 10 pkt 1 powołanego wyżej rozp. Zdaniem sądu administracyjnego, w sytuacji gdy udzielone pozwolenie wodnoprawne odrębnie reguluje maksymalne ilości ścieków w okresie bezdeszczowym oraz wyższe, maksymalne w okresie deszczowym, prawidłowo organ administracji przyjął, że ustalenie wysokości opłaty stałej winno nastąpić przy uwzględnieniu maksymalnej ilości ścieków w okresie deszczowym. Jednak ilość tych ścieków została określona maksymalnie w różnych przedziałach czasowych. Organ administracji jako maksymalną ilość ścieków przyjął: Qmaxh, tj: 475,2 m³/h, którą przyjął do przeliczenia na m³/s. Tak obliczona wielkość zrzutu jest bowiem najwyższą wartością, wynikającą z udzielonego pozwolenia wodnoprawnego. Zdaniem składu orzekającego, zastosowana przez organ wykładnia art. 271 ust. 5 Prawa wodnego, narusza jednak zasadę z art. 7a § 1 kpa. Wątpliwości co do treści normy prawnej winny być bowiem rozstrzygnięte na korzyść strony, skoro przedmiotem postępowania jest nałożenie obowiązku. Pozwolenie wodnoprawne określa bowiem także maksymalną ilość ścieków w okresie rocznym. Oznacza to, że skarżąca nie może przekroczyć tej ilości. Tymczasem stanowisko organu sprowadza się do założenia, że skarżąca może przekroczyć warunki udzielonego jej pozwolenia, tj. maksymalną, roczną ilość ścieków. Skoro zaś ustawodawca nie wskazał sposobu dokonywania przeliczeń wartości maksymalnych, określonych w pozwoleniu wodnoprawnym na użytek określenia opłaty stałej, zgodnie z art. 7a § 1 kpa, należy zastosować wykładnię korzystną dla strony. Taki też pogląd wyrażono w wyrokach tut. Sądu sygn. akt II SA/Gl 567/18 oraz II SA/Gl 556/18 i wyroku WSA w Krakowie w sprawie o sygn. akt II SA/Kr 786/18, Lex nr 2568714. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny uwzględniając skargę uchylił decyzję w zaskarżonej części, tj. co do pkt 2, określającego opłatę stałą w kwocie 6.468 zł na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r, - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.). O kosztach postępowania, obejmujących wpis sądowy w kwocie 259 zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika w osobie radcy prawnego w kwocie 1.800 zł i opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł, czyli łącznie 2.076 zł rozstrzygnięto na wniosek skarżącej zgodnie z art. 200 i art. 205 § 2 cyt. ustawy oraz § 2 pkt 4 i § 14 ust. 1 pkt 1 rozp. Min. Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 265). Odnosząc się zaś do wniosku skarżącej o umorzenie postępowania, stwierdzić należy, że jest on przedwczesny. Dopiero prawidłowe przeliczenie maksymalnej ilości ścieków w okresie deszczowym w stosunku rocznym, wynikające z udzielonego skarżącej pozwolenia, pozwoli na określenie opłaty stałej – przy uwzględnieniu faktu, że pozwolenie to obejmuje jedynie 196 dni za rok 2018 r.