II SA/Gl 7/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk, Sędziowie Sędzia NSA Łucja Franiczek (spr.),, Sędzia WSA Włodzimierz Kubik, Protokolant starszy referent Katarzyna Wajs, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 czerwca 2009 r. sprawy ze skargi J. R. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności zażalenia w sprawie warunków zabudowy terenu oddala skargę Pismem z dnia [...] r. J. R. i A. R. wystąpili do Urzędu Miasta C. o dopuszczenie ich w charakterze strony do udziału w sprawie z wniosku A. N. o wydanie decyzji o warunkach zabudowy terenu dla inwestycji polegającej na zmianie użytkowania garażu dla funkcji produkcyjnej wraz z jego rozbudową o część produkcyjno – socjalną ( wniosek z dnia [...]r. nr [...]). Wyjaśnili, że inwestycja będzie oddziaływać na ich nieruchomość, a przy tym w tej samej sprawie toczy się już postępowanie lecz nie otrzymali powiadomienia o jego zakończeniu. W odpowiedzi pismem z dnia [...]r. znak [...] p.o. Kierownika Referatu Zagospodarowania i Lokalizacji Inwestycji Publicznych w Wydziale Planowania Przestrzennego Urzędu Miasta C. poinformowała J. R. o prowadzeniu postępowania z wniosku PPH "[...]" A. N. o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, obejmującego działki nr 1, 2, 3, 4, 5, obr. [...], położone w C. przy ul. [...]. Jednocześnie w piśmie podano, że zgodnie z wykazem właścicieli i władających gruntów, J. R. nie jest właścicielką bądź użytkownikiem wieczystym nieruchomości bezpośrednio sąsiadującej z terenem, objętym wnioskiem i z tego powodu nie została zawiadomiona o toczącym się postępowaniu, obejmującym teren tych działek. Nadto wyjaśniono, że postępowanie w tej samej sprawie , ale dotyczące działek o nr ewid. 2, 1, 6, 4, 5 i 3 ( obręb [...]), zakończono decyzją umarzającą, którą doręczono J. R. J. R. wniosła zażalenie na powyższe pismo, stanowiące jej zdaniem postanowienie o odmowie dopuszczenia do udziału w sprawie w charakterze strony, zarzucając wadliwość stanowiska organu, który nie rozważył, czy inwestycja o charakterze produkcyjnym może oddziaływać na jej nieruchomość. Zaskarżonym postanowieniem Samorządowe Kolegium Odwoławcze działając na podstawie art. 134 kpa, stwierdziło niedopuszczalność zażalenia. Organ odwoławczy uznał bowiem, że organ I instancji nie wydał postanowienia o odmowie dopuszczenia J. R. do udziału w postępowaniu w charakterze strony. Pismo z dnia [...]r. nie zawiera bowiem rozstrzygnięcia, a tym samym nie spełnia wymogów postanowienia z art. 107 kpa, stanowiąc jedynie wyjaśnienie w sprawie. Stąd też w ocenie organu, zachodzi przypadek niedopuszczalności zażalenia z przyczyn przedmiotowych. W skardze do sądu administracyjnego J. R. zarzucając naruszenie art. 28 kpa, wniosła o uchylenie postanowienia Kolegium, ewentualnie o uchylenie postanowień organów obydwu instancji i zasądzenie kosztów postępowania. Zdaniem skarżącej, czynność administracyjna organu I instancji posiada bowiem wszelkie cechy postanowienia, pozbawiając ją przymiotu strony, pomimo faktu, ze planowana inwestycja będzie oddziaływać na jej nieruchomość. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie z przyczyn zawartych w motywach zaskarżonego postanowienia, a nadto podniósł, że pismo z dnia [...]r. zostało podpisane przez p.o. Kierownika Referatu, a nie przez osobę działającą w imieniu organu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Skarga nie jest uzasadniona. Zaskarżone postanowienie o niedopuszczalności zażalenia nie narusza bowiem art. 134 zd. 1 kpa, a na tym etapie postępowania nie ma żadnego znaczenia prawnego fakt, czy skarżącej przysługiwał status strony w postępowaniu w sprawie warunków zabudowy dla spornej inwestycji. Elementy formalne postanowienia wymienia art. 124 kpa, który jak zasadnie stwierdziło Kolegium, przewiduje m.in. wymogi zawarcia rozstrzygnięcia i złożenia podpisu osoby upoważnionej do jego wydania. Tego rodzaju wymogów nie spełnia w żadnym wypadku kwestionowane pismo z dnia [...]r. Nie zawiera ono ani rozstrzygnięcia o odmowie dopuszczenia do udziału w postępowaniu, ani też nie zawiera podpisu osoby upoważnionej do wydania postanowienia jako aktu organu administracji publicznej, jakim jest w niniejszej sprawie Prezydent Miasta C. Pracownik tego organu nie powołał się bowiem na upoważnienie z art. 268 a kpa, co jest niezbędnym wymogiem zakwalifikowania pisma do kategorii aktów z zakresu administracji publicznej. Co więcej, nawet w przypadku, gdyby pismo z dnia [...]r. zostało zatytułowane postanowieniem i zawierało rozstrzygnięcie o odmowie dopuszczenia skarżącej do udziału w postępowaniu oraz zostało opatrzone podpisem osoby, działającej z upoważnienia organu, kwestionowanie stanowiska w drodze środka w postaci zażalenia i tak byłoby niedopuszczalne. Z mocy art. 141 § 1 kpa, na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Postanowienie, na które nie służy zażalenie, strona może zaś zaskarżyć tylko w odwołaniu od decyzji ( art. 142 kpa ). Tymczasem w postępowaniu zwykłym ustawodawca nie przewidział żadnej formy prawnej dla działania organu w zakresie oceny statusu strony. Nie wydaje się zatem w tym względzie żadnego aktu, zwłaszcza postanowienia, na które służy zażalenie. Nie istnieje w tym zakresie żadna pozytywna regulacja. Wyjątek stanowi udział w postępowaniu organizacji społecznej. Jedynie wówczas zgodnie z art. 31 § 2 kpa, organ administracji wydaje postanowienie w sprawie dopuszczenia organizacji do udziału w postępowaniu, a na postanowienie odmowne organizacji społecznej służy zażalenie. W przypadku innych osób, które wymienia art. 28 kpa, brak zaś takiej regulacji kodeksowej. Już z tych względów podzielić należy pogląd organu o niedopuszczalności zażalenia z przyczyn przedmiotowych, co obligowało organ wyższego stopnia do stwierdzenia tego faktu w trybie art. 134 zd. 1 w zw. z art. 144 kpa. Nie pozbawia to jednak skarżącej ochrony prawnej. O ile bowiem organ I instancji wadliwie ocenił status strony, wydana decyzja kończąca postępowanie może być zaskarżona w trybie odwoławczym w drodze odwołania w terminie otwartym do wniesienia środka dla osób, które brały udział w postępowaniu, bądź też od decyzji ostatecznej przysługuje stronie żądanie wznowienia postępowania w trybie art. 145 § 1 pkt 4 kpa. W obydwu wypadkach, w przeciwieństwie do niniejszej sprawy, ocena statusu strony następuje w drodze decyzji, od której przysługują środki zaskarżenia oraz po ich wyczerpaniu, skarga do sądu administracyjnego. Skoro zaskarżone postanowienie Kolegium nie narusza prawa, skarga jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).