II SA/Gl 703/13
WyrokWSA w Gliwicach2013-12-05
Skład orzekający: Bonifacy Bronkowski, Włodzimierz Kubik, Maria Taniewska-Banacka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej prawidłowo udzielił zgody na odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych w zakresie usytuowania i gabarytów garażu, a także czy zatwierdzony projekt budowlany był kompletny i czytelny?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, a także postanowienie o zgodzie na odstępstwo, uznając, że organy naruszyły art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego w zw. z § 13 rozporządzenia Ministra Infrastruktury oraz art. 9 ust. 1, 2 i 3 Prawa budowlanego. Uzasadnienie organów dotyczące potrzeby udzielenia zgody na odstępstwo było dowolne i nie wykazało szczególnie uzasadnionego przypadku, a także nie uwzględniało ograniczenia zakresu inwestycji do budowy garażu. Ponadto, dokumentacja projektowa była nieczytelna i nie było jasne, które jej elementy weszły w skład zatwierdzonego projektu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła pozwolenia na budowę wolnostojącego, dwustanowiskowego garażu. Organ I instancji udzielił pozwolenia, zgadzając się na odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych w zakresie usytuowania garażu blisko granicy działki. Organ II instancji utrzymał tę decyzję w mocy. Strony skarżące podnosiły zarzuty dotyczące m.in. niezgodności garażu z decyzją o warunkach zabudowy, wpływu na zanieczyszczenie powietrza, a także nieprawidłowości w udzieleniu zgody na odstępstwo od przepisów technicznych i nieczytelności projektu budowlanego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty, a także postanowienie Starosty o udzieleniu zgody na odstępstwo. Sąd orzekł również, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Sędziowie Sędzia WSA Włodzimierz Kubik, Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka (spr.), Protokolant st. sekretarz sądowy Anna Trzuskowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi T.W-J. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia [...] r. nr [...], a nadto postanowienie Starosty [...] z dnia [...] r. nr [...] 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Starosta [...] decyzją Nr [...] z dnia [...] r. zatwierdził projekt budowlany i udzielił M. i D. B. pozwolenia na budowę budynku garażu dwustanowiskowego i nadbudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Decyzja ta została w całości uchylona, wraz z poprzedzającym ją postanowieniem Nr [...] z dnia [...] r. Starosty [...] udzielającym zgody na odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych, decyzją Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...], a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
Wnioskiem z dnia [...] r. M. i D. B. zmienili swoje pierwotne żądanie i zwrócili się o zatwierdzenie projektu budowlanego i wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę ograniczając zakres inwestycji do budowy budynku garażu wolnostojącego, dwustanowiskowego, na działce o nr ewid. 1, przy ul. [...] w W..
Złożenie ww. wniosku zostało poprzedzone wydaniem przez Starostę [...] postanowienia z dnia [...] r. nr [...] o udzieleniu zgody na odstępstwo od przepisu § 12 ust. 1 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. 2002, Nr 75, poz. 690 z późn. zm.), umożliwiające budowę rzeczonego garażu ze ścianami bez otworów okiennych i drzwiowych w zbliżeniu 1,50 m do granic z działkami budowlanymi o nr ewid. 2 i 3 przy ul. [...] oraz o nr ewid. 4 przy ul. [...] w W..
Pismem z dnia 29 października 2012 r. właściciele nieruchomości sąsiednich: T. W.-J. oraz D. i J. B. wnieśli uwagi wobec planowanej inwestycji podnosząc, że:
- planowany garaż nie jest zabudową mieszkaniową, o której mowa w decyzji o warunkach zabudowy, a budynek garażu tworzy drugą linię zabudowy, podczas gdy ww. decyzja nie dopuszcza zmiany linii zabudowy;
- dwustanowiskowy garaż zwiększy zanieczyszczenie powietrza, a zwłaszcza ilość pyłów zawieszonych;
- udzielona postanowieniem z dnia [...] r. zgoda na odstępstwo od warunków technicznych jest uzasadniona tylko i wyłącznie chęcią posiadania przez inwestorów garażu dwustanowiskowego.
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Starosta W. zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę powyższego garażu określając jednocześnie, że obszar oddziaływania obiektu, o którym mowa w art. 28 ust. 2 ustawy - Prawo budowlane, obejmuje nieruchomości nr 2; 3; 4; 1.
W uzasadnieniu organ odnosząc się do uwag T. W. - J. oraz D. i J.B. wskazał, że strony zwracają uwagę na nadmierne zabudowanie małej działki, co niekorzystnie wpłynie na zanieczyszczenie powietrza w najbliższym otoczeniu. W decyzji o warunkach zabudowy określone są parametry i wskaźniki kształtowania zabudowy i zagospodarowania terenu, których nie można przekroczyć. Przedstawiona dokumentacja spełnia wszystkie wymienione tam warunki. Równocześnie decyzja o warunkach zabudowy nie określa w jaki sposób ma być realizowana ochrona przed zanieczyszczeniem powietrza na działkach sąsiednich. Organ udzielając pozwolenia na budowę jest związany jej ustaleniami. Budynek garażu nie wpłynie na zanieczyszczenie powietrza, ponieważ nie będzie źródłem dodatkowej emisji. Strony postępowania kwestionują nadto część uzasadnienia postanowienia Starosty [...] Nr [...] z dnia [...] r. w kwestii zabezpieczenia budynku mieszkalnego dwurodzinnego w odpowiednią ilość miejsc postojowych. Stosownie jednak do § 18 ust. 1 przywołanego wyżej rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. zagospodarowując działkę budowlaną należy urządzić, stosownie do jej przeznaczenia i sposobu zabudowy, miejsca postojowe dla samochodów użytkowników stałych i przebywających okresowo, w tym również miejsca postojowe dla samochodów, z których korzystają osoby niepełnosprawne. Organ w trakcie oględzin w dniu [...] r. na terenie działki 1 ocenił stan zagospodarowania działki. Usytuowanie istniejących budynków mieszkalnych przy ul. [...] na środku działek powoduje brak możliwości zabudowy garażu w odległości 3 m od granicy. Budowa garażu dwustanowiskowego jest uzasadniona potrzebą inwestora. W ocenie organu I instancji zachodzi tutaj szczególnie uzasadniony przypadek. Organ podkreślił, że pozwolenie dotyczy budowy garażu o wymiarach 7,50 m x 6,30 m i wysokości 4,75 m na działce nr 1.
Wspólne odwołanie od ww. decyzji złożyli T. W.-J., właścicielka działki o nr ewid. 4, oraz D. i J. B., właściciele działki o nr ewid. 2. W odwołaniu podnieśli, że:
decyzja została wydana dla garażu o wysokości 4,75 m, a więc wyższej niż podana w projekcie budowlanym wysokość 4,07 m.
upoważnienie do udzielenia przez Starostę zgody na odstępstwo od warunków technicznych, wydane przez Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej, dotyczy § 12 ust. 1 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. Zdaniem odwołujących się "§ 72 ust. 1 pkt 2 ww. rozporządzenia, na który powołuje się Starosta, dotyczy zmniejszenia odległości do 1,5 m od granicy działek, a nie dotyczy § 12 ust. 3 pkt 1 i 4, które to określają, że dopuszcza się sytuowanie budynku gospodarczego i garażu o długości mniejszej niż 5,5 m i o wysokości mniejszej niż 3 m bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką budowlaną lub w odległości nie mniejszej niż 1,5 m ścianą bez otworów okiennych i drzwiowych".
wydana decyzja jest bezprawna jako oparta na postanowieniu o zgodzie na odstępstwo od warunków technicznych, w którym Starosta W. przekroczył swoje kompetencje i ignorując stanowisko stron postępowania naruszył normy prawne, nie przyjmując ponadto do wiadomości, że upoważnienie Ministra nie zobowiązuje organu I instancji udzielenia zgody na odstępstwo.
działka inwestorów posiada wymiary 18 m x 28,5 m, co umożliwia różne sposoby jej zagospodarowania celem zabezpieczenia miejsc postojowych.
wydana decyzja spowoduje pogorszenie warunków zdrowotno-sanitarnych w otoczeniu inwestycji oraz stanu środowiska.
decyzja o warunkach zabudowy z dnia [...] r. dotyczy tylko zabudowy mieszkaniowej, a nie jest nią wolnostojący garaż, powodujący powstanie nowej linii zabudowy.
organ nie uwzględnił zaleceń Wojewody [...] wynikających z decyzji z dnia [...] r.
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy zaskarżoną doń decyzję pierwszoinstancyjną. W uzasadnieniu zrelacjonował przebieg postępowania pierwszoinstancyjnego stwierdzając następnie, że spełnione zostały wszystkie przesłanki przewidziane przez art. 35 ust. 1 i ust. 4 ustawy Prawo budowlane. Zarzuty podniesione przez Skarżących nie zasługują na uwzględnienie, ponieważ:
- określona jako 4,75 m wysokość przedmiotowego garażu została podana nie w sentencji zaskarżonej decyzji, lecz w treści uzasadnienia, co nie stanowi w ocenie tut. organu istotnego uchybienia, bowiem realizacja obiektu nastąpi na podstawie zatwierdzonego projektu budowlanego, gdzie wysokość szczytowej ściany obiektu wynosi 4,07 m.
- upoważnienie do udzielenia przez Starostę zgody na odstępstwo od warunków technicznych, wydane przez Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej, dotyczy faktycznie § 12 ust. 1 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r., takiej też zgody Starosta udzielił umożliwiając wykonanie na działce budynku garażowego zbliżonego na odległość 1,5 m (zamiast wymaganych 3,0 m) ścianami bez otworów okiennych i drzwiowych do granic działek o nr ewid. 2, 3 i 4. Rozważania Skarżących dotyczące zmniejszenia ww. odległości do 1,5 m od granic działek na podstawie przepisów § 12 ust. 3 pkt 1 i 4 ww. Rozporządzenia Ministra Infrastruktury są dla organu niezrozumiałe i pozostają bez związku ze sprawą.
Starosta W., udzielając zgody na odstępstwo, postąpił zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, gdyż jest to przypadek szczególnie uzasadniony ze względu na sposób zagospodarowania działki oraz jej kształt i wymiary.
odstępstwo nie powoduje zagrożenia życia ludzi lub bezpieczeństwa mienia oraz nie powoduje pogorszenia warunków zdrowotno-sanitarnych i użytkowych, a także stanu środowiska.
Wojewoda [...] wskazał nadto, iż przedstawiony przez inwestora projekt budowlany został sprawdzony pod kątem zgodności z zapisami decyzji o warunkach zabudowy Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] r. Nr [...] i jest zgodny z tymi ustaleniami, zarówno w podniesionej w odwołaniu kwestii powstania nowej linii zabudowy , jak i w zakresie wymogu nie naruszania praw właścicieli, użytkowników i władających sąsiednimi terenami. Jedyne naruszenie tych praw mogło nastąpić poprzez nienormatywne zbliżenie projektowanego budynku do granic działek sąsiednich co jednak wynika z udzielonej zgodnie z prawem zgody na odstępstwo. Nie jest również prawdą jakoby ww. decyzja o warunkach zabudowy dotyczyła wyłącznie zabudowy mieszkaniowej, gdyż została wydana dla inwestycji pod nazwą "nadbudowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego oraz budowa garażu wolnostojącego na parceli nr 1 położonej w W. przy ul. [...]".
Wspólnym pismem z dnia [...] r. T. W.-J. oraz D. i J. B. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na decyzję organu II instancji wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu skarżący podnieśli, iż podtrzymują zarzuty podniesione wobec decyzji pierwszoinstancyjnej, a w szczególności nie zgadzają się z wyrażeniem zgody Starosty [...] na odstępstwo od przepisów § 12 ust. 1 pkt. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dn. 12 kwietnia 2002 r. Podkreślili, że stosownie do nowelizacji w chwili obecnej możliwe jest usytuowanie niewielkiego garażu lub budynku gospodarczego w odległości mniejszej niż 3 m od granicy lecz nie mniejszej niż 1,5 m od granicy, z tym że wymiary garażu lub budynku gospodarczego nie mogą być większe niż 5,5 m długości oraz 3 m wysokości. Podkreślili nadto, że Starosta W. w decyzji nr [...] wymiary planowanego garażu określa w uzasadnieniu jako: 7,5 m x 6,3 m i wysokość 4,75 m, a następnie ten sam Starosta w piśmie kierowanym do Wojewody z dnia [...] r. podaje, że w międzyczasie inwestor ze względu na uwagi stron obniżył wysokość garażu. Z kolei Wojewoda [...] wskazuje wysokość 4,07 m. W konsekwencji zarówno Starosta W. jak i Wojewoda [...] wprowadzają chaos i możliwość budowy garażu różnej wysokości. Organom skarżący zarzucili nadto, iż nie uwzględniły, że sąsiedzi inwestorów to osoby schorowane, które mają prawo do godnego odpoczynku w swoim małym ogródku bez betonowej ściany wysokiego garażu zasłaniającego słońce, organy zlekceważyły nadto pogorszenie zanieczyszczenia powietrza. Zaakcentowali, że budowa ogromnego garażu nie może być uzasadniona koniecznością zapewnienia miejsca postojowego dla samochodów, gdyż te pojęcia nie są tożsame. Miejsce postojowe to również niska wiata, zadaszenie, utwardzony placyk, a także niski mały garaż bez konieczności udzielenia zgody na odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych.
Skargi zostały wniesione w terminie.
W odpowiedzi na skargi organ II instancji wniósł o ich oddalenie podtrzymując argumenty, które zawarł był w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Skarga D. B. i J. B. została odrzucona postanowieniem tut. Sądu z dnia 26 sierpnia 2013 r., przedmiotem rozpoznania była zatem wyłącznie skarga T. W.-J..
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej bądź w postanowieniu z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Stosownie zaś do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. 2012, poz. 270 z późn. zm. zwanej dalej: p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną.
Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, a także rozstrzygnięcia decyzję tę poprzedzającego wykazało, że są one dotknięte uchybieniami uzasadniającymi ich wzruszenie. Zdaniem tut. Sądu obydwie decyzje wydane zostały bowiem z naruszeniem art. 35 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane w zw. z § 13 cytowanego już wyżej rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. Natomiast poprzedzające ww. decyzje postanowienie Starosty [...] z dnia [...] r. Nr [...] wydane zostało z naruszeniem art. 9 ust. 1, 2 i 3 powołanej wyżej ustawy Prawo budowlane. Zaskarżona decyzja i rozstrzygnięcia ją poprzedzające wydane zostały nadto z naruszeniem zasady prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.), której realizacja wymaga by organy administracji publicznej podejmowały wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Jako dowolne należy traktować zatem ustalenia faktyczne znajdujące wprawdzie potwierdzenie w materiale dowodowym, ale niekompletnym, czy nie w pełni rozpatrzonym. Zarzut dowolności zostaje wykluczony dopiero ustaleniami dokonanymi w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 k.p.a), zgromadzonego i rozpatrzonego w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 k.p.a), a więc przy podjęciu wszelkich kroków koniecznych do jednoznacznego wyjaśnienia okoliczności sprawy, jako warunku niezbędnego do wydania rozstrzygnięcia o przekonującej treści – por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 4 lipca 2001 r., sygn. akt I SA 1768/99.
Przystępując do szczegółowych rozważań w pierwszej kolejności wskazać w tym miejscu należy, iż w myśl art. 9 ust. 1 ustawy Prawo budowlane w przypadkach szczególnie uzasadnionych dopuszcza się odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych. Odstępstwo nie może powodować zagrożenia życia ludzi lub bezpieczeństwa mienia, a w stosunku do obiektów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 4 - ograniczenia dostępności dla osób niepełnosprawnych oraz nie powinno powodować pogorszenia warunków zdrowotno-sanitarnych i użytkowych, a także stanu środowiska, po spełnieniu określonych warunków zamiennych. Stosownie z kolei do ust. 2 cytowanego artykułu właściwy organ, po uzyskaniu upoważnienia ministra, który ustanowił przepisy techniczno-budowlane, w drodze postanowienia, udziela bądź odmawia zgody na odstępstwo.
Pozytywna przesłanka dopuszczalności odstępstwa tj. wystąpienie w myśl art. 9 ust. 1 "przypadku szczególnie uzasadnionego" wprawdzie określona została poprzez zwrot nieostry, odwołujący się do ocen pozaprawnych organu stosującego prawo (klauzula generalna) to jednak jednocześnie stanowi warunek sine qua non dopuszczalności odstępstwa od przepisów techniczno-budowlanych. Fakt wprowadzenia do przepisu wymogu zaistnienia szczególnie uzasadnionego przypadku przesądził zatem o tym, iż zgody na odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych w żadnym razie nie można traktować jako zasady. Zgoda na odstępstwo winna mieć charakter jedynie wyjątkowy i wynikać z konieczności konkretnego sposobu zabudowy terenu. Jak podkreśla się w literaturze organ stosujący prawo ma zatem obowiązek, przed wydaniem postanowienia o udzieleniu zgody na odstępstwo bądź o odmowie jej udzielenia, rozważyć wszystkie okoliczności mające wpływ na rozstrzygnięcie, jak: treść przepisu techniczno-budowlanego, który ma być objęty odstępstwem, proponowane rozwiązania zamienne, czy istniejące warunki lokalne odnoszące się do danej nieruchomości. Koniecznym jest więc w każdej sprawie dokładne rozważenie, czy celowe jest zastosowanie odstępstwa ze szczególnie ważnych względów i to nie tylko subiektywnych, ale również obiektywnych – por. T. Asman /w:/ T. Asman, J. Dessoulavy-Śliwiński, E. J.iszewska-Kuropatwa, Z. Niewiadomski, A. Plucińska-Filipowicz: Prawo budowlane. Komentarz. Red. Z. Niewiadomski, Warszawa 2006, s. 159 i nast. Wstępnej oceny w tym zakresie organ winien dokonać już na etapie sporządzania kierowanego do ministra wniosku o upoważnienie do wyrażenia zgody na odstępstwo. W myśl art. 9 ust. 3 pkt 2 ustawy, wniosek ów winien zawierać bowiem szczegółowe uzasadnienie konieczności wprowadzenia odstępstwa. Oceny ostatecznej organ winien z kolei dokonać po uzyskaniu upoważnienia, o którym mowa, a przed wydaniem postanowienia w sprawie odstępstwa. O ile bowiem brak zgody ministra na upoważnienie wiąże organ i uniemożliwia mu wyrażenie zgody na odstępstwo o tyle organ nie jest związany pozytywnym stanowiskiem ministra w postaci udzielenia upoważnienia (art. 9 ust. 2 i 4 ustawy). W myśl bowiem art. 9 ust. 2 ustawy Prawo budowlane po uzyskaniu upoważnienia ministra właściwy organ może udzielić bądź odmówić zgody na odstępstwo. Organ winien zatem zgodnie z zasadami procedury administracyjnej, w tym zasadami wyrażonymi w art. 7 i 77 k.p.a. ocenić cały materiał dowodowy w sprawie i rozstrzygnąć, czy istotnie zachodzą przesłanki udzielenia zgody na odstępstwo, a wydane rozstrzygnięcie prawidłowo uzasadnić w decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty.
Odnosząc powyższe uwagi do okoliczności przedmiotowej sprawy podkreślić należy w pierwszej kolejności, iż akta sprawy nie zawierają kierowanego do Ministra Infrastruktury wniosku o udzielenie upoważnienia do wyrażenia zgody na odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych. Nie zawierają także udzielonego Staroście upoważnienia. Nieznane są zatem motywy, które kierowały Starostą gdy formułował wniosek o upoważnienie. Motywy te wskazane zostały natomiast w wydanym następnie postanowieniu z dnia [...] r., w którym Starosta W. udzielając zgody na usytuowanie w odległości 1,5 m od granicy działek garażu o wymiarach 7,50 m x 6,30 m i wysokości 4,75 m podał w uzasadnieniu, że w związku z planowaną przez inwestorów nadbudową budynku mieszkalnego powstaną niezależne lokale mieszkalne dla dwóch rodzin co wymaga odpowiedniej ilości miejsc postojowych. Z uwagi zaś na stan zagospodarowania i rozmiary działki nie ma innej możliwości usytuowania projektowanego garażu.
Do powyższego uzasadnienia w części dotyczącej przyszłego zwiększenia budynku i konieczności zapewnienia dodatkowych miejsc postojowych nawiązał organ I instancji w decyzji z dnia [...] r. udzielającej pozwolenia na budowę, w którym to rozstrzygnięciu zobligowany był do szczegółowego i wnikliwego uzasadnienia udzielonej zgody na odstępstwo (dopiero bowiem w odwołaniu od decyzji rozstrzygającej sprawę skarżyć można postanowienie udzielające zgody na odstępstwo, co oznacza że dopiero wówczas organ w istocie zobligowany jest do wykazania, że udzielenie zgody na odstępstwo było uzasadnione i pozostaje w zgodzie z art. 9 Prawa budowlanego). Starosta W. wskazał mianowicie, iż cyt. "Stosownie do § 18 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. (...) zagospodarowując działkę budowlaną należy urządzić, stosownie do jej przeznaczenia i sposobu zabudowy, miejsca postojowe dla samochodów użytkowników stałych i przebywających okresowo, w tym również miejsca postojowe dla samochodów, z których korzystają osoby niepełnosprawne. Organ uzasadniając swoje postanowienie miał na myśli również miejsca postojowe w projektowanym garażu. (...) Usytuowanie istniejących budynków mieszkalnych przy ul. [...] na środku działek powoduje brak możliwości zabudowy garażu w odległości 3 m od granicy. Ponadto zachodzi konieczność zachowania istniejącego dojścia do piwnicy oraz zachowania możliwość dostarczenia opału do istniejącej kotłowni. Budowa garażu dwustanowiskowego jest uzasadniona potrzebą inwestora. W ocenie organu zachodzi tutaj szczególnie uzasadniony przypadek".
Odnosząc się do kwestii udzielonej zgody na odstępstwo, o którym mowa powyżej, rozpatrujący z kolei odwołanie od decyzji pierwszoinstancyjnej Wojewoda [...] stwierdził, iż "Starosta [...]., udzielając zgody na odstępstwo, postąpił zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, gdyż jest to przypadek szczególnie uzasadniony ze względu na sposób zagospodarowania działki oraz jej kształt i wymiary, co zostało uzasadnione zarówno w postanowieniu o udzieleniu zgody na odstępstwo jak i w rzeczonej decyzji o pozwoleniu na budowę. Odstępstwo to nie powoduje zagrożenia życia ludzi lub bezpieczeństwa mienia oraz nie powoduje pogorszenia warunków zdrowotno-sanitarnych i użytkowych, a także stanu środowiska".
Przywołane powyżej te fragmenty uzasadnień, które odnoszą się do udzielonej zgody na odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych zdaniem Sądu nie mogą zostać zaakceptowane. Po pierwsze wskazać w tym miejscu należy, że stosownie do powtórnie w postępowaniu złożonego wniosku z dnia [...] r. inwestorzy M. i D. B. ograniczyli swoje zamiary i w miejsce nadbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego i budowy garażu zwrócili się wyłącznie o pozwolenie na budowę dwustanowiskowego garażu (sam zresztą Wojewoda podkreśla, że inwestorzy zrezygnowali z zamiaru nadbudowy, nie wyciąga z faktu tego jednak żadnych wniosków odnośnie udzielonej zgody na odstępstwo). Tym samym argumentacja organów, iż planowana nadbudowa budynku jednorodzinnego implikuje konieczność 2 dodatkowych, poza istniejącym garażem w budynku, miejsc postojowych – nie pozostaje w żadnym związku z treścią wniosku inwestorów. Nadto, nawet przyjęcie iż istotnie dodatkowe miejsca postojowe są inwestorom niezbędne to całkowicie niejasnym jest dlaczego w odczuciu organów potrzeba taka musi być zaspokojona za pomocą budowy w bardzo bliskiej odległości od granicy z sąsiednimi działkami budynku o długości aż 7,5 m i wysokości niemal 5 m (w postanowieniu udzielającym zgody na odstępstwo i w uzasadnieniu decyzji pierwszoinstancyjnej mowa o 4,75 m). Rozmiary te, w tym zwłaszcza wysokość, znacząco odbiegają od gabarytów typowych garaży, także dwustanowiskowych, niejasnym jest zatem z jakich przyczyn zdaniem organów budowa takiego obiektu jest tak niezbędna, iż uzasadnia odstępstwo od norm techniczno-budowlanych, których celem, w zakresie obligatoryjnych odległości od granic i nieprzekraczalnych gabarytów (por. odnoszący się do zasad sytuowania garażu w zabudowie jednorodzinnej § 12 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia z 12 kwietnia 2002 r.) jest ochrona nieruchomości sąsiednich. Powody, dla których zdaniem organów uzasadnionym jest udzielenie zgody na tak daleko idące odstępstwo, niewątpliwie w zakresie gabarytów budynku wykraczające poza li tylko umożliwienie realizacji miejsc postojowych, nie zostały przez organy w podjętych rozstrzygnięciach ani wykazane, ani uzasadnione.
Sąd stwierdza nadto, tym razem odnosząc się już nie do udzielonej zgody na odstępstwo lecz do zatwierdzonego przez organy projektu budowlanego, iż z dołączonej do akt dokumentacji w istocie nie wynika jakiej treści projekt został zaakceptowany. Przedłożone Sądowi akta administracyjne zawierają bowiem wprawdzie część opisową i szereg rysunków sporządzonych przez mgr inż. W.G. jednak to, które karty stanowią istotnie część zatwierdzonego projektu jest niemożliwe do wykrycia. Wskazać w tym miejscu należy, iż zawarta w aktach dokumentacja projektowa składa się z karty tytułowej oznaczonej jako egz. 1 zatytułowanej "Budowa garażu wolnostojącego". Następnie widnieje karta tytułowa oznaczona jako egz. Nr 2 opatrzona jednak tytułem "Projekt budowlano-wykonawczy. Nadbudowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego oraz budowa garażu wolnostojącego", który to tytuł w części dotyczącej nadbudowy został skreślony (choć w istocie część dokumentacji dotyczy właśnie nadbudowy). Wykreśleniu podlegała także część kart, na których widnieją rysunki planowanego garażu. Karty te (np. rzut garażu, przekrój garażu, rzut więźby dachowej itp.) zostały przekreślone czerwoną linią, i opatrzone adnotacją "Wersja nieaktualna" oraz podpisem "B.". W dalszej części dokumentacji widnieje kolejna karta tytułowa, tym razem oznaczona jako egz. Nr 4, o innym jednak tytule niż poprzednie "Zmiana konstrukcji dachu garażu" , także zawierająca rysunki, w tym rysunki garażu, również w znacznej części przekreślone z czerwoną adnotacją "Wersja nieaktualna". Kolejno widnieje następna karta tytułowa, oznaczona jako egz. 2, opatrzona jednak tytułem odmiennym niż wskazany powyżej o tym samym numerze, odnoszącym się do zmiany wysokości garażu, który to tytuł w tej części został jednak skreślony. Wszystko to powoduje łącznie, iż dokumentacja nie jest zdaniem Sądu czytelna i niewiadomym jest, które z dokumentów projektowych weszły w skład zatwierdzonego projektu, zwłaszcza, że na kartach tytułowych brak oznaczeń wskazujących na to, iż któryś ze zbiorów dokumentów stanowi załącznik do decyzji z dnia [...] r.
W konsekwencji wydane przez organy rozstrzygnięcia uznać należy za naruszające wskazane wyżej normy w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co tym samym obliguje Sąd do ich uchylenia. Ponownie rozważając wniosek inwestorów koniecznym będzie usunięcie wskazanych wyżej braków i niejasności, a kolejne wydane w sprawie rozstrzygnięcie bądź rozstrzygnięcia uwzględniać winny wyrażone powyżej oceny prawne. Pamiętać należy nadto, iż gdyby przedmiotowa inwestycja była już w toku, bądź została zrealizowana to postępowanie w przedmiocie pozwolenia na budowę musiałoby zostać umorzone.
W świetle przedstawionych wyżej wywodów należało uwzględnić skargę i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. orzec jak w sentencji. Nadto w myśl art. 152 cytowanej ustawy określono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. O kosztach postępowania obejmujących wpis od skargi w kwocie 500,00 zł orzeczono na wniosek skarżącej na podstawie art. 200, 205 § 2 i 209 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło