II SA/Gl 706/25
WyrokWSA w Gliwicach2025-08-27
Skład orzekający: Edyta Kędzierska, Beata Kalaga-Gajewska, Krzysztof Nowak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarządzenie pokontrolne wydane przez Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska, dotyczące m.in. obowiązku złożenia korekty sprawozdania o wytwarzanych odpadach, prowadzenia wizyjnego systemu kontroli miejsc magazynowania odpadów, składania sprawozdań o wydajności recyklingu, prowadzenia ewidencji zużytych baterii i akumulatorów oraz przestrzegania zasad transgranicznego przemieszczania odpadów, jest zgodne z prawem?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zarządzenie pokontrolne zostało wydane zgodnie z prawem, ponieważ jego treść korespondowała z ustaleniami zawartymi w protokole kontroli, a ustalenia te znajdowały oparcie w powszechnie obowiązujących przepisach prawa. Zarzuty skargi dotyczące m.in. zakresu kontroli, naruszenia przepisów procesowych i materialnych, zostały uznane za bezzasadne. Sąd podkreślił, że zarządzenie pokontrolne ma charakter sygnalizacyjny i adresat jest zobowiązany do poinformowania o podjętych działaniach, a pełne gwarancje procesowe przysługują w przypadku wszczęcia postępowania administracyjnego po niewykonaniu zarządzenia.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi E. sp. z o.o. na zarządzenie pokontrolne Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska, które nakładało na spółkę obowiązki dotyczące m.in. korekty sprawozdania o odpadach, prowadzenia wizyjnego systemu kontroli, składania sprawozdań o recyklingu, prowadzenia ewidencji baterii i akumulatorów oraz przestrzegania zasad transgranicznego przemieszczania odpadów. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego, w tym kwestionując zakres kontroli, podstawy prawne niektórych obowiązków oraz sposób prowadzenia postępowania. Organ administracji podtrzymał swoje stanowisko, a sąd oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Kędzierska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska, Sędzia WSA Krzysztof Nowak, Protokolant specjalista Anna Koenigshaus, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 sierpnia 2025 r. sprawy ze skargi E. sp. z o.o. w W. na zarządzenie pokontrolne Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w Katowicach z dnia 25 marca 2025 r. nr 16/2025 w przedmiocie odpadów oddala skargę.
Śląski Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska, zaskarżonym zarządzeniem pokontrolnym nr 16/2025 z dnia 25 marca 2025 r., wydanym na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy z dnia 20 lipca 1991r. o Inspekcji Ochrony Środowiska (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 425 ) oraz ustaleń kontroli przeprowadzonej w dniach: 6 listopada – 23 grudnia 2024 r. w E. sp. z o.o. w W. (zwanej dalej stroną skarżącą) na terenie miejsca prowadzenia działalności w Z. ul. [...] zarządził;
1. Złożyć do Marszałka Województwa Śląskiego korektę sprawozdania o wytwarzanych odpadach i o gospodarowaniu odpadami za rok 2023 zgodnie z art. 75 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 14.12.2012 r. o odpadach (tekst jednolity Dz.U. 2023 r. poz. 1587 z późniejszymi zmianami). Termin realizacji: do dnia 15.05.2025 r.
2. Prowadzić wizyjny system kontroli miejsc magazynowania odpadów w sposób zgodny z art. 25 ust. 6f ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (tekst jednolity Dz.U. 2023 r. poz. 1587 ze zmianami). Termin realizacji: na bieżąco.
3. Złożyć do Marszałka Województwa Śląskiego sprawozdania za rok 2023 o osiągniętym poziomie wydajności recyklingu, o którym mowa w art. 3 ust. 4 rozporządzenia Komisji (UE) nr 493/2012 (Dz.U. L 151 z 12.6.2012 r., p. 9-21). Termin realizacji: do dnia 15.05.2023 r.
4. Prowadzić ewidencję obejmującą informacje o:
1) rodzaju i masie przyjętych do przetwarzania zużytych baterii i zużytych akumulatorów,
2) rodzaju i masie przetworzonych zużytych baterii i zużytych akumulatorów,
3) osiągniętych poziomach recyklingu,
4) osiągniętych poziomach wydajności recyklingu,
zgodnie z art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 24 kwietnia 2009 r. o bateriach i akumulatorach (tekst jednolity Dz.U. z 2024 r. poz. 1004). Termin realizacji: na bieżąco.
5. Prowadzić transgraniczne przemieszczanie odpadów zgodnie z zasadami wynikającymi z Rozporządzenia (WE) NR 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów (Dz.U. L 190 z 12.7.2006, s. 1 z późniejszymi zmianami), które obowiązuje do 21 maja 2026 r. zgodnie z art. 85 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1157 z dnia 11 kwietnia 2024 r. w sprawie przemieszczania odpadów, zmiany rozporządzeń (UE) nr 1257/2013 i (UE) 2020/1056 oraz uchylenia rozporządzenia (WE) nr 1013/2006 (Dz.U. L. 2024/1157 30.4.2024). Termin realizacji: na bieżąco.
6. Przedkładać właściwym organom tj. Wojewódzkiemu Inspektorowi Ochrony Środowiska w Katowicach i Marszałkowi Województwa Śląskiego sprawozdania zawierające wyniki pomiarów emisji substancji do powietrza w sposób terminowy tj. w ciągu 30 dni od dnia zakończenia pomiaru zgodnie z art. 149 ust. 1 ustawy Prawo ochrony środowiska (tekst jednolity Dz.U. z 2024 r. poz. 54), zgodnie z § 7 pkt 3 rozporządzenia Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 15 grudnia 2020 r. w sprawie rodzajów wyników pomiarów prowadzonych w związku z eksploatacją instalacji lub urządzenia i innych danych zbieranych w wyniku monitorowania procesów technologicznych oraz terminów i sposobów prezentacji (Dz.U. z 2020 r. poz. 2405) oraz punktem IV.6 decyzji Marszałka Województwa Śląskiego nr [...]. Termin realizacji: w ciągu 30 dni od dnia zakończenia pomiaru.
7. Przekazywać wyniki okresowych pomiarów emisji substancji do powietrza zgodnie z obowiązującym układem wynikającym z § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 15 grudnia 2020 r. w sprawie rodzajów wyników pomiarów prowadzonych w związku z eksploatacją instalacji lub urządzenia i innych danych zbieranych w wyniku monitorowania procesów technologicznych oraz terminów i sposobów prezentacji (Dz.U. 2020 r. poz. 2405). Termin realizacji: na bieżąco.
8. Wprowadzać w sposób terminowy do Krajowej bazy o emisjach gazów cieplarnianych raporty zawierające informacje wskazane w art. 6 ust. 2 pkt 1-10 ustawy z dnia 17 lipca 2009 r. o systemie zarzadzania emisjami gazów cieplarnianych i innych substancji (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 673). Termin realizacji: na bieżąco.
Organ wyznaczył termin przesłania pisemnej informacji o zakresie podjętych i zrealizowanych działań służących wyeliminowaniu wskazanych w zarządzeniu naruszeń na dzień 30.05.2025 r. Ponadto wskazał, że po analizie zastrzeżeń do protokołu kontroli nr [...] z dnia 30.12.2024 r. nie przychylił się do złożonych zastrzeżeń przy wydaniu niniejszego zarządzenia z wyjątkiem punktu ad. 5 dotyczącego nieprowadzenia ewidencji obejmującej informację o rodzaju i masie wprowadzonych do obrotu baterii i akumulatorów wbrew przepisom art. 34 ustawy o bateriach i akumulatorach. WIOŚ przychylił się do twierdzenia, że podmiot nie jest obowiązany do prowadzenia ewidencji obejmującej informację o rodzaju i masie wprowadzonych do obrotu baterii i akumulatorów, a zapis w punkcie 2 poz. 5 protokołu kontroli nr [...] jest nieprawidłowy. Jednak podkreślił, że - jak wskazano na stronach 22-23 przedmiotowego protokołu - podmiot jest obowiązany do prowadzenia ewidencji zgodnie z art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 24 kwietnia 2009 r. o bateriach i akumulatorach. W związku z tym organ podtrzymał ustalenia zawarte w protokole kontroli nr [...].
W uzasadnieniu zarządzenia organ wskazał, że na podstawie ustaleń kontroli przeprowadzonej przez inspektorów Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w K. – Delegatury w C. w dniach: 6 listopada – 23 grudnia 2024 r. w E. sp. z o.o. w W. na terenie miejsca prowadzenia działalności w Z. ul. [...], stwierdził nieprawidłowości w zakresie przestrzegania wymagań ochrony środowiska i w związku z tym, zarządził ich usunięcie. Następnie organ przedstawił w uzasadnieniu szczegółowe ustalenia dotyczące każdego ze stwierdzonych naruszeń przepisów wymienionych w zarządzeniu.
Strona skarżąca – reprezentowana przez pełnomocnika będącego adwokatem - złożyła skargę na powyższe zarządzenie pokontrolne, w zakresie punktów od 1 do 5 tego zarządzenia.
W skardze zarzuciła – "naruszenie przepisów prawa procesowego, które miały wpływ na wynik sprawy", tj.: - 1) naruszenie art. 71 b oraz art. 6 pkt 1 ustawy z dnia 24 kwietnia 2009 r. o bateriach i akumulatorach (Dz.U. z 2024 r. poz. 1004, dalej jako "ustawa o bateriach i akumulatorach") przewidujących, że organ najmniej raz w roku przeprowadza kontrolę zakładu przetwarzania zużytych baterii lub zużytych akumulatorów, który to przepis miał być podstawą kontroli, poprzez; - a) objęcie kontrolą także zagadnień wykraczających poza kontrolę działalności zakładu przetwarzania zużytych baterii i akumulatorów, w tym np. obowiązków podmiotu wprowadzającego baterie i akumulatory do obrotu; - b) objęcie kontrolą roku 2023 r., w którym skarżąca nie była zakładem przetwarzania zużytych baterii lub zużytych akumulatorów w rozumieniu art. 6 pkt 1 ustawy o bateriach i akumulatorach;
2) zasad prawidłowego wnioskowania wynikających z konstytucyjnej zasady praworządności oraz legalizmu wyrażonej w art. 2 i 7 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej w zw. z art. 11 ust. 1 i 12 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 lipca 1991 roku o inspekcji ochrony środowiska oraz przez brak wszechstronnej oceny materiału dowodowego i dowolne, a nie swobodne ustalenia w postępowaniu kontrolnym oraz brak ustosunkowania się do wyjaśnień spółki;
3) naruszenie art. 58 ust. 1 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (dalej jako "Prawo przedsiębiorców"), w myśl którego organ kontroli nie przeprowadza kontroli, w przypadku gdy ma ona dotyczyć przedmiotu kontroli objętego uprzednio zakończoną kontrolą przeprowadzoną przez ten sam organ, poprzez objęcie kontrolą lat 2023 i 2024, w sytuacji gdy poprzednia kontrola organu, o analogicznym zakresie, zakończyła się 31 lipca 2023 r.;
4) naruszenie art. 2 Konstytucji RP, zgodnie z którym Rzeczpospolita Polska jest demokratycznym państwem prawnym, w zw. z art. 11 ust. 1 ustawy o inspekcji ochrony środowiska, poprzez uniemożliwienie zapoznania się przez skarżącą z dokumentami wskazanymi w protokole kontroli, a niezałączonymi do niego: - a) pisma Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w K. znak: [...] z dnia 30.08.2024 r. w sprawie ustaleń kontroli przeprowadzonej przez tamtejszy Inspektorat w K. Sp. z o.o., b) pisma Głównego Inspektora Ochrony Środowiska Departament Transgranicznego Przemieszczania Odpadów z dnia 3.06.2024 r., podczas gdy należyty standard informowania strony i zapewnienia jej dostępu do dokumentacji sprawy, w kontekście przewidzianego w art. 11 ust. 1 ustawy o inspekcji ochrony środowiska, obowiązku doręczenia kierownikowi kontrolowanej jednostki protokołu kontroli, uzasadnia wymóg umożliwienia stronie poznania treści dokumentów istotnych dla kontroli, a przywołanych w samym protokole kontroli (wobec braku zastosowania K.p.a. do postępowania kontrolnego, standardy w tym zakresie należy wywodzić wprost z Konstytucji RP);
5) naruszenie przepisów postępowania - art. 12 ust. 1 i 2 ustawy o inspekcji ochrony środowiska, poprzez wydanie zarządzenia pokontrolnego w zaskarżonej części, podczas gdy w niniejszej sprawie nie było uchybień w działalności skarżącej Spółki, a przez to nie było również potrzeby podjęcia działań służących wyeliminowaniu rzekomych uchybień, co przesądza o bezzasadności wydania kwestionowanego zarządzenia w zaskarżonej części,
6) naruszenie art. 2 i 7 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej, ustanawiających zasady praworządności oraz legalizmu w zw. z art. 25 ust. 6f ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz.U. z 2023 r. poz. 1587) oraz rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 16 września 2019 r. w sprawie wizyjnego systemu kontroli miejsca magazynowania lub składowania odpadów, poprzez błędne ustalenie, że dostępność obrazu z wizyjnego systemu kontroli miejsca magazynowania odpadów nie była zapewniona, podczas gdy instalacja wizyjnego systemu kontroli miała miejsce we wrześniu 2022 r. i co do zasady umożliwiał on monitoring tego miejsca.
Ponadto skarżąca podniosła zarzuty zakwalifikowane przez nią jako zarzuty naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj.:
7) naruszenie art. 6 pkt 1 w zw. z art. 64 ust. 1 ustawy o bateriach i akumulatorach oraz art. 3 ust. 4 rozporządzenia Komisji (UE) nr 493/2012 z dnia 11 czerwca 2012 r. ustanawiającego na podstawie dyrektywy 2006/66/WE Parlamentu Europejskiego i Rady szczegółowe przepisy dotyczące obliczania wydajności recyklingu dla procesów recyklingu zużytych baterii i akumulatorów (dalej jako "Rozporządzenie (UE) nr 493/2012") poprzez niezasadne uznanie, że spółka w roku 2023 r. przetwarzała zużyte baterie i akumulatory, podczas gdy przetwarzane w tym okresie odpady nie były zużytymi bateriami;
8) naruszenie art. 77 ust. 1 i 3 ustawy o odpadach poprzez przedwczesne uznanie, że Spółka nie wykonała obowiązków właściwego złożenia sprawozdania, podczas gdy w świetle ww. przepisów taka ocena stanu faktycznego jest możliwa dopiero w przypadku, gdy właściwy miejscowo Marszałek Województwa wezwie podmiot sprawozdający do złożenia korekty sprawozdania, a ten podmiot nie złoży stosownej korekty - do czego nie doszło w niniejszej sprawie;
9) naruszenie art. 18 ust. 1 lit. a Rozporządzenia (WE) nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów (dalej jako “Rozporządzenie 1013/2006") poprzez błędne uznanie, że w kwestionowanych przez organ przypadkach doszło do przemieszczania odpadów do Polski, podczas gdy były to produkty, a nie odpady, oraz że skarżąca była podmiotem organizującym przemieszczenie i naruszyła obowiązki ciążące na takim podmiocie, podczas gdy przemieszczanie było organizowane przez - odpowiednio - spółkę F. oraz L. - a nie skarżącą;
10) naruszenie art. 18 ust. 2 Rozporządzenia 1013/2006 poprzez uznanie, że w odniesieniu do relacji E. z C. GmbH wymagana w tym przepisie umowa między wysyłającym a odbiorcą odpadów nie została zawarta, podczas gdy umowę zawarto, a jedynie omyłkowo doszło do zamiany stron w jej nagłówku;
11) naruszenie art. 2 pkt 1 Rozporządzenia 1013/2006 poprzez uznanie, że baterie przemieszczane przez L. do skarżącej były odpadami, podczas gdy były to baterie kwalifikowane jako produkty.
W związku z powyższymi zarzutami, wniosła o uchylenie zarządzenia w zaskarżonej części i o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania, w tym zastępstwa prawnego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Na rozprawie pełnomocnik strony skarżącej, będący radcą prawnym, podtrzymał skargę i podkreślił, że określone w zarządzeniu pokontrolnym obowiązki zostały określone w sposób bardzo ogólny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na podstawie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 1267 ), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 cytowanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Przedmiotem skargi wniesionej w niniejszej sprawie jest zarządzenie pokontrolne z dnia 25 marca 2025 r., wydane przez Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska, na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy z dnia 20 lipca 1991r. o Inspekcji Ochrony Środowiska (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 425), zwanej dalej również ustawą o Inspekcji Ochrony Środowiska lub u.i.o.ś.
Podkreślenia zatem wymagało, że zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 1 u.i.o.ś., na podstawie ustaleń kontroli wojewódzki inspektor ochrony środowiska może wydać zarządzenie pokontrolne do kierownika kontrolowanej jednostki organizacyjnej lub osoby fizycznej.
Natomiast według art. 12 ust. 2 tej ustawy, kierownik kontrolowanej jednostki organizacyjnej lub kontrolowana osoba fizyczna, w terminie wyznaczonym w zarządzeniu pokontrolnym, mają obowiązek poinformowania wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska o zakresie podjętych i zrealizowanych działań służących wyeliminowaniu wskazanych naruszeń.
Z przytoczonych przepisów wynika, że zarządzenie pokontrolne jest odrębną od decyzji administracyjnej prawną formą działania inspektora ochrony środowiska. Według utrwalonej linii orzecznictwa, zarządzenie pokontrolne jest aktem administracji publicznej, o jakim mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 935), zwanej dalej P.p.s.a., ponieważ ma ono charakter władczy i rozstrzyga indywidualną sprawę konkretnego podmiotu. Zarządzenie to wpływa na prawa i obowiązki kontrolowanego, ponieważ niewykonanie tego zarządzenia lub niezgodne z prawdą poinformowanie o jego wykonaniu, zagrożone jest odpowiedzialnością karną, o czym stanowi art. 31a ust. 1 u.i.o.ś. W orzecznictwie przyjmuje się, że z uwagi na to, iż przepisy ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska uprawniają wskazany w nich organ do wydawania zarządzeń pokontrolnych na podstawie wyników dokonanych kontroli, a jednocześnie nie przewidują środka zaskarżenia tych zarządzeń do organu wyższego stopnia, to zarządzenie pokontrolne, stwierdzające istnienie po stronie podmiotu kontrolowanego, określonego obowiązku, a więc będące działaniem władczym w indywidualnej sprawie, podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. (por. wyrok NSA z 18 stycznia 2011 r., II OSK 2036/09).
W wyniku przeprowadzenia kontroli zaskarżonego zarządzenia pokontrolnego według kryterium zgodności z prawem stwierdzić należało, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Podkreślenia wymagało, że charakter prawny zarządzania pokontrolnego powoduje, iż – jak podkreśla się w orzecznictwie - Sąd rozpoznając skargę na takie zarządzenie dokonuje badania w zakresie sprawdzenia czy: kontrola została przeprowadzona przez właściwy, powołany do tego organ, czy treść zarządzenia koresponduje z ustaleniami poczynionym w protokole kontroli oraz czy treść zarządzenia pokontrolnego znajduje oparcie w powszechnie obowiązujących przepisach prawa.
W wyniku przeprowadzenia oceny zaskarżonego zarządzenia we wskazanym wyżej zakresie, stwierdzić należało, że kontrola została przeprowadzona przez organ do tego uprawniony, co nie jest przedmiotem sporu, a ponadto zarządzenie ma pełne potwierdzenie w ustaleniach zawartych w protokole kontroli oraz treść zarządzenia pokontrolnego znajduje oparcie w przepisach prawa, które zostały w nim szczegółowo wymienione. Zarzuty skargi nie zasługiwały zatem na uwzględnienie.
Przede wszystkim na wstępie stwierdzić należało, że bezpodstawne były twierdzenia skargi, według których organ w sposób nieuzasadniony połączył kontrolę planową, przeprowadzoną – w ocenie skarżącej - na podstawie przepisów ustawy o bateriach i akumulatorach z zadaniami kontrolnymi dotyczącymi przemieszczania odpadów, pozostającymi – według skarżącej - w zakresie kontroli interwencyjnej, której podstawą miało być pismo WIOŚ w K. z dnia 30 sierpnia 2024 r.
Skarżąca wskazując, że według art. 71 b ustawy o bateriach i akumulatorach, organ co najmniej raz w roku przeprowadza kontrolę zakładu przetwarzania zużytych baterii lub zużytych akumulatorów – zawarła w skardze argumentację sprowadzającą się do tego, iż organ nieprawidłowo objął kontrolą także zagadnienia wykraczające poza te, o których mowa w art. 71 b tej ustawy. Co do tych twierdzeń, podnieść należało, że z cytowanego przepisu oraz przepisów dotyczących kontroli przeprowadzanej przez WIOŚ nie wynika, iż w przedmiotowej sprawie organ miał ograniczyć zakres kontroli w sposób określony przez skarżącą.
Ponadto podnieść należało, że – jak sama skarżąca wskazała w skardze (str. 7 według numeracji skargi) - zakres upoważnienia do kontroli określony został jako "kontrola przestrzegania przepisów i decyzji administracyjnych w zakresie ochrony środowiska".
Rację ma zatem skarżąca wskazując, iż "nie ulega wątpliwości, że powyżej wskazany zakres przedmiotowy znacznie rozszerza uprawnienia osób kontrolujących w stosunku do kontroli interwencyjnej, która dotyczyłaby stricte przedmiotu objętego pismem Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w K. ". Nie ulega kwestii, że powyższe upoważnienie do kontroli obejmuje zatem zarówno zadania kontrolne wynikające z regulacji ustawy o bateriach i akumulatorach, jak i zadania z zakresu kontroli przestrzegania przepisów dotyczących przemieszczania odpadów, a także wszelkie inne zagadnienia z zakresu "kontroli przestrzegania przepisów i decyzji administracyjnych" dotyczących ochrony środowiska.
W kwestii pozostałych zarzutów skargi wskazać należało, że postępowanie w przedmiocie wydania zarządzenia pokontrolnego toczy się w oparciu o przepisy u.i.o.ś., a zatem stan faktyczny sprawy zostaje ustalony na podstawie wyników kontroli i przedstawiony w protokole kontroli.
Natomiast zakres kontroli sprawowanej przez Sąd w ramach rozpoznania skargi na zarządzenie pokontrolne jest ściśle określony – o czym była mowa wyżej. Dokonując w tych ramach kontroli, Sąd stwierdził, że treść zaskarżonego zarządzenia koresponduje z ustaleniami zawartymi w protokole kontroli oraz zarządzenie to znajduje oparcie w powszechnie obowiązujących przepisach prawa.
W zakresie pkt 1 – treść zarządzenia jest bowiem zgodna z ustaleniami w protokole kontroli, co wynika z zapisów zamieszczonych na stronie 13 i 14 tego protokołu, według których skarżąca nie wypełniła danych w Dziale II sprawozdania za rok 2023, złożonego za pomocą systemu BDO do Marszałka Województwa Śląskiego i zarządzenie w tej części znajduje oparcie w art. 75 ust. 1 pkt 2 ustawy o odpadach.
Natomiast co do pkt 2 tego zarządzenia wskazać należało, że jego treść znajduje potwierdzenie w ustaleniach zawartych na stronie 17 i 18 protokołu kontroli, z których wynika, że podmiot kontrolowany prowadził magazynowanie odpadów palnych przed datą, w której zapewnił WIOŚ dostępność obrazu z wizyjnego systemu kontroli tego miejsca w czasie rzeczywistym przez system teleinformatyczny, co stanowiło naruszenie art. 25 ust. 6f ustawy o odpadach.
W kwestii pkt 3 zarządzenia – stwierdzić należało, że jego treść jest potwierdzona ustaleniami na stronie 20 protokołu kontroli, gdzie wskazano, że zgodnie z art. 3 ust. 4 rozporządzenia Komisji (UE) nr 493/2012 z dnia 11 czerwca 2012 r. podmiot prowadzący recykling baterii i akumulatorów powinien złożyć do Marszałka Województwa sprawozdanie zawierające informacje za rok 2023 określone w załączniku VI do ww. rozporządzenia nr 493/2012 w terminie do 30 kwietnia 2024 r. Natomiast kontrolowany podmiot w piśmie stanowiącym załącznik do protokołu poinformował, że nie złożył tego sprawozdania, gdyż przetwarzał tylko odpady produkcyjne nie stanowiące zużytych baterii i akumulatorów, o których mowa w tym rozporządzeniu. Jednakże organ kontrolujący ustalił, że skarżąca w sprawozdaniu o wytwarzanych odpadach i o gospodarowaniu odpadami za rok 2023, złożonym za pomocą systemu BDO wskazała masę przetworzonych zużytych baterii i zużytych akumulatorów, a wobec tego sama wskazała, że przetwarzała zużyte baterie i akumulatory, zatem podlegała pod obowiązek sprawozdawczy wynikający z rozporządzenia Komisji (UE) nr 493/2012.
W zakresie pkt 4 zarządzenia, wskazać należało, że jego treść znajduje potwierdzenie w ustaleniach zawartych na stronach 22-23 protokołu kontroli, z których wynika, że podmiot kontrolowany w roku 2023 i 2024 przyjmował i przetwarzał odpady w postaci baterii i akumulatorów i prowadził ewidencje odpadów w oparciu o moduł ewidencji funkcjonujący w systemie BDO w postaci kart przekazania odpadów i kart ewidencji odpadów, jednak ewidencja ta nie obejmuje – wymienionych w art. 64 ust. 1 ustawy o bateriach i akumulatorach - informacji o rodzaju przyjętych do przetwarzania i przetworzonych zużytych baterii i zużytych akumulatorów, jak i informacji o osiągniętych poziomach recyklingu i osiągniętych poziomach wydajności recyklingu. Organ ustalił, że skarżąca w sprawozdaniu o wytwarzanych odpadach i o gospodarowaniu odpadami za rok 2023, złożonym za pomocą systemu BDO wskazała masę przetworzonych zużytych baterii i zużytych akumulatorów, a wobec tego sama wskazała, że przetwarzała zużyte baterie i akumulatory, zatem podlegała pod obowiązek prowadzenia ewidencji zgodnie z art. 64 ust. 1 ustawy o bateriach i akumulatorach.
Co do pkt 5 zaskarżonego zarządzenia, stwierdzić należało, że jego treść znajduje potwierdzenie w szczegółowych ustaleniach zawartych na stronach 24-30 protokołu kontroli, gdzie precyzyjnie wskazano okoliczności transgranicznego przemieszczania odpadów, które było prowadzone niezgodnie z przepisami prawa i przepisy te również zostały precyzyjnie określone w tym protokole.
W konsekwencji powyższego wskazać należało, że całkowicie bezpodstawne były twierdzenia wyrażone w treści skargi odnośnie naruszenia art. 2 i art. 7 Konstytucji RP w zw. z art. 11 ust. 1 i 12 ust. 1 pkt 1 u.i.o.ś. – organ wydał bowiem zarządzenie, którego treść koresponduje z ustaleniami zawartymi w protokole kontroli, w którym ponadto ustosunkował się do twierdzeń skarżącej. Poza tym, nie zasługiwał także na uwzględnienie zarzut, według którego doszło do naruszenia art. 2 Konstytucji RP w zw. z art. 11 ust. 1 u.i.o.ś. poprzez uniemożliwienie skarżącej zapoznania się ze wskazanymi w protokole pismami; WIOŚ w K. z dnia 30 sierpnia 2024 r. i GIOŚ z dnia 3 czerwca 2024 r. Z zapisów przedmiotowego protokołu wynika bowiem, że została w nim przedstawiona treść wymienionych pism.
Nie zasługiwał także na uwzględnienie zarzut skargi, dotyczący objęcia kontrolą roku 2023 r., w którym – według skarżącej - nie prowadziła przetwarzania zużytych baterii lub zużytych akumulatorów. Organ ustalił bowiem w protokole – jak już była o tym mowa wyżej - że skarżąca w sprawozdaniu o wytwarzanych odpadach i o gospodarowaniu odpadami za rok 2023, złożonym za pomocą systemu BDO wskazała masę przetworzonych zużytych baterii i zużytych akumulatorów, a wobec tego sama wskazała, że przetwarzała zużyte baterie i akumulatory.
Podobnie - bezzasadny był również zarzut skargi dotyczący naruszenia w niniejszej sprawie art. 58 ust. 1 Prawa przedsiębiorców. Według skarżącej z uwagi na to, że uprzednia kontrola zakończyła się 31 lipca 2023 r. doszło do naruszenia tego przepisu poprzez objęcie przedmiotową kontrolą lat 2023 i 2024 r. Co do tego zarzutu wskazać należało, że w sytuacji, w której uprzednia kontrola została zakończona 31 lipca 2023 r., organ nie miał możliwości dokonania weryfikacji danych objętych okresem sprawozdawczym obejmującym cały 2023 rok. Dopiero na etapie kontroli planowej, przeprowadzonej w okresie od 6.11.2024 r. do 23.12.2024 r., udokumentowanej w przedmiotowym protokole kontroli nr [...], organ mógł dokonać kompleksowej oceny gospodarki odpadami poprzez zestawienie danych wykazanych w ewidencji odpadów za rok 2023 z danymi wykazanymi w sprawozdaniu o wytwarzanych odpadach i o gospodarowaniu odpadami oraz w konsekwencji tej kontroli - wskazać konieczność dopełnienia obowiązku złożenia sprawozdania, o którym mowa w art. 3 ust. 4 rozporządzenia (UE) nr 493/2012, czy dokonania korekty sprawozdania określonego w art. 75 ustawy o odpadach, o czym była mowa wyżej.
Wobec tego, wydanie zaskarżonego zarządzenia w ustalonych okolicznościach sprawy, było prawidłowe.
Podkreślenia przy tym wymagało, że – jak wskazuje się w orzecznictwie – zarządzenie pokontrolne, w przeciwieństwie do decyzji wymierzającej karę za naruszenie wymagań ochrony środowiska, ma formę sygnalizacyjną i adresat takiego zarządzenia w zakreślonym terminie jest zobowiązany do wyjaśnienia, jakie działania w związku z tym zarządzaniem podjął. Z pełnych gwarancji procesowych, wynikających z przepisów k.p.a., strona może więc skorzystać, jeśli na skutek niewykonania zarządzenia pokontrolnego zostanie wszczęte postępowanie administracyjne przewidziane przepisami stosownej ustawy z zakresu materialnego prawa ochrony środowiska (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 12 kwietnia 2018 r., sygn. akt II OSK 2479/17).
Mając na uwadze przedstawiony stan sprawy Sąd stwierdził, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, gdyż zaskarżone zarządzenie pokontrolne zostało wydane zgodnie z wyżej wymienionymi przepisami, a wobec tego, na podstawie art. 151 P.p.s.a skargę należało oddalić.
Powołane orzeczenia sądowe dostępne są na stronie; orzeczenia.nsa.gov.pl.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło