II SA/Gl 723/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Rafał Wolnik po rozpoznaniu w dniu 6 kwietnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi M. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy terenu w kwestii wniosku pełnomocnika skarżącego z dnia [...] r. o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy postanawia: odmówić przywrócenia wnioskowanego terminu. Postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 19 września 2008 r., sygn. akt II SA/Gl 723/08 odrzucono skargę M. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy terenu, z uwagi na nieusunięcie braku formalnego skargi oraz nieuiszczenie wpisu od skargi. Odpis tego postanowienia doręczono pełnomocnikowi skarżącego w dniu [...] r. W dniu [...] r. skarżący nadesłał do sądu pismo, które zostało potraktowane jako wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy (w terminie do uiszczenia wpisu od skargi) i uzupełnienia braku formalnego skargi. Mając na uwadze, iż postanowieniem z dnia 22 sierpnia 2008 r., referendarz sądowy ustanowił dla M. J. adwokata z urzędu, zaś Okręgowa Rada Adwokacka w K. wyznaczyła adwokata T. B. do pełnienia czynności adwokata z urzędu, wezwano ww. adwokata któremu skarżący udzielił pełnomocnictwa w dniu [...] r., do uzupełnienia braku formalnego ww. osobistego wniosku skarżącego poprzez nadesłanie 8 odpisów tego wniosku celem doręczenia go pozostałym stronom postępowania. Do dokonania powyższej czynności zakreślono termin 7 dni pod rygorem pozostawienia ww. pisma bez rozpoznania. W wyznaczonym terminie, który upłynął bezskutecznie w dniu [...] r. pełnomocnik nie wywiązał się z nałożonego na niego obowiązku, skutkiem czego było pozostawienie zarządzeniem z dnia 28 listopada 2008 r. ww. wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy i uzupełnienia braku formalnego skargi bez rozpoznania. Odpis powyższego zarządzenia doręczono pełnomocnikowi skarżącego w dniu [...] r. Osobistym pismem z dnia [...] r. skarżący M. J. wskazał, iż nie może skontaktować się z wyznaczonym mu adwokatem z urzędu i nie wie czy jest on dalej jego pełnomocnikiem. W związku z powyższym tut. Sąd w dniu [...] przesłał skarżącemu odpis ww. zarządzenia z dnia 28 listopada 2008 r. W dniu [...] r. pełnomocnik skarżącego złożył wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy. W jego uzasadnieniu wskazał, iż nie posiada kontaktu ze skarżącym, który jest rolnikiem i mieszka w domu na wsi, położonym kilka kilometrów od najbliższej placówki pocztowej, nie posiada także telefonu. Nadto skarżący leczy się po wypadku, któremu uległ w dniu [...] r. i którego konsekwencją jest trudność w poruszaniu się. Można z nim skontaktować się jedynie telefonicznie przez jego matkę, z którą jednak skarżący nie mieszka, zatem informacje docierają do niego z wielotygodniowym opóźnieniem. Zwrócił uwagę również na fakt, iż pismem z dnia [...] r., które zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącego w dniu [...] r., skarżący przesłał pełnomocnikowi odpis wniosku o przyznanie prawa pomocy. Do przedmiotowego wniosku dołączył 8 odpisów żądanego osobistego wniosku skarżącego z dnia [...] r. Uczestnicy postępowania B. i Z. E. pismem z dnia [...] r. ustosunkowując się do ww. wniosku pełnomocnika zwrócili uwagę, iż twierdzenia pełnomocnika nie są prawdziwe, albowiem skarżący mieszka z matką w jednym domu, w niedalekiej odległości od placówki pocztowej, nie ma problemów z poruszaniem się, a nr jego telefonu podany jest w gminnym spisie. Zarządzeniem z dnia [...] r. zwrócono się do pełnomocnika skarżącego o sprecyzowanie wniosku z dnia [...] r. poprzez wskazanie, czy stanowi on wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego jedynie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy czy również wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi w terminie 7 dni pod rygorem przyjęcia, iż wniosek z dnia [...] r. dotyczy jedynie kwestii prawa pomocy. Powyższe wezwanie doręczono pełnomocnikowi skarżącego w dniu [...] r., który do dnia dzisiejszego nie udzielił na nie odpowiedzi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje : Wniosek pełnomocnika o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego wniosku o przywrócenie terminu do złożenia prawa pomocy nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem nie zawiera on uzasadnienia uprawdopodobniającego brak winy w przekroczeniu terminu. Przepis art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm., zwanej dalej: p.p.s.a.) przewiduje, że jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanawia przywrócenie terminu. W myśl art. 87 p.p.s.a pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (§ 1). W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (§ 4). Przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym uzależnione jest zatem od spełnienia określonych przesłanek pozytywnych, których istnienie pozwala na przywrócenie terminu i negatywnych, których istnienie czyni przywrócenie terminu niedopuszczalnym. W myśl powołanego wyżej art. 87 § 2 p.p.s.a. wniosek o przywrócenie terminu powinien zawierać uzasadnienie, w którym strona uprawdopodobni brak winy w przekroczeniu terminu. Przywrócenie uchybionego terminu ma zatem charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wskaże, że niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia prośby o przywrócenie terminu (por. np. B. Dauter /w:/ B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, 2005, s. 86-87). Przenosząc powyższe na grunt rozpatrywanej sprawy podnieść należy, iż pełnomocnik skarżącego M. J. adwokat T. B. nie uprawdopodobnił okoliczności świadczących o tym, iż uchybił terminowi do uzupełnienia braku formalnego wniosku o przyznanie prawa pomocy i uzupełnienia braku formalnego skargi bez swojej winy. Wskazał on bowiem, iż powyższej czynności nie dokonał w terminie, albowiem nie posiada kontaktu ze skarżącym. Okoliczność ta nie może jednak zostać wzięta pod uwagę, albowiem pełnomocnik został wezwany do nadesłania 8 odpisów osobistego wniosku o przyznanie prawa pomocy i uzupełnienia braku formalnego skargi, a zatem do dokonania czynności, która nie wymagała żadnego kontaktu ze skarżącym. Pełnomocnik należycie dbający o interesy mocodawcy mógł zwrócić się do Sądu o sporządzenie 8 odpisów przedmiotowego wniosku tym bardziej, iż skarżący został zwolniony postanowieniem z dnia 22 sierpnia 2008 r. z kosztów sądowych w całości. Podkreślenia wymaga fakt, iż skarżący działał przez profesjonalnego pełnomocnika, który podlega dodatkowym wymogom związanym z wykonywaniem zawodu adwokata, w związku z czym oczekiwać można od niego należytej staranności w prowadzeniu spraw przed sądem. Pełnomocnik, który zgodził się reprezentować stronę, ma obowiązek działania w imieniu i na rzecz mocodawcy z równą starannością, jakby działał na własną rzecz, a mocodawca ponosi ryzyko ujemnych skutków niestarannego zachowania się profesjonalnego pełnomocnika. Tylko na marginesie wypada zaznaczyć, iż pełnomocnik uchybił terminowi do uzupełnienia osobistego wniosku skarżącego o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy (w terminie do uiszczenia wpisu od skargi) oraz do uzupełnienia braku formalnego skargi, gdy tymczasem pismem z dnia [...] r. wniósł o przywrócenie terminu do uzupełnienia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia tylko wniosku o przyznanie prawa pomocy. Biorąc powyższe pod uwagę, nie sposób stwierdzić, iż w niniejszej sprawie pełnomocnik strony skarżącej nie mógł usunąć przeszkody, w postaci dokonania powyższej czynności w sposób prawidłowy, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienie NSA z dnia 2 października 2002 r, sygn. akt V SA 793/02, Monitor Prawniczy 2002 nr 23 str. 1059), co stanowiłoby przesłankę do uznania braku winy w uchybieniu terminu do dokonania powyższej czynności. W świetle zatem przedstawionych okoliczności uznać należy, iż w sprawie tej nie zachodzą przesłanki warunkujące przywrócenie skarżącemu terminu do dokonania wskazanej czynności. Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł więc jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 86 § 1 ww. ustawy.