II SA/Gl 725/10
PostanowienieWSA w Gliwicach2010-11-04
Skład orzekający: Łukasz Strzępek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych może zostać uwzględniony wobec osoby fizycznej, która nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla utrzymania własnego i rodziny?Ratio decidendi
Prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny. W niniejszej sprawie sąd stwierdził, że skarżąca nie wykazała takiego stanu, gdyż jej dochody pozwalają na pokrycie kosztów postępowania, a podniesione wydatki nie zostały dostatecznie uprawdopodobnione.Stan faktyczny
Skarżąca R. K. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu dotyczącym zawieszenia postępowania w sprawie robót budowlanych. Dochód jej i męża wynosi łącznie około 3500 zł miesięcznie. Skarżąca wskazała liczne wydatki, w tym na leczenie zwierząt i dietę, które nie zostały dostatecznie udokumentowane. Wysokość wpisu od skargi wynosiła 100 zł.Rozstrzygnięcie
Oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 4 listopada 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. K. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie robót budowlanych w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy
Skarżąca została wezwana do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 100 zł, zgodnie z treścią § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów, z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.).
W odpowiedzi, na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych. Z treści formularza wynika, że skarżąca prowadzi gospodarstwo domowe wraz z mężem oraz dwoma kotami i psem, zamieszkując w lokalu o pow. 37 m2. Źródłem utrzymania się jej rodziny jest dochód wnioskodawczyni i jej małżonka uzyskiwany w łącznej kwocie 3490 zł miesięcznie. Strona zadeklarowała, że nie posiada żadnych oszczędności, papierów wartościowych ani też przedmiotów, których wartość przekraczałaby 3.000 euro. Ze sporządzonego przez stronę zestawienia wydatków wynika, ze czynsz za lokal mieszkalny wynosi 250 zł, opłata za energię elektryczną 80 zł, opłata za gaz – 90 zł, koszty usług RTV 105 zł, zakup węgla – 160 zł, zakup drewna – 200 zł kwartalnie, wykup lekarstw – 200 zł, usługi weterynaryjne – 500 zł, leki dla zwierząt 300 zł, koszty przestrzegania diety – łącznie 900 zł, telefony – 90 zł, ubezpieczenie 600 zł, wyżywienie zwierząt – 400 zł, spłata zaciągniętego kredytu – 1450 zł.
Na wezwanie referendarza sądowego skarżąca nadesłała szereg dokumentów, które częściowo uprawdopodobniły podniesione we wniosku okoliczności.
Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje:
Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym.
Przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim oraz swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).
Oceniając stan majątkowy R. K. pod względem możliwości poniesienia przez stronę kosztów związanych z postępowaniem sądowym nie stwierdzono, aby skarżąca znajdowała się w sytuacji materialnej, która wyklucza poniesienie tego rodzaju wydatku.
Na wstępie zauważyć trzeba, że bezspornym jest, iż skarżąca i jej małżonek uzyskują świadczenia rentowe w łącznej wysokości 3503 zł netto miesięcznie. Udokumentowane wydatki, w rozliczeniu miesięcznym to: koszt usług telefonicznych – 74 zł, zakup energii elektrycznej – 82 zł (choć skarżąca nie podała, czy jest to koszt w ujęciu miesięcznym, czy dwumiesięcznym), koszt usług RTV (Cyfrowy Polsat) – 105 zł, ubezpieczenie – 30 zł, spłata zaciągniętego zobowiązania – 1470 zł. Nawet, jeżeli do tego dodać kwotę czynszu za mieszkanie – 205 zł to nadal, do dyspozycji strony pozostają środki, które z powodzeniem wystarczają na pokrycie kosztów postępowania zwłaszcza, tym bardziej że na jego obecnym etapie sprowadzają się one w zasadzie do wpisu od skargi w wysokości 100 zł. Zestawienie sporządzone przez R. K. w druku formularza PPF rodzi pytanie o źródła, z których pokrywa ona znaczącą dysproporcję pomiędzy dochodem (3503 zł) a wskazanymi wydatkami (około 5000 zł). Strona w żaden sposób nie uprawdopodobniła podanej przez nią wysokości wydatków na leczenie zwierząt (podane informacje wskazują, że jest to niebagatelna suma 800 zł miesięcznie), a nadesłane kserokopie książeczek dla zwierząt nie stanowią w tym zakresie dostatecznego dowodu. Również informacje dotyczące wymaganej dla strony i jej małżonka diety oraz kosztów z tym związanych nie zostały w żaden sposób uprawdopodobnione. Zdziwienie może budzić fakt, że strona wskazuje na wysokie wydatki, oczekując pomocy ze strony Państwa, a zarazem płaci stosunkowo wysoki abonament z usługi TV cyfrowej, co trudno uznać za zaspokajanie podstawowych potrzeb. Ta ostatnia uwaga nabiera szczególnego znaczenia wobec faktu, że wpis od skargi wynosi 100 zł, a więc mniej niż miesięczna opłata za wspomnianą usługę. Oczekując przyznania prawa pomocy strona winna wykazać, że wyczerpała wszelkie możliwości zdobycia środków, a jej sytuacja materialna nie budzi zastrzeżeń pod względem zarówno wysokości dochodów jak i niezbędności ponoszonych wydatków. W rozpoznawanej sprawie ze względu na wskazane wyżej powody, brak jest podstaw do uwzględnienia złożonego wniosku.
Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło