II SA/Gl 726/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk, Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski (spr.), Sędzia WSA Artur Żurawik, Protokolant specjalista Małgorzata Orman, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 grudnia 2015 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej w Katowicach Jolanty Kornakiewicz sprawy ze skargi L. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy oddala skargę. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Prezydent Miasta K. skierował L. B. zam. w K. przy ul. [...] (nazywanego w dalszej części uzasadnienia także "skarżącym") na badania lekarskie w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Podstawą takiego rozstrzygnięcia był wniosek Prokuratora Prokuratury Okręgowej w K. z dnia 10 grudnia 2013 r. Dnia 30 lipca 2014 r. organ uzyskał odpis opinii sądowo-psychiatrycznej przeprowadzonej w NZOZ "A" (sporządzonej na potrzeby toczącej się sprawy karnej). Z opinii tej wynika, że u L. B. stwierdzono cechy zależności od narkotyków oraz zaburzenia nerwicowe. Sam skarżący przeczy ciągom alkoholowym czy też narkotycznym, ale przyznaje, iż używał marihuanę, amfetaminę i haszysz – przy czym najdłuższy ciąg narkotyczny trwał około tygodnia. W decyzji kierującej na badania organ określił również termin miesięczny do poddania się badaniom oraz trzymiesięczny do przedstawienia ich wyników. Od powyższej decyzji nie zostało złożone odwołanie. L. B. nie przestawił w terminie wyników badań, na które został skierowany, w związku z czym organ I instancji dnia [...] r. zawiadomił go o wszczęciu postępowania w sprawie zatrzymania prawa jazdy. L. B. pismem z dnia 24 lutego 2015 r. stwierdził, że "do dnia dzisiejszego nie została wydana ostateczna decyzja stwierdzającej istnienie lub brak przeciwskazań zdrowotnych do kierowania przeze mnie pojazdami w związku z czy nie miałem możliwości przedstawienia stosowanego zaświadczenia". Z dalszej części wynika, iż skarżący nie uzyskał jeszcze stosowanego orzeczenia lekarskiego. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] organ administracji zatrzymał L. B. prawo jazdy kat. B z powodu nieprzedstawienia w wymaganym terminie orzeczenia o istnieniu lub braku przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Organ powołał się tu na treść 102 ust. 1 pkt 3 lit a ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2015 r. poz. 155 ze zm.). Odwołanie od tej decyzji osobiście złożył L. B. W jego ocenie organ I Instancji: - naruszył art. 7, 8 i 15 ustawy kodeks postępowania administracyjnego poprzez wydanie decyzji mimo pisma skarżącego, że nie jest on w stanie dostarczyć orzeczenia lekarskiego w przedmiocie ustalenia istnienia lub braku przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, - naruszył art. 77 § 1 i art. 80 kodeksu postępowania administracyjnego, z tą samą argumentacją, - naruszył art. 79 ust. 7 ustawy o kierujących pojazdami poprzez przyjęcie, iż odwołujący się ma obowiązek przedstawienia orzeczenia dotyczącego ustalenia istnienia lub braku przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, - naruszył art. 102 ust. 1 pkt 3 lit a ustawy o kierujących pojazdami poprzez przyjęcie, iż niedostarczenie stosownego orzeczenia uzasadnia cofnięcie uprawnień w sytuacji, gdy postępowanie jest w toku, - dokonał sprzecznych ustaleń poprzez pominięcie, że odwołujący się nie miał możliwości przedstawienia orzeczenia lekarskiego, - nierozpoznanie sprawy i wydanie orzeczenia przed dostarczeniem orzeczenia lekarskiego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] r. nr [...] utrzymało skarżoną decyzję w mocy. W ocenie organu I instancji zarówno postępowanie, jak i zapadłe w jego wyniku rozstrzygnięcie odpowiadają prawu. W szczególności została spełniona przesłanka zawarta w art. 102 ust. 1 pkt 3 lit a ustawy o kierujących pojazdami. Organ podniósł, iż z akt sprawy wynika, że kierujący poddał się badaniom, jednakże ich wynik był dla niego niekorzystny. Dlatego złożył odwołanie od orzeczenia. Działając na wniosek profesjonalnego pełnomocnika L. B. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] wstrzymało wykonanie swej decyzji. Skargę na decyzję SKO złożył L. B. reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika. Domagając się uchylenia rozstrzygnięcia organu drugiej instancji, wstrzymanie wykonania skarżonej decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania zarzucił Samorządowemu Kolegium Odwoławczego: - naruszenie art. 7 i 8 ustawy kodeks postępowania administracyjnego poprzez wydanie decyzji mimo pisma skarżącego, że nie jest on w stanie dostarczyć orzeczenia lekarskiego w przedmiocie ustalenia istnienia lub braku przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Niezależnie od tego wskazał, iż opinia lekarska będąca podstawą skierowania L. B. na badania została sporządzona 3,5 roku wcześniej i dziś jest zupełnie nieadekwatna do stanu faktycznego, - naruszenie art. 79 ust. 7 ustawy o kierujących pojazdami poprzez przyjęcie, iż odwołujący się ma obowiązek przedstawienia orzeczenia dotyczącego ustalenia istnienia lub braku przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, w sytuacji gdy postępowanie w sprawie uzyskania ostatecznego orzeczenia nie zostało zakończone, - naruszenie art. 102 ust. 1 pkt 3 lit a ustawy o kierujących pojazdami poprzez przyjęcie, iż niedostarczenie stosownego orzeczenia uzasadnia cofnięcie uprawnień w sytuacji, gdy postępowanie jest w toku. Skarżący był zobowiązany nie do przedstawienia "jakiegokolwiek" orzeczenia, ale orzeczenia ostatecznego, - dokonanie sprzecznych ustaleń poprzez pominięcie, że odwołujący się nie miał możliwości przedstawienia orzeczenia lekarskiego. Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swą dotychczasową argumentację. W trakcie rozprawy pełnomocnik skarżącego, odpowiadając na pytanie Sądu stwierdził, że stawił się on na badania lekarskie bądź [...] r. bądź [...] r. Prokurator uczestniczący w postępowaniu wyjaśnia, iż drugie badanie skarżącego odbyło się dnia [...] r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz.U. z 2014 r., poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a." wynika, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. tejże kontroli legalności sad dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zgodnie z art. 102 ust. 1 pkt 3 lit a) ustawy z dnia z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2015 r. poz. 155 ze zm.) "starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem, w przypadku gdy [...] osoba posiadająca prawo jazdy lub pozwolenie na kierowanie tramwajem nie przedstawiła w wymaganym terminie orzeczenia [...] o istnieniu lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem, o którym mowa w art. 79 ust. 2 [...]". Termin dokonania takiego badania został precyzyjnie określony przez ustawodawcę. Otóż zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 26 czerwca 2014 r. o zmianie ustawy o kierujących pojazdami (Dz. U. poz. 970): "do dnia 3 stycznia 2016 r. osoba skierowana na badanie, o którym mowa w art. 99 ust. 1 pkt 2 lub pkt 3 lit. a, b i d ustawy zmienianej w art. 1, jest obowiązana do: 1) poddania się badaniu w terminie miesiąca od dnia doręczenia decyzji o skierowaniu; 2) przedstawienia staroście odpowiedniego orzeczenia lekarskiego lub orzeczenia psychologicznego w terminie 3 miesięcy od dnia doręczenia decyzji o skierowaniu". Biorąc pod uwagę treść art. 102 ust. 1 pkt 3 lit a) ustawy o kierujących pojazdami, uchybienie powyższym terminom skutkuje wydaniem decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy. W rozpatrywanej sprawie L. B. otrzymał decyzje kierującą na badania lekarskie dnia [...] r. Zatem termin do poddania się badaniu lekarskiemu upływał 16 października 2014 r. zaś termin przedłożenia "ostatecznej" opinii lekarskiej dnia 16 grudnia 2014 r. Skarżący, jak wynika z akt sprawy, zignorował dokonane w decyzji o skierowaniu na badania lekarskie pouczenie o wynikających z przepisów prawa terminach, które nawet w drodze czynności organu nie mogą zostać zmienione. Jego pierwsze badanie nastąpiło dopiero dnia [...] r., co wynika z oświadczenia pełnomocnika skarżącego, złożonego w trakcie rozprawy. Termin [...] r., jako drugi z możliwych, nie jest prawdopodobny, gdyż musiało by to badanie nastąpić już po wydaniu rozstrzygnięcia przez organ I instancji. Zatem pierwsze badanie L. B. miało miejsce już po wszczęciu postępowania w sprawie zatrzymania prawa jazdy. W związku z powyższym skład orzekający organy trafnie uznały, że w sprawie zaistniała przesłanka przewidziana w art. 102 ust. 1 pkt 3 lit a) ustawy o kierujących pojazdami, czyli skarżący nie przedstawił w wymaganym terminie orzeczenia lekarskiego, o jakim mowa w tym przepisie. Skarga L. B. opiera się w istocie w całości na okoliczności, iż nie uzyskał on jeszcze "ostatecznej" opinii lekarskiej w zakresie o istnieniu lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem. Niezależnie od wyniku drugiego badania lekarskiego Sąd stwierdza, iż wszystkie argumenty oparte o powyższą przesłankę są niezasadne. Celem wprowadzenia terminów do dokonania badań lekarskich i przedstawienia orzeczenia lekarskiego jest właśnie dyscyplinowanie kierowców, co do których istnieją wątpliwości, co do zdolności do kierowania pojazdami. A skarżący wszystkim tym terminom, w sposób rażący, uchybił. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpatrując w takim zakresie sprawę Sąd nie dopatrzył się naruszeń skutkujących koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji. W tym stanie rzeczy na mocy art. 151 p.p.s.a. Sąd oddalił skargę.