II SA/Gl 728/17

WyrokWSA w Gliwicach2017-11-15

Skład orzekający: Maria Taniewska-Banacka, Łucja Franiczek, Elżbieta Kaznowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzje organów nadzoru budowlanego dotyczące nakazu przebudowy dachu budynku gospodarczego do stanu zgodnego z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego zostały wydane z naruszeniem przepisów proceduralnych, w szczególności zasady prawdy obiektywnej?
Ratio decidendi
Zaskarżone decyzje organów nadzoru budowlanego zostały wydane z naruszeniem zasady prawdy obiektywnej (art. 7, 77, 80 k.p.a.), ponieważ ustalenia faktyczne były niekompletne i nie w pełni rozpatrzone. Istniały sprzeczności między osnową decyzji a ich uzasadnieniem w zakresie lokalizacji budynku (działka nr 1 i 2 vs. tylko działka nr 1) oraz brakowało dokumentów jednoznacznie wskazujących na położenie budynku i ustalenia planu miejscowego dla tych działek. Wady te uniemożliwiły weryfikację poprawności rozstrzygnięć.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej P. B. przebudowę dachu budynku gospodarczego z prefabrykatów ogrodzeniowych, aby był zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Budynek został zbudowany na podstawie zgłoszenia, na które organ nie wniósł sprzeciwu. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję PINB, wskazując na naruszenie planu miejscowego przez jednospadowy dach, podczas gdy plan wymagał dachu dwuspadowego. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów proceduralnych i stronniczość organów.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w C. i zasądził od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Łucja Franiczek, Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, Protokolant specjalista Beata Bieroń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 listopada 2017 r. sprawy ze skargi P. B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wykonania określonych robót budowlanych 1) uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w C. z dnia [...]r. nr [...], 2) zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz skarżącego 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. W wyniku ponownie prowadzonych czynności wyjaśniających (poprzednia decyzja orzekająca nakaz rozbiórki budynku gospodarczego została uchylona przez organ odwoławczy) decyzją nr [...] z dnia [...] r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w C., działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 51 ust. 7 ustawy z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t.j.: Dz. U. 2016, poz. 290 z poźn. zm.) nakazał P. B. doprowadzenie robót budowlanych związanych z budową budynku gospodarczego z prefabrykatów ogrodzeniowych, na dz. nr ewid. 1 i 2 w S. [...], gm. L., do stanu zgodnego z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (zatwierdzonym Uchwałą nr [...] Rady Gminy L. z [...] r.) poprzez przebudowę dachu jednospadowego na dach dwuspadowy o nachyleniu połaci 30-40°. W odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjnej P. B. podniósł, iż dokonał zgłoszenia budowy przedmiotowego obiektu, a organ administracji architektoniczno-budowlanej nie wniósł sprzeciwu. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. utrzymał zaskarżoną doń decyzję pierwszoinstancyjną w mocy. W uzasadnieniu zrelacjonował przebieg dotychczasowego postępowania administracyjnego wskazując m.in., iż zostało ono wszczęte w związku z pismem B. G., która jako właścicielka sąsiedniej działki wniosła o sprawdzenie legalności zabudowy gospodarczej na posesji w miejscowości S. [...], gm. L.. Zabudowa objęta wnioskiem składa się z czterech obiektów: szopy drewnianej i szopy wykonanej z płyt ogrodzeniowych oraz ubikacji wolnostojącej i kojca dla psa. Jak wskazał [...]WINB niedopuszczalne jest jednak rozstrzyganie kwestii kilku obiektów w jednej decyzji, zatem każdy z obiektów ujętych wnioskiem B. G. został objęty oddzielnym postępowaniem administracyjnym. Niniejszym postępowaniem objęto budynek gospodarczy z prefabrykatów ogrodzeniowych. Jak wskazał dalej organ odwoławczy organy przeanalizowały zapisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy L. dla miejscowości S. przyjętego Uchwałą nr [...] Rady Gminy L. z dnia [...] r. Zgodnie z zapisem planu działka nr ewid. 1, na której znajduje się przedmiotowy budynek, jest położona na terenie oznaczonym symbolem [...]. Podstawową funkcją zabudowy na niniejszym terenie jest obsługa przyległego areału rolnego poprzez istniejące i nowo realizowane zagrody. Budynki gospodarcze realizowane na niniejszym terenie, jeżeli nie są sytuowane w granicy posesji, powinny mieć dach dwuspadowy o nachyleniu połaci 30-40°. Budynek gospodarczy zrealizowany przez P. B. narusza przywołany powyżej zapis planu miejscowego, gdyż posiada dach jednospadowy, a jest zlokalizowany w odległości 2,07 m od granicy posesji. P. B. dokonał wprawdzie skutecznego zgłoszenia zamiaru budowy budynku gospodarczego o powierzchni zabudowy do 35 m2, które zostało przyjęte i potwierdzone pismem z dnia [...] r. jednak w aktach pozyskanych od Starostwa Powiatowego w C. brak jest szkiców, na podstawie których można by ustalić jaką formę miał mieć dach budynku. Organ nadzoru budowlanego stwierdzając, że kontrolowany obiekt narusza przepisy dotyczące zagospodarowania terenu jest zobligowany do wdrożenia procedury naprawczej przewidzianej w art. 50 i 51 ustawy Prawo budowlane. Podstawowymi założeniami postępowania naprawczego jest doprowadzenie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z przepisami. Wobec powyższego działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 tejże ustawy nałożono na inwestora obowiązek wykonania przeróbek mających na celu doprowadzenie dachu do stanu zgodnego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy L.. Pismem z dnia 17 lipca 2017 r. P. B. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na decyzję organu II instancji, domagając się jej uchylenia. W uzasadnieniu podniósł, że cały proces inwestycyjny związany z budową przedmiotowego budynku gospodarczego prowadził zgodnie z Prawem budowlanym. Złożył w Wydziale Administracji Architektoniczno-Budowlanej Starostwa Powiatowego w C. wymagane dokumenty, a roboty budowlane zgodne z ich treścią rozpoczął po upływie terminu przewidzianego na ewentualny sprzeciw tego organu. W związku z brakiem takiego sprzeciwu miał pełne prawo sądzić, że budowany budynek gospodarczy spełnia wszystkie wymagane prawem warunki. Nadto wydając zaskarżoną decyzję organ, zdaniem skarżącego, naruszył przepisy k.p.a. W uzasadnieniu faktycznym decyzji organ nie informuje bowiem, z jakich przyczyn nie uwzględnił argumentów uzasadniających odwołanie od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Skarżący zarzucił też, że zaskarżona decyzja to kolejny przykład stronniczości organów nadzoru budowlanego. We wszystkich postępowaniach, jakie toczyły się przed tymi organami w sprawach spornych między nim a sąsiadką, organy te zajmowały stanowiska zgodne z jej stanowiskiem i wydawały decyzje korzystne dla niej, nawet z naruszeniem przepisów prawa, czego dowodem jest np. wyrok tut. WSA z dnia 8 czerwca 2017 r. sygn. akt II SA/Gl 282/17. Skarga została wniesiona w terminie. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty, które zawarł był w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji i poprzedzającego ją rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego wykazało, że są one dotknięte uchybieniami uzasadniającymi ich wzruszenie, a tym samym przedmiotowa skarga, zdaniem składu orzekającego, musi zostać uwzględniona, choć z innych przyczyn niż w niej podniesione. Zdaniem tut. Sądu stanowiące przedmiot zaskarżenia decyzje wydane zostały bowiem z naruszeniem zasady prawdy obiektywnej (art. 7, 77, 80 k.p.a.), której realizacja wymaga by organy administracji publicznej podejmowały wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Jako dowolne należy traktować zatem ustalenia faktyczne znajdujące wprawdzie potwierdzenie w materiale dowodowym, ale niekompletnym, czy nie w pełni rozpatrzonym. Przystępując do szczegółowych rozważań należy w pierwszej kolejności wskazać, iż budowa przedmiotowego obiektu gospodarczego została zrealizowana na podstawie zgłoszenia przyjętego pismem Starosty Powiatowego w C. z dnia [...] r. Fakt przyjęcia przedmiotowego zgłoszenia bez zastrzeżeń stanowi główny argument wniesionej skargi stanowiący, zdaniem skarżącego, o wadliwości zaskarżonej decyzji. Wskazać w tej mierze należy, że gdyby dokumentacja związana ze zgłoszeniem (uzyskana ze Starostwa w postaci kopii po ich potwierdzeniu za zgodność z oryginałem i załączona przez PINB do akt sprawy) zawierała bądź to w części tekstowej, bądź w postaci szkiców informację, że przedmiotowy dach ma mieć konstrukcję jednospadową i organ administracji architektoniczno-budowlanej takie zgłoszenie bez sprzeciwu zaakceptowałby to niewątpliwie, zdaniem Sądu, miałoby to znaczenie dla oceny sprawy. Okoliczności faktyczne jawią się jednak odmiennie. W dokumentach złożonych w ramach zgłoszenia skarżący ani jednym słowem nie wspomniał bowiem o jednospadowej konstrukcji dachu, informacja taka nie wynika także z dołączonego szkicu. W opisie inwestycji wskazał jedynie, iż budowa obejmować będzie "budynek parterowy, ściany z prefabrykowanych elementów betonowych, dach konstrukcji drewnianej, pokryty blachą trapezową". Nadto w potwierdzeniu przyjęcia zgłoszenia organ zobowiązał skarżącego do prowadzenia budowy z zachowaniem obowiązujących norm. Nie ulega wątpliwości, że oznacza to m.in. konieczność zachowania zgodności z wymogami planu miejscowego. Pomimo powyższych uwag wydane w sprawie decyzje muszą zostać wyeliminowane z obrotu prawnego, z uwagi bowiem na ich zawierające wewnętrzne sprzeczności tezy, a także braki w aktach sprawy, niemożliwa jest weryfikacja ich poprawności. Podkreślenia wymaga bowiem, że zarówno w osnowie decyzji PINB, jak też osnowie zaskarżonego rozstrzygnięcia [...]WINB organy wskazują, iż decyzje dotyczą budynku gospodarczego zlokalizowanego na działkach nr ewid. 1 i 2. Z kolei w obydwu uzasadnieniach organy wskazują, że budynek znajduje się na działce nr 1, a następnie przytaczają ustalenia planu tej jedynie działki dotyczące podnosząc, że znajduje się ona na terenie oznaczonym w planie symbolem [...]. Ani jednym słowem organy nie odnoszą się natomiast do działki nr 2. Sprzeczność ta powoduje, iż okoliczności faktyczne sprawy jawią się co najmniej niejasno i uniemożliwiają ocenę prawidłowości rozstrzygnięć, zwłaszcza ocenę gdzie w istocie przedmiotowy budynek jest zlokalizowany i jakimi ustaleniami planu jest objęty, a tym samym czy istotnie dach, jak wynika z osnowy decyzji położony na działkach nr 1 i 2 a jak wynika z uzasadnień na działce nr 1, w całości winien zostać przebudowany. W aktach sprawy brak zaś jakiejkolwiek mapy jednoznacznie wskazującej czy budynek położony jest na działce nr 1 czy zarówno na działce nr 1 jak i 2, brak też wypisu i wyrysu z planu miejscowego, który wskazywałby ustalenia planu obejmujące daną działkę bądź działki. Jednocześnie Sąd podkreśla, że nie przesądza w tym miejscu o trafności bądź bezzasadności podjętych przez organy rozstrzygnięć. Wobec niewyjaśnienia w sposób należyty wszystkich okoliczności sprawy, a także sprzeczności pomiędzy osnowami a uzasadnieniami rozstrzygnięć, które to wadliwości w konsekwencji uniemożliwiają weryfikację decyzji, jakiekolwiek jednoznaczne w tej mierze oceny byłyby bowiem przedwczesne i nieuprawnione. Sąd nie może zaś dokonać stosownych ustaleń i ocen samodzielnie albowiem w trakcie postępowania sądowoadministracyjnego zadaniem Sądu jest ocena zgodności z prawem zaskarżonego rozstrzygnięcia, nie zaś badanie we własnym zakresie i wyjaśnianie kluczowych dla postępowania administracyjnego kwestii, przez organ nie rozważonych bądź błędnie przytoczonych. Z oczywistych względów Sąd nie może natomiast odnieść się do stawianego przez skarżącego zarzutu stronniczości organu, zwłaszcza że na dowód swego twierdzenia przywołuje on inne postępowania administracyjne, nie objęte niniejszą kontrolą. W konsekwencji przedstawionych wyżej wywodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2017, poz. 1369 zwanej dalej p.p.s.a.) orzeczono jak w sentencji. O kosztach obejmujących wpis od skargi (500,00 zł) orzeczono na wniosek strony skarżącej na podstawie art. 200, 205 i 209 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło