II SA/Gl 731/07
PostanowienieWSA w Gliwicach2008-01-09
Skład orzekający: Łucja Franiczek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który wykazał trudną sytuację materialną i ograniczone możliwości finansowe, powinien zostać zwolniony od kosztów sądowych i mieć ustanowionego adwokata z urzędu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący spełnił przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata), ponieważ jego miesięczny dochód nie pozwala mu na pokrycie kosztów postępowania sądowego i wynagrodzenia pełnomocnika. Sąd wziął pod uwagę, że organy administracji publicznej również uznały jego sytuację finansową za trudną, rozkładając na raty nałożone koszty egzekucyjne.Stan faktyczny
Skarżący T. G. wniósł skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. w przedmiocie kosztów egzekucyjnych. W związku z wezwaniem do uiszczenia wpisu sądowego, skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wskazał na niskie dochody i konieczność ponoszenia kosztów utrzymania mieszkania oraz leczenia. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, jednak skarżący wniósł sprzeciw, ponownie podkreślając swoją trudną sytuację materialną.Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono skarżącego od kosztów sądowych w całości. 2. Ustanowiono adwokata dla skarżącego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodnicząca - Sędzia NSA Łucja Franiczek po rozpoznaniu w dniu 9 stycznia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. G. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie kosztów egzekucyjnych w sprawie rozbiórki obiektów budowlanych na skutek wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata p o s t a n a w i a: 1. zwolnić skarżącego od kosztów sądowych w całości; 2. ustanowić adwokata.
Na skutek wezwania do uiszczenia wpisu od skargi w przedmiotowej sprawie T. G. wniósł do Sądu pismo, w którym zawarł wniosek o przyznanie prawa pomocy. W wyznaczonym terminie skarżący złożył powyższy wniosek na urzędowym formularzu określając jego zakres jako zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
W uzasadnieniu wniosku skarżący podniósł, iż jego miesięczny dochód to [...] w wysokości [...] zł i z kwoty tej obowiązany jest ponosić koszty związane z utrzymaniem mieszkania oraz koszty leczenia.
Z oświadczenia skarżącego o stanie rodzinnym, majątkowym i dochodach wynika, iż prowadzi on jednoosobowe gospodarstwo domowe, zamieszkuje w lokalu o powierzchni [...] m2, nie posiada żadnych oszczędności pieniężnych ani wartościowego majątku ruchomego.
W uzupełnieniu danych zawartych w formularzu wniosku referendarz sądowy pismem z dnia [...] r. wezwał skarżącego do udzielania informacji odnośnie osób wraz z nim zamieszkujących (podanie ich imion, nazwisk, źródeł utrzymania) wskazując, iż jak wynika z akt sprawy dotychczasowa korespondencja kierowana do skarżącego była odbierana przez małżonkę skarżącego bądź jego córkę.
Pismem z dnia [...] r. skarżący wyjaśnił, iż mieszka sam w lokalu, który zajmuje po swoich zmarłych rodzicach. Tymczasem żona skarżącego mieszka razem z córką w innej nieruchomości. Wyjaśniając kwestię odbioru adresowanej do niego korespondencji skarżący podniósł, iż czasami zdarza się, że przesyłki odbiera w jego imieniu córka.
Postanowieniem z dnia 29 listopada 2007 r. referendarz sądowy odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata z urzędu.
T. G. w ustawowym terminie wniósł od powyższego postanowienia sprzeciw. W jego uzasadnieniu kolejny raz wskazał na swoją trudną sytuację materialną – jedyny dochód [...], z której ponosi koszty utrzymania mieszkania. Skarżący zaakcentował, iż nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych, których wysokość, w ocenie skarżącego, przekracza koszty egzekucyjne, do których pokrycia obowiązany jest w postępowaniu administracyjnym będącym przedmiotem niniejszej sprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej ustawą, w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym.
Odnosząc się zatem do wniosku skarżącego, stwierdzić trzeba, że zgodnie
z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym, czyli w świetle art. 245 § 2 ustawy obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata , następuje, gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie pokryć jakichkolwiek kosztów postępowania.
Przenosząc te uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy, należy zauważyć, że powyższa przesłanka przyznania prawa pomocy została w stosunku do skarżącego spełniona w stopniu pozwalającym na uwzględnienie złożonego przez niego wniosku. Osiągany przez niego obecnie dochód w postaci [...] stanowi zaledwie kwotę [...] zł, z czego skarżący obowiązany jest pokryć koszty utrzymania gospodarstwa domowego, takie jak media i podatki oraz te związane z jego osobą w postaci żywności, środków czystości oraz lekarstwa.
Ocena stanu rodzinnego i majątkowego skarżącego jak również jego możliwości finansowych – dokonana w oparciu o złożone przez niego oświadczenia - prowadzi zatem do wniosku, iż jego miesięczny dochód nie pozwala mu na poniesienie kosztów postępowania sądowego w niniejszej sprawie i sfinansowanie wynagrodzenia fachowego pełnomocnika. Należy przy tym zauważyć, iż będące przedmiotem niniejszej skargi postępowanie dotyczy nałożonych na skarżącego kosztów egzekucyjnych w kwocie [...] zł , które postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. (utrzymanego w mocy postanowieniem organu drugiej instancji) rozłożone zostały na raty (zgodnie z możliwościami finansowymi zobowiązanego). Oznacza to zatem, iż także organy administracji publicznej uznały sytuację finansową skarżącego za trudną i ze względu na ważny interes zobowiązanego orzekły o rozłożeniu powyższej kwoty na raty.
Dodatkowo należy podkreślić, iż Sąd nie kwestionował wiarygodności oświadczeń skarżącego odnośnie jego sytuacji rodzinnej, mimo, że nie przedstawił on żadnych dokumentów na potwierdzenie podniesionych przez niego okoliczności (analogicznie Sąd postąpił w sprawie o sygn. akt IV SA/Gl 225/07, wydając postanowienie z dnia 25 czerwca 2007 r. /niepublikowane/, mocą którego zwolnił T. G. od kosztów sądowych w całości oraz ustanowił mu adwokata z urzędu). Zauważyć wymaga, iż strona składając oświadczenie o swoim stanie rodzinnym, majątkowym oraz dochodach, zgodnie z pkt 13 urzędowego formularza wniosku PPF, oświadcza, że znana jest jej treść art. 233 § 1 Kodeksu karnego o odpowiedzialności karnej za podanie nieprawdziwych danych lub zatajenie prawdy. Ponadto, zgodnie z art. 249 ustawy przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć.
Mając na uwadze przytoczoną powyżej argumentację, Sąd, działając w trybie art. 260 ustawy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 ustawy, orzekł jak w sentencji
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło