II SA/Gl 731/11

PostanowienieWSA w Gliwicach2011-11-17

Skład orzekający: Referendarz sądowy Łukasz Strzępek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która otrzymuje świadczenie rentowe w kwocie 2272 zł netto miesięcznie, ponosi udokumentowane wydatki na poziomie około 1100 zł (w tym spłatę pożyczek), dysponuje kwotą pozwalającą na pokrycie kosztów postępowania sądowego, co uzasadnia oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu)?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym został oddalony, ponieważ wnioskodawczyni dysponuje dochodem i kwotą pozostającą do dyspozycji po pokryciu niezbędnych wydatków, która pozwala na uiszczenie kosztów postępowania sądowego. Kryteria przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym są surowe i wymagają wykazania braku możliwości zdobycia środków na pokrycie tych kosztów, co w rozpoznawanej sprawie nie miało miejsca. Argument o nieznajomości przepisów nie jest podstawą do uwzględnienia wniosku o ustanowienie adwokata z urzędu, gdyż zależy on wyłącznie od stanu majątkowego strony.
Stan faktyczny
Skarżąca K. B. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu, wskazując na trudną sytuację materialną po śmierci męża. Wnioskodawczyni otrzymuje rentę w wysokości 2272 zł miesięcznie, a jej udokumentowane wydatki wynoszą około 1100 zł, w tym spłata pożyczek. Po opłaceniu wydatków pozostaje jej kwota około 1100 zł. Skarżąca podkreśliła również nieznajomość przepisów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 17 listopada 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie legalności wykonanych robót budowlanych w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy K. B. wystąpiła o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. Uzasadniając swój wniosek wskazała, że po śmierci swojego męża znalazła się w trudnej sytuacji materialnej. Skarżąca wskazała, że samotnie prowadzi gospodarstwo domowe zamieszkując w lokalu o pow. 40 m2. W druku formularza zaznaczyła, że nie posiada żadnych oszczędności, papierów wartościowych ani tez przedmiotów, których wartość przekraczałaby 3.000 euro. Jedynym źródłem utrzymania się wnioskodawczyni jest świadczenie rentowe uzyskiwane w kwocie 2272 zł miesięcznie. Wnioskodawczyni oświadczyła, że łączna wysokość stałych, miesięcznych wydatków kształtuje się na poziomie 1373 zł. Do druku formularza strona dołączyła kserokopie szeregu rachunków oraz dokument potwierdzający wysokość otrzymywanego świadczenia rentowego. Następnie, przy dodatkowym piśmie z dnia 8 listopada 2011 r. wnioskodawczyni nadesłała oświadczenie, z którego wynika, że zaciągnęła pożyczkę w wysokości 6000 zł u [...] na pogrzeb swojego małżonka. Pożyczkę tę oddaje w ratach. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Mając na uwadze powyższe nie znaleziono podstaw aby uwzględnić wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony przez K. B. W pierwszej kolejności wskazać przyjdzie, że wnioskodawczyni dysponuje stosunkowo wysokim, miesięcznym dochodem ze stałego źródła, tj. świadczeniem rentowym uzyskiwanym w kwocie 2272 zł netto miesięcznie. Udokumentowane, stałe wydatki kształtują się zaś na poziomie około 1100 zł i w ich skład wchodzi spłata dwóch zaciągniętych pożyczek, opłaty za energię elektryczną, gaz, TV kablową, czynsz za mieszkanie. W tej sytuacji do dyspozycji strony pozostaje kwota około1100 zł. Kryteria przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym – o co wnosi skarżąca zostały sformułowane bardzo surowo, Tylko więc ten, kto nie ma żadnych możliwości zdobycia środków na pokrycie wydatków związanych z postępowaniem sądowym może liczyć na ewentualne uwzględnienie jego wniosku. W rozpoznawanej sprawie taka sytuacja nie występuje. Trudno bowiem przyjąć, że obowiązek realizacji zobowiązań prywatnoprawnych (zaspokojenia wierzycieli bankowych oraz osoby, która udzieliła pożyczki na pokrycie kosztów pogrzebu) powinien mieć pierwszeństwo przed należnościami publicznoprawnymi, do których zaliczają się koszty sądowe. Ponadto, z dokonanego zestawienia bezspornie wynika, że skarżącej, po opłaceniu niezbędnych wydatków pozostaje do dyspozycji kwota, która z powodzeniem pozwoli na sfinalizowanie postępowania sądowego. Argumentem przemawiającym za przyznaniem adwokata z urzędu nie może być zaś nieznajomość przepisów (co skarżąca podkreśliła we wniosku), skoro przepis uzależnia uwzględnienie wniosku w tym zakresie wyłącznie od stanu majątkowego strony. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło