II SA/Gl 739/15
PostanowienieWSA w Gliwicach2015-09-18
Skład orzekający: Łukasz Strzępek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu może zostać uwzględniony, jeśli strona nie udokumentuje swojej trudnej sytuacji materialnej i nie przedstawi dowodów na wysokość dochodów i wydatków?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu został oddalony, ponieważ strona skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania. Pomimo wezwania, skarżący nie przedstawił dokumentów potwierdzających wysokość dochodów, wydatków ani szczegółów dotyczących zobowiązań kredytowych, co uniemożliwiło jednoznaczną ocenę jego rzeczywistych możliwości finansowych.Stan faktyczny
Skarżący J.W. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. i jednocześnie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata z urzędu, powołując się na trudną sytuację materialną i zobowiązania kredytowe. Referendarz sądowy wezwał skarżącego do udokumentowania wydatków, dochodów oraz umów kredytowych. Skarżący nie przedstawił wymaganych dokumentów, ograniczając się do pisma procesowego, w którym nie liczył na pozytywne rozstrzygnięcie.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 18 września 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie skreślenia z ewidencji egzaminatorów w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (w całości lub w części) oraz ustanowienia adwokata z urzędu postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy
Skarżący, po otrzymaniu wezwania do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 200 zł, na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy zwrócił się o całkowite lub częściowe zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata z urzędu. Swoją prośbę motywował trudną sytuacją materialną, w szczególności zaś obciążeniem dochodów koniecznością spłaty zaciągniętych zobowiązań kredytowych. Z treści formularza wynika, że skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z małżonką oraz dwójką dzieci. W skład jego majątku wchodzi spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego o pow. 49 m2, natomiast strona zadeklarowała, że nie posiada żadnych oszczędności, papierów wartościowych lub tez przedmiotów, których wartość przekraczałaby 3.000 euro. Źródłem utrzymania się jego rodziny są wynagrodzenia skarżącego oraz jego małżonki uzyskiwane w łącznej wysokości 6170 zł miesięcznie.
Pismem z dnia 24 sierpnia 2015 r. referendarz sądowy zobligował wnioskodawcę do uprawdopodobnienia okoliczności podniesionych we wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez:
- udokumentowanie wysokości wydatków związanych z utrzymaniem się, tj. opłat za energię elektryczną, czynszu za najem lokalu, dostawy wody, odbiór śmieci, usługi telekomunikacyjne, wykup lekarstw itp.,
- przedłożenia dokumentów potwierdzających wysokość dochodów uzyskiwanych przez skarżącego i jego małżonkę z tytułu wynagrodzeń za pracę,
- nadesłania kopii umów kredytowych, o których strona wspomina we wniosku wraz z harmonogramem spłat ich rat.
W odpowiedzi, w piśmie procesowym z dnia 7 września 2015 r. J.W. zwrócił się o rozpatrzenie jego skargi dodając, że nie liczy na pozytywne dlań rozstrzygnięcie Sądu. Skarżący nie nadesłał jednakże dokumentów o które był wzywany.
W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje:
Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. Poz. 270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Wobec zakresu wniosku (całkowite lub częściowe zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu) zdecydowano, ze wniosek obejmuje całkowite zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie fachowego pełnomocnika, albowiem ustawa nie dopuszcza możliwości częściowego zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu.
Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Ocena sytuacji materialnej strony skarżącej dokonywana jest poprzez porównanie uzyskiwanego przez nią dochodu z wydatkami, które będzie zobowiązana ponieść w toczącym się postępowaniu sądowym. Tylko bowiem osoby, których stan majątkowy (a więc brak jakichkolwiek dochodów lub też dochody uzyskiwane w wysokości wykluczającej wygospodarowanie jakichkolwiek dodatkowych środków) mogą liczyć na ewentualne przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
W realiach rozpoznawanej sprawy podane przez skarżącego informacje są skąpe, a brak dokumentów źródłowych uniemożliwia jednoznaczną ocenę jego rzeczywistych możliwości finansowych.
Z druku formularza wynika jedynie, że w czteroosobowej rodzinie J.W. dochód wynosi 6170 zł. Skarżący podkreślił istnienie znaczących dlań obciążeń wynikających ze zobowiązań kredytowych, jednakże w żaden sposób nie wykazał w jakiej części obciążają one budżet domowy jego rodziny. Analogicznie, brak jakichkolwiek dokumentów pozwalających ustalić wysokość wydatków na utrzymanie się (czynsz, media, usługi telekomunikacyjne itp.) uniemożliwia stwierdzenie jakimi kwotami dysponuje rodzina wnioskodawcy po ich odjęciu.
W świetle okoliczności powołanych przez J. W. nasuwają się wskazane wyżej wątpliwości odnośnie rzeczywistego stanu majątkowego jego rodziny, co wyklucza uwzględnienie złożonego przezeń wniosku.
Wobec tego , działając na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., w związku z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło