II SA/Gl 745/12
PostanowienieWSA w Gliwicach2012-08-02
Skład orzekający: Łukasz Strzępek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba pozbawiona wolności, nieposiadająca dochodów i dysponująca jedynie symboliczną kwotą na rachunku depozytowym, może zostać zwolniona od kosztów sądowych i otrzymać pełnomocnika z urzędu w postępowaniu sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania sądowego, może zostać zwolniona od kosztów sądowych i otrzymać pełnomocnika z urzędu. W przypadku osoby pozbawionej wolności, która nie jest zatrudniona, nie osiąga dochodów i dysponuje jedynie symbolicznymi środkami na rachunku depozytowym, odmowa przyznania prawa pomocy oznaczałaby zamknięcie drogi do sądu, co jest niedopuszczalne.Stan faktyczny
Skarżący R. F., przebywający w zakładzie karnym, zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu w sprawie dotyczącej wymeldowania. Wskazał, że nie jest zatrudniony, nie osiąga dochodów, a na jego rachunku depozytowym znajduje się jedynie symboliczna kwota do jego dyspozycji. Do wniosku dołączył zaświadczenie z zakładu karnego potwierdzające jego sytuację materialną.Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zwolnić skarżącego od kosztów sądowych oraz ustanowić dla niego radcę prawnego z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 2 sierpnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. F. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie wymeldowania w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych ustanowienia radcy prawnego z urzędu postanawia: 1) zwolnić skarżącego od kosztów sądowych, 2) ustanowić dla skarżącego radcę prawnego z urzędu
W odpowiedzi na wezwanie Przewodniczącego Wydziału II do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł, skarżący w pismach procesowych z dnia 9 lipca 2012 r. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie radcy prawnego z urzędu wskazując, że przebywając w zakładzie karnym nie jest zatrudniony i nie osiąga żadnego dochodu. Do wspomnianych pism dołączone zostały zaświadczenia wystawione przez kierownictwo placówki penitencjarnej, w której przebywa skarżący, z treści których wynika, że na rachunku depozytowym R. F. zdeponowana jest kwota 420 zł, z czego do dyspozycji skarżącego pozostaje 0,15 zł.
Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje:
Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym.
Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.).
Przedmiotem badania przy analizie wniosku o przyznanie prawa pomocy jest całokształt okoliczności związanych z sytuacją materialną wnioskodawcy.
Skarżący przebywając w zakładzie karnym jest ograniczony w możliwości znalezienia zatrudnienia. W tego rodzaju sytuacji w grę wchodzi w zasadzie wyłącznie zatrudnienie w przedsiębiorstwie prowadzonym przez placówkę penitencjarną, jednakże nie każdy zakład karny prowadzi tego rodzaju przedsiębiorstwo. R.F. wyraźnie zaznaczył, że nie jest zatrudniony w miejscu osadzenia, a więc nie osiąga żadnego dochodu. Wnioskodawca wskazał przy tym, że nie dysponuje żadnym majątkiem, którego zbycie lub obciążenie prawem na rzecz osoby trzeciej mogłoby przynieść dochód pozwalający na pokrycie kosztów sądowych. Środki pieniężne gromadzone na jego rachunku depozytowym, pozostające do jego dyspozycji nie pozwalają zaś na opłacenie kosztów sądowych oraz opłacenie usług fachowego pełnomocnika. Nie może również liczyć na wsparcie rodziny w tym zakresie. W tej sytuacji odmowa przyznania prawa pomocy oznaczałaby zamknięcie skarżącemu drogi do sądu.
Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło