II SA/Gl 746/11

PostanowienieWSA w Gliwicach2012-01-16

Skład orzekający: Sędzia NSA Ewa Krawczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pismo organu zawierające informację o braku uprawnień do stwierdzenia naruszenia prawa przy wydaniu dowodu osobistego, stanowi akt lub czynność podlegającą zaskarżeniu do sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania skargi na pismo organu zawierające jedynie informację, które nie jest decyzją administracyjną, postanowieniem ani innym aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Skarga na takie pismo jest niedopuszczalna.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na pismo Prezydenta Miasta G., które informowało, że organ nie posiada uprawnień do stwierdzenia naruszenia prawa przy wydaniu dowodu osobistego, gdyż został on wydany zgodnie z obowiązującymi wówczas przepisami. Pełnomocnik skarżącej zarzucił naruszenie przepisów ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, wskazując na wypełnienie wniosku przez osobę nieuprawnioną i użycie fałszywego podpisu. Organ w odpowiedzi podniósł, że przepis, na który powołuje się skarżąca, wszedł w życie po dacie wydania dowodu osobistego i nie działa wstecz.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.), po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi I. B. na pismo Prezydenta Miasta G. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie dokumentu stwierdzającego tożsamość p o s t a n a w i a odrzucić skargę. Pismem z dnia 22 sierpnia 2011 r. I. B. reprezentowana przez fachowego pełnomocnika wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach za pośrednictwem Prezydenta Miasta G., skargę na pismo tego organu z dnia [...] r. nr [...] informujące, że organ ten nie posiada uprawnień do stwierdzenia, zgodnie ze złożonym w tej sprawie wnioskiem, że wyrobienie i wydanie dowodu osobistego serii [...] nr [...] zostało dokonane z naruszeniem prawa z uwagi na wydanie przedmiotowego dokumentu bez uprzedniego sprawdzenia tożsamości zarówno składającego wniosek jak i odbierającego, a także poprzez jego wyrobienie i wydanie w oparciu o sfałszowany wniosek, podpisany przez osobę nieuprawnioną. W zaskarżonym piśmie organ wskazał, że dowód osobisty serii [...] nr [...] został wydany w oparciu o obowiązujące w tym czasie przepisy, na podstawie złożonego wniosku. Dane osobowe zawarte w tym wniosku były zgodne z właściwym aktem stanu cywilnego oraz adresem zameldowania na pobyt stały. Do wniosku dołączono dokument stwierdzający tożsamość serii [...] nr [...], który podlegał wymianie w związku z zawarciem związku małżeńskiego i zmianą nazwiska wnioskodawczyni oraz trzy fotografie podpisane imieniem i nazwiskiem wnioskodawcy. Organ podkreślił, że pomiędzy poszczególnymi wnioskami o wydanie dowodu osobistego upłynęło ponad 9 lat, a podpis wnioskodawcy z uwagi na zmianę nazwiska był nowym podpisem. Wreszcie organ wskazał, że właściwym organem w sprawie ustalenia czy i kto naruszył prawo jest prokuratura. W skardze pełnomocnik skarżącej wskazywał na naruszenie przez organ art. 43 pkt 4 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. W ocenie pełnomocnika wydanie i wyrobienie dowodu osobistego serii [...] nr [...] zostało dokonane z naruszeniem przepisów ustawy i jako takie powinno skutkować wydaniem decyzji o jego unieważnieniu. Pełnomocnik podnosił, że wniosek o wydanie dokumentu stwierdzającego tożsamość został wypełniony danymi strony skarżącej, jednak został złożony przez osobę nieuprawnioną, ponadto dołączone do wniosku zdjęcie nie było zdjęciem skarżącej, również podpis widniejący pod wnioskiem nie należał do skarżącej. Pełnomocnik zarzucał także, że zaniechanie ze strony organu odnośnie wydania decyzji o unieważnieniu bezprawnie wydanego dowodu osobistego stoi w sprzeczności z zasadą uwzględnienia z urzędu interesu społecznego i słusznego interesu obywateli regulowanego art. 7 k.p.a. W odpowiedzi na skargę z dnia 26 września 2011 r. pełnomocnik organu podnosił, że żądanie strony skarżącej zostało oparte na przepisie art. 43 ust. 4 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Przepis ten obowiązuje dopiero od dnia 1 stycznia 2009 r. kiedy to weszła w życie ustawa z dnia 3 października 2008 r. o zmianie ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych oraz niektórych innych ustaw ( Dz. U. nr 195 poz. 1198 ). Żaden przepis nie rozciągnął stosowania przepisu art. 43 ust. 4 o ewidencji ludności także do dowodów osobistych wydanych przed jego wejściem w życie. Pełnomocnik wskazywał także, że mając na uwadze obowiązujące w chwili wydania przedmiotowego dowodu osobistego przepisy należy stwierdzić, że został on wydany w sposób zgodny z tymi przepisami. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. sądy administracyjne rozpoznają skargi na decyzje administracyjne, postanowienia, inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, jak również pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego oraz bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 a powyższego przepisu. Zaskarżone pismo z dnia 17 sierpnia 2011 r. nie jest żadnym z aktów wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a., lecz jest pismem zawierającym informację – odpowiedź na wniosek skarżącej z dnia 2 sierpnia 2011 r. W szczególności pismo to nie jest decyzją, ani aktem z zakresu administracji publicznej o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4 tego przepisu. Wskazać bowiem należy, że decyzja administracyjna jest kwalifikowanym aktem administracyjnym, przez który należy rozumieć władcze, jednostronne oświadczenie woli organu administracyjnego, określające sytuację prawną konkretnie wskazanego adresata w indywidualnie oznaczonej sprawie. Nie każdy jednak akt administracyjny będzie uznany za decyzję administracyjną w rozumieniu k.p.a. Decyzjami nazwane będą tylko te akty, które wydawane są w trybie k.p.a. i odpowiadają wymogom co do ich formy, określonym w art. 107 k.p.a. W świetle tego przepisu prawidłowo wydana decyzja winna zawierać: oznaczenie organu administracji publicznej, datę wydania, oznaczenie strony lub stron, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, uzasadnienie faktyczne i prawne, pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie, podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji. Zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego pisma zawierające rozstrzygnięcie w sprawie załatwianej w drodze decyzji są decyzjami, pomimo, iż nie posiadają w pełni formy przewidzianej w art. 107 §1 k.p.a. jeżeli zawierają minimum elementów niezbędnych do zakwalifikowania ich jako decyzji. Do elementów takich należy zaliczyć: oznaczenie organu administracji państwowej wydającego akt, wskazanie adresata aktu, rozstrzygnięcie o istocie sprawy oraz podpis osoby reprezentującej organ administracji. W przedmiotowej sprawie pismo z dnia [...] r. nie jest decyzją, ponieważ nie zostało wydane przez organ administracji, o czym świadczy upoważnienie nr [...] z dnia 28 marca 2011 r. udzielone J. G. tj. osobie podpisanej pod pismem objętym skargą, przez Prezydenta Miasta G., dołączone do pisma organu z dnia 15 grudnia 2011 r. Upoważnienie to nie obejmuje umocowania do wydawania decyzji objętych wnioskiem skarżącej tj. decyzji w przedmiocie stwierdzenia nieważności dowodu osobistego. Gdyby nawet przyjąć, czego Sąd nie podziela, że przedmiotowe pismo jest decyzją lub aktem z zakresu administracji publicznej, to i tak w świetle obowiązujących przepisów, skarga na nie byłaby niedopuszczalna. W pierwszym bowiem przypadku skarga nie przysługiwałaby, ponieważ skarżyć można tylko decyzję wydaną przez organ II instancji ( art. 52 § 1 i § 2 p.p.s.a.), natomiast przy teoretycznym założeniu, że jest to akt, skarga powinna być poprzedzona wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa ( art. 52 § 3 p.p.s.a.) Nadto należy wskazać, że skarżąca we wniosku z dnia 2 sierpnia 2011 r. domagała się stwierdzenia, że sporny dowód osobisty został wydany z naruszeniem prawa, zatem wobec nie załatwienia tego wniosku w formie przewidzianej prawem, skarżąca może skorzystać ze skargi na bezczynność organu po uprzednim wyczerpaniu drogi przewidzianej w art. 37 k.p.a. Mając powyższe na uwadze, skargę należało uznać za niedopuszczalną na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło