II SA/Gl 749/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodnicząca - Sędzia NSA Łucja Franiczek po rozpoznaniu w dniu 3 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G. M. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego na skutek wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia z wpisu sądowego od skargi postanawia: zwolnić skarżącego z obowiązku uiszczania wpisu sądowego od skargi. Na skutek wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 500 zł skarżący zwrócił się z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie z tej opłaty (zakres wniosku został sprecyzowany w piśmie z dnia [...] r.). W uzasadnieniu urzędowego formularza druku PPF wyjaśnił, że utrzymuje się z pracy w gospodarstwie rolnym, która przynosi roczny dochód rzędu 4.300 zł (wg. danych GUS). Wnioskodawca podał, że posiada szereg zaległości wobec takich instytucji jak Urząd Skarbowy w Z., KRUS w C. czy ZBM TBS w Z. W [...] r. została zniesiona pomiędzy nim a małżonką wspólność majątkowa. Jest właścicielem zagrody wiejskiej, w skład której wchodzą dwa budynki oraz grunty rolne o powierzchni 3,28 ha. Skarżący zamieszkuje w przydzielonym przez gminę Z. mieszkaniu czynszowym. Z nadesłanych dokumentów wynika, że jego zadłużenie z tytułu opłat czynszowych za to mieszkanie wynosi na dzień [...]r. ponad 47.000 zł. Postanowieniem z dnia 12 września 2014 r. starszy referendarz sądowy oddalił wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym przez nią zakresie. Skarżący w ustawowym terminie wniósł od tego postanowienia sprzeciw, wskazując, że referendarz błędnie uznał, że zamieszkiwany przez niego lokal jest przedmiotem jego własności, podczas, gdy jest to mieszkalnie kwaterunkowe. Wyjaśnił, że wchodzące w skład gospodarstwa rolnego nieruchomości są w złym stanie technicznym i jeden z budynków przeznaczony jest do rozbiórki, a drugi wymaga remontu. Nadto, sam prowadzi gospodarstwo domowe, gdyż żona nie mieszka z nim od [...] r., zaś córka od [...] r. Ponownie zwrócił uwagę na posiadane przez niego zadłużenie wobec wskazanych na wstępie instytucji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej Ppsa, w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Odnosząc się zatem do wniosku skarżącego, stwierdzić trzeba, że zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 Ppsa, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym, czyli w świetle art. 245 § 3 Ppsa, obejmującym m. in. zwolnienie od opłat sądowych w części, następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie pokryć pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ponadto należy zauważyć, że przyznanie stronie takiego przywileju, jakim jest prawo pomocy, wobec generalnej zasady odpłatności obowiązującej w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (art. 199 Ppsa) wymaga prawidłowego wyważenia z jednej strony okoliczności związanych z rzeczywistym stanem majątkowym oraz rodzinnym wnioskodawcy, z drugiej zaś wzięcie pod uwagę konstytucyjnego prawa do sądu. Jak wynika z treści powołanych przepisów, kryterium przesądzającym o przyznaniu lub odmowie przyznania prawa pomocy jest stan majątkowy osoby ubiegającej się o przyznanie tegoż prawa. W oparciu o przedstawione kryteria oraz analizę okoliczności podanych we wniosku, a także w dalszych pismach procesowych, Sąd uznał, że sytuacja finansowa skarżącego uniemożliwia mu poniesienie pełnych kosztów niniejszego postępowania sądowego bez uszczerbku koniecznego utrzymania się. Wskazać należy, że wnioskodawca utrzymuję się z pracy w gospodarstwie rolnym, z której dochód określany według GUS wynosi zaledwie 4.300 zł rocznie. W kwoty tej skarżący musi się zakupić żywność, odzież czy też podstawowe środki czystości. O trudnej sytuacji finansowej skarżącego świadczą zaś narastające zaległości czynszowe, opiewające na koniec lipca br. na kwotę ponad 47 000 zł. Posiadany przez niego majątek to wszakże dwa budynki w gospodarstwie rolnym, przy czym oba w złym stanie technicznym (jeden wybudowany w[...] r. drugi w [...] r.). Mając na uwadze przytoczoną powyżej argumentację, Sąd działając w trybie art. 260 Ppsa, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 Ppsa, orzekł jak w sentencji.