II SA/Gl 759/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Tomasz Dziuk, , , po rozpoznaniu w dniu 16 sierpnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. T. na postanowienie Wójta Gminy B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie rozgraniczenia nieruchomości p o s t a n a w i a: odrzucić skargę Wójt Gminy B. (dalej: "organ") postanowieniem z dnia [...] r., nr [...], zmienił własne postanowienie z dnia [...] r. o wszczęciu postępowania rozgraniczeniowego, w zakresie upoważnienia do czynności ustalania przebiegu granic geodety uprawnionego mgr inż. M. B. w miejsce geodety uprawnionego inż. J. K. Postanowienie to zostało doręczone A. T. (dalej: "skarżąca") jako uczestnikowi postępowania rozgraniczeniowego w dniu 10 sierpnia 2020 r. oraz pouczono ją, że na postanowienie to nie służy stronom zażalenie. Pismem z dnia 24 maja 2021 r. skarżąca wniosła skargę na powyższe postanowienie. Podała, że działa na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. 2019 r. poz. 2325 ze zM., zwanej dalej "p.p.s.a.") i wniosła o dokonanie kontroli działalności administracji publicznej przez tut. Sąd w zakresie ww. czynności oraz o stwierdzenie, że postanowienie zostało wydane z rażącym naruszeniem prawa. W uzasadnieniu podała, że organ nie mógł dokonać zmiany geodety. Pismem z dnia 23 czerwca 2021 r. organ wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga podlegała odrzuceniu, ponieważ była niedopuszczalna, gdyż w myśl art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Stosownie bowiem do przepisu art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r. poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Natomiast zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 oraz z 2019 r. poz. 60, 730, 1133 i 2196), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900, z późn. zM.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. (art. 3 § 2a p.p.s.a.), a także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i wówczas stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). Nadto, skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Natomiast przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a.). Co więcej, wobec treści art. 53 § 2 p.p.s.a. jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności. Sąd, po wniesieniu skargi, może uznać, że uchybienie tego terminu nastąpiło bez winy skarżącego i rozpoznać skargę. W pierwszej kolejności podać należy, że niniejsza skarga została zakwalifikowana jako skarga na postanowienie z dnia [...] r., a argumentacja skarżącej pozostaje nieuprawniona. Wobec tego należy dokonać analizy przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735, dalej: "k.p.a."). Na mocy art. 61 k.p.a. postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Natomiast gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania, a na postanowienie to służy zażalenie (art. 61a p.p.s.a.). Kolejno, w toku postępowania organ administracji publicznej wydaje postanowienia i dotyczą one poszczególnych kwestii wynikających w toku postępowania, lecz nie rozstrzygają o istocie sprawy, chyba że przepisy kodeksu stanowią inaczej (art. 123 k.p.a.). Postanowienie, które może być zaskarżone do sądu administracyjnego, doręcza się stronie wraz z pouczeniem o dopuszczalności wniesienia skargi oraz uzasadnieniem faktycznym i prawnym (art. 125 § 3 p.p.s.a.). Ponadto, na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi (art. 141 § 1 k.p.a.), a postanowienie, na które nie służy zażalenie strona może zaskarżyć tylko w odwołaniu od decyzji (art. 142 k.p.a.). Stąd też wobec powyższego wywodu, podać należy, że zaskarżone postanowienie nie podlega zaskarżeniu w drodze zażalenia do organu II instancji. Zatem nie ma możliwości wniesienia na nie bezpośrednio do sądu administracyjnego skargi. Nadto, o takiej możliwości skarżąca nie została pouczona. Ewentualne błędy, których dopuścił się organ należy podnieść w odwołaniu od decyzji, czyli rozstrzygnięcia merytorycznego, kończącego etap postępowania przed organem I instancji, w tym przypadku Wójta Gminy B. w przedmiocie rozgraniczenia nieruchomości. Nadto, stwierdzić jednoznacznie trzeba, że w niniejszym postępowaniu Sąd nie ma wobec tego uprawnień do stwierdzenia czy organ wydał postanowienie z rażącym naruszeniem prawa czy też dokonania kontroli działalności administracji publicznej. Także wobec treści art. 53 p.p.s.a. skarga na czynność lub akt jest obarczona terminem do jej wniesienia, tj. 30 dni od dnia kiedy skarżąca dowiedziała się o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności. Zatem dalsze rozważania co do terminowości takiej skargi, jak i uznania jej złożenia w terminie są nieuprawione, ponieważ skarga została zakwalifikowana na postanowienie, które nie podlega zaskarżeniu, o czym skarżąca została pouczona i stąd skarga jest niedopuszczalna. W tym stanie rzeczy, skarga podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.