II SA/Gl 762/17

PostanowienieWSA w Gliwicach2017-10-26

Skład orzekający: Łukasz Strzępek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim i swojej rodziny, co uzasadniałoby przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Sąd oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy, ponieważ strona skarżąca nie wykazała swojej sytuacji materialnej w sposób wystarczający do uzasadnienia zwolnienia od kosztów sądowych. Pomimo wezwania do udokumentowania dochodów i wydatków, strona przedstawiła jedynie fragmentaryczne i niespójne informacje, nie spełniając wymogu "wykazania" swojej sytuacji materialnej zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych od skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. w przedmiocie warunków zabudowy. Wnioskodawczyni podała, że posiada znaczący majątek (nieruchomości) i osiąga dochód ze stosunku pracy, jednakże ponosi wysokie koszty utrzymania. Sąd wezwał ją do udokumentowania swojej sytuacji materialnej, jednakże skarżąca nie przedstawiła wymaganych dokumentów, ograniczając się do fragmentarycznych wyjaśnień.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 26 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy terenu w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy Skarżąca zwróciła się o zwolnienie z wpisu od skargi. W druku podała, że w skład jej majątku wchodzi budynek mieszkalny o pow. 120 m2; mieszkanie o pow. 56 m2 oraz nieruchomość rolna o pow. 2,08 ha przeliczeniowego. Źródłem utrzymania się skarżącej jest jej dochód ze stosunku pracy w wysokości 2574 zł netto miesięcznie. Wnioskodawczyni sporządziła również zestawienie swoich stałych, miesięcznych wydatków, z którego wynika, że czynsz za mieszkanie wynosi 450 zł, a media za ten lokal to wydatek rzędu 250 zł. Z kolei utrzymanie domu to wydatek rzędu 400 zł, a do tego dochodzi koszt zakupu opału na zimę w wysokości 3500 zł. Pismem z dnia 19 września 2017 r. skarżąca, poprzez swojego pełnomocnika została wezwana do uprawdopodobnienia okoliczności podniesionych we wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez: - udokumentowanie wysokości wydatków związanych z utrzymaniem się, tj., opłat za energię elektryczną, dostawy wody, odbiór śmieci, usługi telekomunikacyjne itp., - udokumentowanie wysokości dochodów osiąganych przez skarżącą z tytułu umowy o pracę, - udokumentowanie wysokości dochodów rodziców strony oraz kosztów utrzymania budynku mieszkalnego, w którym zamieszkują. W odpowiedzi, w piśmie z dnia 29 września 2017 r. skarżąca sporządziła zestawienie swoich wydatków wskazując, że ponosi również inne wydatki w postaci wykupu lekarstw i pomocy rodzicom. Zaznaczyła również, że nie podała dochodów rodziców, albowiem prowadzą oni odrębne od niej gospodarstwo domowe. Rozpoznając wniosek zważono, co następuje: Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369) - zwanej dalej P.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie całkowitym lub częściowym. Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) - zwanej dalej P.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych (w całości lub w części) może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim i swojej rodziny - art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. W pierwszej kolejności wskazać trzeba, że nieprzypadkowo ustawodawca w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. posłużył się zwrotem "wykaże". Oznacza to, że to na osobę ubiegającą się o przyznanie prawa pomocy został przerzucony ciężar przedstawienia swojej sytuacji materialnej w taki sposób, aby przekonać o zasadności złożonego wniosku. Instrumentem służącym wyjaśnieniu wątpliwości w tym zakresie jest wezwanie, o którym mowa w art. 255 P.p.s.a. Uzyskanie dodatkowego oświadczenia strony lub dokumentów źródłowych dotyczących jej stanu majątkowego w trybie art. 255 P.p.s.a. służy uzupełnieniu stanu wiedzy sądu o sytuacji strony, natomiast wówczas, gdy osoba ubiegająca się o prawo pomocy nie prześle żądanych dokumentów lub też udzieli informacji fragmentarycznych bądź też niespójnych – wówczas zachodzą przesłanki do odmowy uwzględnienia złożonego wniosku (por. postanowienie NSA z 28.01.2015 r., sygn. II OZ 43/15; postanowienie NSA z 13.01.2015 r., sygn. II OZA 1394/14 – obydwa dostępne w bazie orzeczeń sądów administracyjnych pod adresem: www.nsa.gov.pl/orzeczenia). W niniejszej sprawie wnioskodawczyni uchyliła się od nadesłania jakiegokolwiek dokumentu potwierdzającego podane przez nią informacje. Nawet wówczas, gdyby oprzeć się wyłącznie na podanych przez stronę informacjach to i tak są one na tyle niespójne i nieprecyzyjne, że niepodobnym jest jednoznaczne ustalenie rzeczywistej sytuacji materialnej strony. Skarżąca deklaruje, że jest właścicielką trzech nieruchomości. Z podanych informacji można wywnioskować, że w jednej z nich zamieszkuje (w mieszkaniu), natomiast w domu o pow. 120 m2 zamieszkują jej rodzice. Strona nie podała wysokości dochodów rodziców, podnosząc, że prowadzą oni odrębne od niej gospodarstwo domowe, natomiast zadeklarowała w formularzu PPF, że opłaca wszystkie koszty związane z utrzymaniem domu oraz udziela wsparcia rodzicom. Takiej sytuacji niepodobna rzecz jasna z góry wykluczyć, nie mniej jednak dla jej uprawdopodobnienia wymagane byłoby przynajmniej częściowe udokumentowanie powołanych okoliczności, w szczególności zaś wykazanie, że dochód rodziców jest bardzo niski, a co za tym idzie, wymagają oni stałego wsparcia. Tymczasem skarżąca w najmniejszym stopniu nie wyjaśniła tych wątpliwości, argumentując, że nie pozostaje na utrzymaniu rodziców podczas, gdy zarówno treść wyjaśnień zawartych w formularzu jak i treść nadesłanego do Sądu pisma z dnia 29 września 2017 r. wskazują na to, iż to rodzice skarżącej są na jej, przynajmniej częściowym, utrzymaniu. Wobec braku jednoznacznych informacji w tym zakresie niepodobna stwierdzić, czy strona rzeczywiście zasługuje na zwolnienie od kosztów sądowych, a wobec tego, na podstawie art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 258 §1 i §2 pkt 7 tej ustawy postanowiono jak w sentencji orzeczenia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło