II SA/Gl 768/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka, Sędzia WSA Włodzimierz Kubik, Protokolant Barbara Urban, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 marca 2010 r. sprawy ze skargi M. L. i H. D. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w G. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia wodnoprawnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję i orzeka, że nie podlega ona wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, 2. zasądza od Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w G. na rzecz skarżących solidarnie 300 (trzysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Na wniosek z dnia [...] roku, złożony przez firmę P.U.H. "A" A. G. – M., Prezydent Miasta K. decyzją z dnia [...] roku udzielił wnioskodawcy pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie urządzenia wodnego, odprowadzenie wód opadowych i roztopowych do rzeki [...] z zespołu mieszkaniowego w K. przy ul. [...] oraz na przełożenie rzeki [...] w km 20 + 056 – 20 + 235. Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w G. decyzją z dnia [...] roku, między innymi po rozpoznaniu odwołania M. L. i H. D. – współwłaścicielek działki nr 1, uchylił decyzję organu I instancji i sprawę przekazał do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Przyczyną powyższego rozstrzygnięcia było naruszenie przez organ I instancji, w ocenie organu odwoławczego art. 11 i 10 § 1 kpa oraz art. 13 § 1 kpa. Nadto organ odwoławczy wskazał na potrzebę wyjaśnienia, kto w sprawie jest wnioskodawcą i komu powinno być udzielone pozwolenie wodnoprawne. W postępowaniu ponownym jako wnioskodawcy wystąpiły R. S., R. L. i S. Ż. – współwłaścicielki działki 2 przy ul. [...], które w postępowaniu zastępowane były przez J. G. ( pełnomocnictwo z dnia [...] roku ). Uczestnicy postępowania, w tym skarżące odmówiły zawarcia ugody, a pismem z dnia [...] roku M. L. i H. D. wyraziły zgodę na wykupienie ich działki w cenie [...] zł/m2, której to propozycji pełnomocnik wnioskodawczyni nie zaakceptował. Organ I instancji w dniu [...] roku zawiadomił strony o zakończeniu postępowania dowodowego i udzielił im 7 dniowego terminu, liczonego od dnia doręczenia zawiadomienia na wypowiedzenie się co do zebranych materiałów. Decyzją z dnia [...] roku nr [...] Prezydent Miasta K. udzielił wnioskodawczyniom pozwolenia wodnoprawnego na: - wykonanie urządzenia wodnego – wylotu o średnicy 400 mm ścieków ( wód opadowych i roztopowych) w km 20 + 046 rzeki [...] ( brzeg lewy), - szczególne korzystanie z wód w zakresie wprowadzania ścieków ( wód opadowych i roztopowych ) do wód rzeki [...] j, - zmianę linii brzegowej rzeki [...] w km 20 + 056 – 20 – 253 to jest na przełożenie koryta rzeki do granicy nieruchomości będącej we władaniu wnioskodawców. W decyzji określono ważność pozwolenia w zakresie wprowadzenia ścieków do wód – do dnia [...] roku i określono warunki tego wprowadzania. Podano, że decyzja została wydana na podstawie "operatu wodnoprawnego na wprowadzanie do rzeki [...] wód opadowych i roztopowych z terenu działki nr 2, na wykonanie wylotu kanalizacyjnego projektowanego systemu kanalizacji wód opadowych i roztopowych oraz na przełożenie rzeki [...] – z lipca oraz października [...] roku; opinii Wydziału Geodezji i Gospodarki Mieniem Urzędu Miasta K. Zawarto informacje przewidziane art. 123 ust. 2 Prawa wodnego. W podstawie prawnej decyzji powołano art. 9 ust. 1 pkt ;19 lit. f, art. 15, art. 27, art. 28, art. 122 ust. 1 pkt 1 i pkt 3, art. 123 ust. 2 ustawy z dnia 18 lipca 2001 roku ( Dz. U. 05.239.2019 z póź. zmianami – dalej powoływana jako "ustawa") oraz § 19 ust. 1 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 24 lipca 2006 roku w sprawie warunków jakie należy spełnić przy wprowadzaniu ścieków do wód lub do ziemi, oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego ( Dz. U. 06.137.984). W uzasadnieniu organ podał, że przez działkę nr 2 przepływa rzeka [...], dopływ G., której bieg koliduje z projektowaną budową zespołu mieszkaniowego. Rzeka ta zostanie przełożona i zrewitalizowana przez kompleksowe działania mające na celu zachowanie parametrów jak przed regulacją. Brzeg lewy zostanie ukształtowany w formie biologicznej ( faszyna, darnina, drewniana palisada), zaś prawy w formie gabionu ( kosz siatkowo – kamienny). Z uwagi na możliwość wystąpienia rzeki z koryta, prawa skarpa rzeki ( m.innymi wzdłuż działki 1 ) zostanie podniesiona do rzędnych od 269,16 do 269,50 m n.p.m., co zapobiegnie zagrożeniu powodziowemu dla terenów przyległych. W odwołaniu H. D. i M. L. wyraziły zdziwienie, że sprawa przedmiotowego pozwolenia wodnoprawnego jest ponownie przedmiotem postępowania, a to z uwagi na fakt uchylenia poprzedniej decyzji organu I instancji decyzją organu odwoławczego z dnia [...] roku. Przede wszystkim odwołujące podtrzymały swoje dotychczasowe stanowisko co do braku zgody na przełożenie rzeki [...] na granicę z ich działką ( nr 1) bowiem rzeka ta prowadzi ścieki kanalizacyjne. Wskazały na nieuwzględnienie ich żądania odkupienia przez dewelopera mającego budować na działce nr 2 działki 1. Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w G. nie uwzględnił złożonego odwołania i decyzją ostateczną z dnia [...] roku nr [...] utrzymał w mocy, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, decyzję pierwszoinstancyjną w całości. W motywach przedstawiono przebieg postępowania, w tym decyzję I instancji. W dalszej części uzasadnienia organ wskazał, iż na wykonanie przełożenia koryta rzeki [...] wyraziła zgodę jednostka wykonująca prawa właścicielskie w stosunku do wód publicznych stanowiących własność Skarbu Państwa ( art. 11 ust. 1 pkt 4 ustawy ) to jest Marszałek Województwa [...] ( postanowienie z dnia [...] roku – zał. nr [...] do operatu wodnoprawnego ) oraz realizujący w jego imieniu prawa właścicielskie [...] i Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych w K. ( pismo z [...] roku – zał. nr [...] do operatu wodnoprawnego). Do rzeki [...], po jej przeniesieniu, będą odprowadzane wody opadowe i roztopowe w sposób zorganizowany. Wody te obecnie także pozostają w zlewni rzeki [...] . Nie będą natomiast odprowadzane inne ścieki kanalizacyjne, które mają być zagospodarowane zgodnie z zasadami postępowania ze ściekami bytowymi i komunalnymi. W sprawie nie zaistniały żadne okoliczności wskazane w art. 126 ustawy, które wyłącznie mogą stać się podstawą odmowy udzielenia pozwolenia wodnoprawnego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżące zaprotestowały przeciwko przeniesieniu koryta rzeki [...], przepływającej aktualnie przez działkę 2 w pobliże ich działki nr 1. Twierdziły, że rzeka [...] jest w istocie ściekiem i powoduje uciążliwości zapachowe. Przeniesienie tej rzeki uczyni te uciążliwości większymi dla działki nr 1. Decyzja zdaniem skarżących została wydana z naruszeniem art. 125 ustawy bowiem nie uwzględnia ochrony zdrowia i środowiska. Autorki skargi domagały się przeprowadzenia wizji lokalnej. Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi. Na rozprawie w dniu [...] roku pełnomocnicy ( synowie ) skarżących podtrzymali skargę wyjaśniając, że nie kwestionują samego odprowadzania wód opadowych i roztopowych do rzeki [...] , ale jej przełożenie w pobliże działek skarżących. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Skarga zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją o pozwoleniu wodnoprawnym była: zmiana linii brzegowej rzeki [...] polegająca na przełożeniu koryta tej rzeki na granice działek nr 2 i między innymi nr 1 oraz odprowadzanie wód opadowych i roztopowych z terenu działki nr 2 urządzeniem wodnym – wylotem o średnicy 400 mm, po zabudowaniu tej działki. Z akt sprawy wynika, że przez działkę nr 2 przepływa rzeka [...], dopływ G., której bieg koliduje z projektowaną na tej działce budową zespołu mieszkaniowego. W dniu [...] roku Prezydent Miasta K. wydał decyzję nr [...], którą na wniosek A.Golec, ustalił warunki zabudowy dla budowy osiedla domków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie szeregowej na działce nr 2 przy ulicy [...] w K. W decyzji tej – pkt III warunki w zakresie ochrony środowiska i zdrowia ludzi – wskazano na potrzebę spełnienia warunków sprecyzowanych w piśmie Wydziału Kształtowania Środowiska Urzędu Miasta K. z dnia [...] roku to jest m. innymi zmianę linii brzegowej wody powierzchniowej i ustalenie nowej linii brzegowej. Zagadnienie wydawania pozwoleń wodnoprawnych reguluje Prawo wodne w rozdziale 4. Kontrolowana decyzja została wydana na wniosek współwłaścicielek działek nr 2, po uzyskaniu wymaganych zgód, w oparciu o złożony operat wodny. Operatu, ustaleń i warunków zawartych w decyzji skarżące nie kwestionują. Nie kwestionują także samego odprowadzania wód opadowych i roztopowych z działki nr 2 po jej zabudowaniu do rzeki [...]. Organy orzekające wydają się nie dostrzegać, że skarżące w toku całego postępowania i w skardze protestują przeciwko przełożeniu rzeki [...] na odległość 1,5 metra od granicy działki nr 1, będącej ich własnością. Przyczyną kwestionowania tego przełożenia nie jest jednak przyszłe odprowadzanie do tej rzeki wód opadowych i roztopowych z działki nr 2, ale obecny stan tej rzeki. W ocenie skarżących rzeka ta obecnie jest ściekiem z czym łączą się negatywne emisje zapachowe, a jej zbliżenie do granic działki nr 1 spowoduje zwiększenie odczuwalności tej emisji. Do tego podstawowego zarzutu organ w ogóle się nie odniósł czym naruszył art. 11 kpa, a także art. 107 § 3 kpa. Skoro skarżące podnosiły, że obecny stan rzeki [...] ( przed przełożeniem ) jest zły z uwagi na zanieczyszczenia, fetor z płynących wód, obowiązkiem organu orzekającego było zarzut ten ocenić i się do niego ustosunkować w decyzji. Obowiązek ten miał – zdaniem składu orzekającego – szczególną wagę w niniejszej sprawie – bowiem przełożenie rzeki [...] leżało w interesie przyszłego inwestora. Nadto organ I instancji naruszył art. 10 § 1 kpa zawiadamiając pismem z dnia [...] roku, które zostało wysłane [...] r. strony ( w tym skarżące ) o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych materiałów przed wydaniem decyzji, w terminie 7 dni od doręczenia tego pisma. W sytuacji wydania decyzji w dniu [...] roku, a więc w szóstym dniu od wysłania pisma udzielenie wyżej wymienionego terminu było pozorne. W zaskarżonej decyzji wskazano art. 126 ustawy, który wymienia okoliczności powodujące odmowę wydania pozwolenia wodnoprawnego. Otóż pozwolenie wodnoprawne nie może naruszać ustaleń miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, decyzji o ustaleniu lokalizacji celu publicznego oraz decyzji o warunkach zabudowy ( art. 125 pkt 1), a także wymagań ochrony zdrowia ludzi, środowiska, dóbr kultury wpisanych do rejestru zabytków oraz wynikających z odrębnych przepisów. Do braku naruszeń wydanym pozwoleniem wodnoprawnym dokumentów, o których mowa w art. 125 pkt 2 i wymagań z art. 125 pkt 3 organy orzekające zupełnie się nie odniosły, co było ich obowiązkiem i co stanowi naruszenie prawa materialnego. W związku z faktem, że dla działki nr 2 została [...] roku wydana decyzja ustalająca warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie osiedla domów mieszkalnych jednorodzinnych organ będzie musiał sprawdzić czy pozwolenie wodnoprawne nie narusza warunków tej decyzji. Mając na uwadze powyższe na podstawie art. 145 § 1 lit. a i litera c oraz art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzeczono, jak w sentencji.