II SA/Gl 778/15

PostanowienieWSA w Gliwicach2015-09-30

Skład orzekający: Łukasz Strzępek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, ze względu na trudną sytuację materialną, powinien zostać zwolniony od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym, w tym od wpisu od skargi i skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę wartość przedmiotu zaskarżenia?
Ratio decidendi
Skarżący zostali zwolnieni od wpisu od skargi oraz od wpisu od skargi kasacyjnej, ponieważ ich dochody nie pozwalają na poniesienie tak wysokich kosztów sądowych, które wynoszą odpowiednio 21.917,00 zł i 10.958,00 zł, przy wartości przedmiotu zaskarżenia wynoszącej 2.191.700,00 zł. Wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie został oddalony, uznając, że inne potencjalne koszty sądowe nie będą stanowiły dla stron zbyt dużego obciążenia.
Stan faktyczny
Skarżący E. H. i K.H. złożyli skargę na decyzję Wojewody dotyczącą odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną. Pełnomocnik skarżących wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych ze względu na trudną sytuację materialną. Skarżący przedstawili swoje dochody (wynagrodzenie za pracę w euro, zasiłek dla bezrobotnych w euro) oraz posiadany majątek (nieruchomości gruntowe). Po wezwaniu, pełnomocnik przedstawił wyciągi z rachunków bankowych. Wartość przedmiotu zaskarżenia wynosiła 2.191.700,00 zł.
Rozstrzygnięcie
1) zwolniono skarżących z wpisu od skargi oraz z wpisu od skargi kasacyjnej; 2) oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 30 września 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E. H. i K.H. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną w kwestii wniosku skarżących o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: 1) zwolnić skarżących z wpisu od skargi oraz z wpisu od skargi kasacyjnej 2) oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie Na drukach urzędowych formularzy wniosków o przyznanie prawa pomocy pełnomocnik skarżących zwrócił się o ich zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych ze względu na trudną sytuację materialną. Z nadesłanych formularzy wynika, że oboje skarżący mieszkają w [...] (każde w innej miejscowości). E. H. podała, iż otrzymuje dochód z wynagrodzenia za pracę w niepełnym wymiarze w kwocie około 700 euro zaznaczając, że nierzadko miesięczne koszty utrzymania przewyższają wspomniany dochód. Z treści formularza wynika, że w skład majątku strony wchodzi nieruchomość gruntowa położona w K. o numerze 1 i pow. 3410 m2 oraz nieruchomość gruntowa położona w Z. przy ul. [...] o pow. 629 m2. Z kolei K. H. jest współwłaścicielem wskazanej wyżej nieruchomości o numerze 1, a poza nią nie posiada żadnego innego majątku. Jego źródłem utrzymania się jest zasiłek dla bezrobotnych otrzymywany w kwocie około 690 euro miesięcznie. Oboje skarżący zaznaczyli, że ponoszą znaczące koszty związane z utrzymaniem się w miejscu zamieszkania. Na wezwanie referendarza sądowego pełnomocnik skarżących przedstawił przetłumaczone wyciągi z rachunków bankowych obrazujące wysokość oraz strukturę uzyskiwanych dochodów oraz czynionych wydatków. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U.z 2012 r. poz. 270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim i swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Ocena sytuacji materialnej strony ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy dokonywana jest poprzez porównanie uzyskiwanego przez nią dochodu z wydatkami, które będzie zobowiązana ponieść w toczącym się postępowaniu sądowym. Zarazem analizie poddawane są wszelkie wydatki z uwzględnieniem ich charakteru, a więc niezbędności z punktu widzenia zaspokajanie potrzeb egzystencjalnych. Z tej perspektywy wniosek skarżących zasługiwał na uwzględnienie w części dotyczącej wpisu od skargi oraz ewentualnego wpisu od skargi kasacyjnej, albowiem mając na względzie wysokość wspomnianych opłat oraz dochodów skarżących nie będą oni w stanie ich ponieść . Wskazana przez pełnomocnika skarżących wartość przedmiotu zaskarżenia wynosi bowiem 2.191.700,00 zł. Wobec tego wpis od skargi, zgodnie z treścią § 1 pkt 4 rozporządzenia Rady Ministrów, z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.) wynosi 21.917,00 zł, zaś wpis od ewentualnej skargi kasacyjnej będzie wynosił 10.958,00 zł. Mając na względzie wysokość dochodów skarżących uznać przyjdzie, że nie będą oni w stanie zebrać kwot w takich wysokościach co uzasadnia zwolnienie ich do kosztów sądowych w tym zakresie. Oddalając wniosek w pozostałej części uznano, że inne, potencjalne koszty sądowe (opłaty kancelaryjne) nie będą stanowiły dla stron zbyt dużego obciążenia i będą oni w stanie ponieść je bez uszczerbku w swoim utrzymaniu. Reasumując, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło