II SA/Gl 783/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Bogucka, Sędziowie Sędzia WSA Piotr Broda, Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka (spr.), Protokolant st. sekretarz sądowy Anna Trzuskowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 listopada 2014 r. sprawy ze skargi J.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej w sprawie kursu dotyczącego uprawnień na przewóz towarów niebezpiecznych oddala skargę. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Marszałek Województwa [...], działając na podstawie art. 108 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o przewozie towarów niebezpiecznych (Dz. U. 2011, Nr 227, poz. 1367 z późn. zm.), nałożył na podmiot J. B. "A" K., prowadzący kursy z zakresu przewozu drogowego towarów niebezpiecznych, karę pieniężną w wysokości 300 zł z tytułu niewypełnienia obowiązku wynikającego z art. 53 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy tj. nieprzedstawienia, najpóźniej w dniu rozpoczęcia kursu, marszałkowi województwa listy uczestników kursu zintegrowanego [...] zgłoszonego pismem nr [...] z dnia [...]r. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że zgodnie z art. 53 ust. 1 pkt. 2 ww. ustawy podmiot prowadzący kursy w zakresie przewozu drogowego towarów niebezpiecznych ([...]) jest obowiązany, najpóźniej w dniu rozpoczęcia kursu, przedstawić marszałkowi województwa właściwemu ze względu na miejsce prowadzenia kursu, listę uczestników kursu albo informację o odwołaniu kursu. Ponadto, w myśl § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 15 lutego 2012 r. w sprawie egzaminów dla kierowców przewożących towary niebezpieczne (t.j. Dz. U. 2014, poz. 304) podmiot prowadzący kurs [...] przedstawia marszałkowi województwa, najpóźniej w dniu poprzedzającym dzień przeprowadzenia egzaminu, imiona i nazwiska osób uczestniczących w kursie oraz imiona i nazwiska osób nieuczestniczących w danym kursie, które przystąpią do egzaminu. Z kolei, zgodnie z art. 54 ust. 5 pkt 3 ustawy w przypadku stwierdzenia naruszeń warunków wykonywania działalności, polegających m.in. na nieprzekazaniu w terminie właściwym organom informacji, o których mowa w art. 53 ust. 1 pkt. 1, 2, 4 i 5 ww. ustawy, marszałek województwa wzywa do usunięcia naruszeń w wyznaczonym terminie. Natomiast zgodnie z art. 108 ustawy kto będąc podmiotem prowadzącym kursy, nie wypełnia obowiązków określonych w art. 53 ust. 1 pkt 1-6 oraz ust. 2, podlega karze pieniężnej w wysokości 300 zł za każde naruszenie. Karę pieniężną nakłada w drodze decyzji administracyjnej marszałek województwa właściwy ze względu na miejsce prowadzenia kursu. Organ I instancji wskazał następnie, że w dniu [...]r. podmiot J. B. "A" K., przedstawił Marszałkowi Województwa [...] informację o terminie, czasie i miejscu prowadzenia kursu zintegrowanego z zakresu przewozu drogowego towarów niebezpiecznych oraz harmonogramie zajęć. Zgłoszony kurs miał odbywać się w terminie od [...] do [...] r. Zgodnie z art. 53 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy, podmiot zobowiązany był do przedstawienia marszałkowi województwa najpóźniej w dniu rozpoczęcia kursu tj. [...]r. listy uczestników kursu albo informacji o odwołaniu ww. kursu. Do dnia rozpoczęcia kursu podmiot nie dopełnił jednak ciążącego na nim obowiązku, w związku z czym organ pismem z dnia [...]r., wezwał podmiot do usunięcia naruszeń warunków wykonywania działalności, w terminie 7 dni od otrzymania wezwania. Organ zwrócił się również o złożenie wyjaśnień dotyczących przyczyn powstania naruszenia. Dnia [...]r., tj. w dniu poprzedzającym dzień przeprowadzenia egzaminu, J. B. przedstawił informację o imionach i nazwiskach osób uczestniczących w kursie, które przystąpią do egzaminu w dniu [...]r. Przedstawiając ww. listę podmiot wypełnił tym samym obowiązek wynikający z § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 15 lutego 2012 r. w sprawie egzaminów dla kierowców przewożących towary niebezpieczne. Fakt przedstawiania ww. listy nie zwalnia jednak podmiotu prowadzącego kursy z obowiązku określonego w art. 53 ust. 1 pkt. ustawy. W związku z powyższym pismem z dnia [...]r. Marszałek Województwa [...] wszczął z urzędu postępowanie w sprawie nałożenia kary pieniężnej. Organ prowadzący postępowanie poinformował stronę, iż zgodnie z art. 10 § 1 k.p.a., ma ona prawo do czynnego udziału w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji wypowiedzenia się co do zebranych dowodów, materiałów i zgłoszonych żądań oraz do przeglądania akt sprawy. Kontynuując zawarte w uzasadnieniu decyzji wywody organ I instancji podkreślił następnie, że stosownie do art. 109 ustawy nie nakłada się kary pieniężnej, o której mowa w art. 107 i art. 108, jeżeli: okoliczności sprawy i dowody wskazują, że odpowiednio uczestnik przewozu lub podmiot prowadzący kursy nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek działania osób trzecich lub wskutek zdarzeń i okoliczności, którym podmiot nie mógł zapobiec, albo za stwierdzone naruszenie, na odpowiednio uczestnika przewozu lub podmiot prowadzący kursy została nałożona kara przez inny uprawniony organ. Z wyżej opisanego stanu faktycznego wynika, zdaniem organu I instancji, jednoznacznie, że podmiot prowadzący kurs nie wypełnił nałożonego na niego w art. 53 ust. 1 pkt. 2 ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o przewozie towarów niebezpiecznych obowiązku tj. nie przedstawił najpóźniej w dniu rozpoczęcia kursu listy uczestników kursu albo informacji o odwołaniu kursu. Stosownej listy nie przedstawił także w okresie późniejszym, pomimo wezwania go przez organ do usunięcia naruszeń. W toku prowadzonego postępowania podmiot prowadzący kurs nie wykazał również, iż nie miał on wpływu na powstałe naruszenie lub, że nastąpiło ono z winy osób trzecich lub innych zdarzeń i okoliczności, którym nie mógł zapobiec. Biorąc pod uwagę powyższy stan faktyczny organ nie stwierdził podstaw prawnych do odstąpienia od nałożenia kary. W odwołaniu z dnia [...]r. J. B. wyraził niezadowolenie z podjętego przez organ I instancji rozstrzygnięcia. Podkreślił, iż swoją działalność wykonuje zgodnie z obowiązującymi przepisami. Jego bowiem zdaniem art. 31 ustawy, upoważniający do wydania rozporządzenia wykonawczego, wyłączył tym samym obowiązek przewidziany w art. 53 ust. 1 pkt 2 tejże ustawy. Decyzją z dnia [...]r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. utrzymało zaskarżoną doń decyzję w mocy. W uzasadnieniu zrelacjonowało przebieg postępowania przytaczając następnie art. 53 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o przewozie towarów niebezpiecznych i § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 15 lutego 2012 r. w sprawie egzaminów dla kierowców przewożących towary niebezpieczne. Kolejno wskazało, że z rozstrzygnięciem organu I instancji należy się zgodzić. Wskazać bowiem trzeba, że art. 53 ustawy nakłada na podmiot prowadzący kursy liczne obowiązki, w tym także obowiązek przedstawienia marszałkowi województwa właściwemu ze względu na miejsce prowadzenia kursu najpóźniej w dniu rozpoczęcia kursu listy uczestników kursu albo informacji o odwołaniu kursu. Sankcją za niewypełnienie ww. obowiązku jest kara pieniężna w wysokości 300 zł, nakładana w drodze decyzji administracyjnej. J. B. - wezwany do usunięcia naruszenia oraz pouczony o konsekwencji niewypełnienia obowiązku, nie przedłożył wymaganej listy uczestników kursu lub informacji o odwołaniu kursu, zatem organ I instancji zasadnie nałożył na ww. przewidzianą w art. 108 ust. 1 ustawy karę pieniężną. Podkreślić bowiem trzeba, że nałożony w § 2 ust. 2 rozporządzenia obowiązek przedstawienia marszałkowi województwa w dniu poprzedzającym dzień przeprowadzenia egzaminu listy zawierającej imiona i nazwiska osób uczestniczących w kursie oraz imiona i nazwiska osób nieuczestniczących w danym kursie, które przystąpią do egzaminu w żadnym razie nie zwalnia podmiotu prowadzącego kurs z wykonania nałożonego ustawą obowiązku przedstawienia najpóźniej w dniu rozpoczęcia kursu listy uczestników kursu lub informacji o jego odwołaniu. Nie ma przy tym żadnego znaczenia późniejsza data wejścia w życie ww. rozporządzenia, albowiem to w pierwszej kolejności ustawa o przewozie towarów niebezpiecznych nakłada na podmiot prowadzący kurs podstawowe, związane z jego organizacją, obowiązki. Jednocześnie organ odwoławczy nie stwierdził wystąpienia przesłanek uzasadniających odstąpienie od nałożenia kary, o których mowa w art. 109 ww. ustawy. Pismem z dnia [...]r. J. B. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na wydaną w sprawie decyzję drugoinstancyjną. Wskazał, iż jego zdaniem art. 53 ust. 1 pkt 2 nie wyczerpuje w pełni zapisów ustawy. Nie występuje on bowiem samodzielnie, natomiast art. 31 tej samej ustawy wyraźnie mówi o tym cyt. "jaki zapis jest stanem prawnym na dzień dzisiejszy". Biorąc powyższe pod uwagę, nasuwa się, zdaniem skarżącego, pytanie po co podawać takie same informacje w dniu rozpoczęcia kursu i takie same dane najpóźniej w dniu poprzedzającym dzień przeprowadzenia egzaminu. Odniesienia do art. 31 ustawy brak jednak w wydanych przez organy w sprawie decyzjach. Zdaniem skarżącego cyt. "za dużo jest w tych decyzjach wątpliwości, artykuły, ustępy, paragrafy, a wszystko sprowadza się do artykułów tej samej ustawy". Skarżący podkreślił następnie, że cyt. "art. 31 ustawy nie został naruszony z mojej strony, ponieważ od chwili wejścia w życie nowego brzmienia zapisu art. 31 ustawy, tak zgłaszam i realizuję zapisy tego artykułu tj. od dnia wejścia w życie tj. od 11 grudnia 2012 r" Skarga została wniesiona w terminie. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty, które zawarł był w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez m.in. kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej bądź w postanowieniu z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Nadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. 2012, poz. 270 z późn. zm., zwanej dalej: p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną. Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że nie jest ona dotknięta uchybieniami uzasadniającymi jej wzruszenie, a tym samym przedmiotowa skarga, zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, nie mogła zostać uwzględniona. Trafnie bowiem zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. utrzymało w mocy decyzję pierwszoinstancyjną wymierzającą prowadzącemu kurs karę w wysokości 300 zł z tytułu niewypełnienia obowiązku wynikającego z art. 53 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych tj. nieprzedstawienia, najpóźniej w dniu rozpoczęcia kursu, marszałkowi województwa właściwemu ze względu na miejsce prowadzenia kursu, listy uczestników kursu zintegrowanego [...] zgłoszonego pismem nr [...] z dnia [...]r. Podkreślenia wymaga bowiem w tym miejscu, że jak to poprawnie wskazały organy w uzasadnieniach wydanych w sprawie decyzji, wśród obowiązków jakie ciążą na podmiocie prowadzącym kursy w zakresie przewozu drogowego towarów niebezpiecznych ([...]) dwa odnoszą się do list przekazywanych marszałkowi województwa. Zgodnie bowiem z art. 53 ust. 1 pkt. 2 ww. ustawy podmiot prowadzący kursy, o których mowa, jest obowiązany najpóźniej w dniu rozpoczęcia kursu przedstawić marszałkowi województwa listę uczestników kursu albo informację o odwołaniu kursu. Drugi z obowiązków wynika z § 2 ust. 2 przywołanego wyżej rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 15 lutego 2012 r. w sprawie egzaminów dla kierowców przewożących towary niebezpieczne, który to przepis stanowi, iż podmiot prowadzący kurs [...] przedstawia marszałkowi województwa, najpóźniej w dniu poprzedzającym dzień przeprowadzenia egzaminu, imiona i nazwiska osób uczestniczących w kursie oraz imiona i nazwiska osób nieuczestniczących w danym kursie, które przystąpią do egzaminu. Wskazane wyżej obowiązki wbrew twierdzeniom skarżącego nie są tożsame. O ile bowiem regulując obowiązek wynikający z ustawy położono nacisk na listę uczestników danego kursu względnie informację o odwołaniu zaplanowanego kursu, o tyle obowiązek wynikający z rozporządzenia ukierunkowany jest przede wszystkim na listę osób przystępujących do danego konkretnego egzaminu zarówno uczestniczących w kursie, jak i w nim nie biorących udziału. W konsekwencji podmiot prowadzący kurs zobligowany jest do wypełnienia obydwu wskazanych wyżej obowiązków, poszczególne listy mogą bowiem się od siebie różnić, a nadto każdy z obowiązków wypełniony winien być w innym terminie (pierwszy najpóźniej w dniu rozpoczęcia kursu, drugi najpóźniej do dnia poprzedzającego egzamin). Bezspornym w sprawie jest, iż skarżący nie dopełnił obowiązku wynikającego z art. 53 ust. 1 pkt 2 ustawy, do dnia rozpoczęcia kursu nie przedstawił bowiem Marszałkowi Województwa listy jego uczestników kursu. Nie uczynił tego także w trakcie trwania kursu, kiedy to organ wezwał go do przedstawienia stosownej listy. Faktu tego nie zmienia przedstawienie przez skarżącego listy, o której mowa w § 2 ust. 2 przywołanego wyżej rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 15 lutego 2012 r., jak to bowiem wskazano powyżej lista ta zawiera inny zasób informacji niż ta, o której mowa w art. 53 ust. 1 pkt 2 ustawy, inny też jest obligatoryjny termin, w którym obowiązek winien zostać zrealizowany. Nietrafne są w tej mierze wywody skarżącego, że stosownie do art. 31 ustawy obowiązek przedstawienia listy uczestników kursu wynika obecnie jedynie z rozporządzenia, a tym samym obowiązek przewidziany w art. 53 ust. 1 pkt 2 ustawy został wyłączony. W tym miejscu należy wyjaśnić, że art. 31 ustawy stanowi delegację upoważniającą Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej do wydania rozporządzenia, o którym mowa powyżej. Delegacja ta, zgodnie ze swoim brzmieniem, zezwala organowi na uregulowanie jedynie trybu przeprowadzania egzaminu (takie też rozporządzenie w konsekwencji Minister wydał), nie odnosząc się w żadnej mierze do czynności i procedur poprzedzających kurs. W konsekwencji wydane na podstawie art. 31 ustawy rozporządzenie odnosi się jedynie do fazy egzaminacyjnej, nie wyłączając obowiązku przewidzianego w art. 53 ust. 1 pkt 2 ustawy. Ewidentnym jest zatem, że podmiot prowadzący kurs zobligowany jest do przedłożenia marszałkowi, w określonych prawem terminach, zarówno listy, o której mowa w art. 53 ust. 1 pkt 2 ustawy, jak i listy, o której mowa w § 2 ust. 2 przywołanego wyżej rozporządzenia. W konsekwencji wątpliwości skarżącego co do racjonalności takiego rozwiązania mogą stanowić ewentualnie jedynie adresowane do ustawodawcy postulaty de lege ferenda, nie mogą zaś wpłynąć na rozstrzygnięcie sprawy. Mając powyższe na uwadze uznać należy, zdaniem Sądu, iż orzekające w sprawie organy prawidłowo zebrały i oceniły materiał dowodowy, w zgodzie z prawem wymierzając skarżącemu przedmiotową karę. Jej wysokość wynika wprost z przywołanego art. 108 ww. ustawy. Stosownie do przywołanego artykułu kto będąc podmiotem prowadzącym kursy, nie wypełnia obowiązków określonych w art. 53 ust. 1 pkt 1-6 oraz ust. 2, podlega bowiem karze pieniężnej w wysokości 300 zł za każde naruszenie. Prawidłowo też organy uznały, iż w niniejszej sprawie nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 109 ustawy, wyłączające możliwość nałożenia przedmiotowej kary, żadnych takich okoliczności skarżący bowiem nie wykazał. Za okoliczność taką z oczywistych względów nie może być bowiem uznana wadliwa interpretacja przez skarżącego relacji pomiędzy ustawą a wydanym na jej podstawie rozporządzeniem. W konsekwencji przedstawionych wyżej wywodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach nie uwzględnił skargi i na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.