II SA/Gl 787/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Rafał Wolnik, , , po rozpoznaniu w dniu 3 lipca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. M. na postanowienie Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 25 kwietnia 2025 r. nr WINB-WOA.766.15.2025.AJ w przedmiocie rozpoznania ponaglenia na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawie budowy obiektu budowlanego p o s t a n a w i a: 1) odrzucić skargę, 2) zwrócić skarżącemu kwotę 100 (sto) złotych uiszczoną tytułem wpisu od skargi. Pismem z dnia 26 marca 2025 r. M. M. (dalej: "skarżący") wniósł do Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: "ŚWINB") ponaglenie w sprawie przewlekłego prowadzenia postępowania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gliwicach (dalej: "PINB") w sprawie budowy obiektu budowlanego. Postanowieniem z dnia 25 kwietnia 2024 r., wydanym na podstawie art. 37 § 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (aktualny t.j. Dz.U. z 2024 poz. 572; dalej: "k.p.a."), ŚWINB stwierdził, że PINB prowadził sprawę w sposób przewlekły, odstąpił od wyznaczenia dodatkowego terminu załatwienia sprawy, orzekł, że wskazana przewlekłość działania nastąpiła bez rażącego naruszenia prawa a także zarządził wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych przewlekłości. Nie zgadzając się z ww. postanowieniem, skarżący złożył do tutejszego Sądu skargę domagając się częściowego uchylenia zaskarżonego postanowienia i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez ŚWINB a także wskazania w jakim zakresie organ rozpatrujący ponaglenie ma obowiązek oceny działania PINB pod kątem sensowności podejmowanych działań. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (aktualny t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na enumeratywnie wymienione w tym przepisie akty i czynności z zakresu administracji publicznej oraz bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy administracji, w tym na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty (art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a.). Przyjdzie zauważyć, że na niezałatwienie sprawy administracyjnej w terminie lub na przewlekłe prowadzenie postępowania służy stronie ponaglenie stosownie do art. 37 § 1 k.p.a. Środek ten ma na celu zniesienie stanu bezczynności organu lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Wniesienie takiego ponaglenia stanowi jednocześnie warunek formalny wniesienia skargi do sądu administracyjnego na bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie przez niego postępowania administracyjnego (por. art. 52 p.p.s.a.). Ponaglenie wnosi się do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie (art. 37 § 3 pkt 1 k.p.a.). Z kolei zgodnie z art. 37 § 6 k.p.a. organ rozpatrujący ponaglenie wydaje postanowienie, na które nie służy zażalenie. Jak bowiem stanowi art. 141 § 1 k.p.a., na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie tylko w przypadkach, gdy kodeks tak stanowi. W przypadku zaś postanowienia podejmowanego w trybie art. 37 § 6 k.p.a. brak jest przepisu, który uprawniałby do złożenia zażalenia. Postanowienie to ma charakter wpadkowy (incydentalny), nie kończy postępowania w sprawie i nie zawiera rozstrzygnięcia co do istoty sprawy (por. postanowienie NSA z dnia 22 stycznia 2021 r., sygn. akt II OSK 6/21). Omawiana instytucja odnosi się więc wyłącznie do ściśle procesowej kwestii uregulowanej w przepisach art. 35 i 37 k.p.a. Wobec powyższego należy stwierdzić, że postanowienie wydane na podstawie art. 37 § 6 k.p.a. nie jest aktem podlegającym zaskarżeniu do sądu administracyjnego w myśl art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 27 kwietnia 2012 r., sygn. akt I OSK 872/12, postanowienie NSA z dnia 7 lutego 2012 r., sygn. akt I OSK 2259/10; postanowienie WSA w Krakowie z dnia 4 kwietnia 2019 r., sygn. akt III SAB/Kr 25/19, postanowienie WSA w Warszawie z dnia 4 lipca 2019 r., sygn. akt IV SAB/Wa 538/19). W związku z powyższym, skarga na powyższe postanowienie, jako niedopuszczalna podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 2 p.p.s.a. O zwrocie uiszczonego wpisu Sąd orzekł na mocy art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy. Dodać wypadnie, że powołane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych pochodzą z bazy orzeczeń znajdującej się pod adresem: www.orzeczenia.nsa.gov.pl