II SA/Gl 791/07

WyrokWSA w Gliwicach2008-04-23

Skład orzekający: Łucja Franiczek, Ewa Krawczyk, Rafał Wolnik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy można wznowić postępowanie zakończone wydaniem aktu własności ziemi na podstawie ustawy z dnia 26 października 1971 roku, pomimo przepisów wyłączających taką możliwość?
Ratio decidendi
Wznowienie postępowania zakończonego wydaniem aktu własności ziemi na podstawie ustawy z dnia 26 października 1971 roku jest niedopuszczalne. Art. 63 ust. 2 ustawy z dnia 19 października 1991 roku o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa wyłącza stosowanie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących wznowienia postępowania do takich decyzji, a ust. 3 nakłada na organy obowiązek umarzania postępowania w tym zakresie. Spory dotyczące własności nieruchomości objętych takimi aktami rozstrzyga sąd powszechny.
Stan faktyczny
Skarżący K. i B. J. złożyli wniosek o wznowienie postępowania zakończonego wydaniem aktu własności ziemi dla W. i S. Z., twierdząc, że akt ten błędnie określa powierzchnię gruntu. Organy obu instancji umorzyły postępowanie, powołując się na art. 63 ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, który wyłącza możliwość wznowienia postępowania w takich przypadkach. Skarżący wnieśli skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek, Sędziowie Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.), Sędzia WSA Rafał Wolnik, Protokolant sekr. sąd. Elwira Massel, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 kwietnia 2008 r. sprawy ze skargi K. J. i B. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego dotyczącego wznowienia postępowania w sprawie aktu własności ziemi oddala skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. zaskarżoną decyzją z dnia [...] roku, sygn. akt [...] utrzymało w mocy na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa i art. 63 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 19 października 1991 roku o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa (Dz. U. z 2004 r. nr 208, poz. 2128) decyzję Wójta Gminy O. z dnia [...] roku w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wznowienia postępowania zakończonego wydaniem przez Naczelnika Gminy O. aktu własności ziemi z dnia [...] roku nr [...]. Z uzasadnień decyzji wynika, że skarżący K. i B. J. w dniu [...] roku złożyli wniosek o wznowienie postępowania zakończonego wydaniem opisanego aktu własności na nazwisko W. i S. Z. Zdaniem skarżących wznowienie postępowania umożliwi im wykazanie, iż akt własności błędnie określa powierzchnię gruntu nim objętego na [...] ha, gdy w rzeczywistości powierzchnia ta powinna przekraczać [...] ha. Organy obu instancji powołały się na art. 63 ustawy z dnia 19 maja 1991 roku o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, który wykluczył stosowanie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących wznowienia postępowania, stwierdzenia nieważności i uchylenia lub zmiany decyzji do ostatecznych decyzji wydanych na podstawie ustawy z dnia 26 października 1971 roku o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych. Równocześnie ust. 3 tego artykułu nałożył na organy obowiązek umarzania postępowania w powyższym zakresie. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego żądali zmiany zaskarżonej decyzji i zasądzenia na ich rzecz kosztów postępowania. Podobnie jak w odwołaniu twierdzili, że przedmiotowy akt własności ziemi został wydany z naruszeniem prawa co uzasadnia jego wzruszenie. Szeroko opisali w skardze historię nabycia nieruchomości przez ich przodków i zarzucili organom orzekającym naruszenie art. 7, 8 i 78 § 1 kpa, a także organowi odwoławczemu art. 138 § 2 kpa przez brak właściwego postępowania dowodowego i jego oceny. Stanowisko to podtrzymali w dodatkowych pismach procesowych. Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi z przyczyn podanych w decyzji ostatecznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga – zdaniem składu orzekającego – nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja nie narusza bowiem prawa w stopniu uzasadniającym jej wyeliminowanie z obiegu prawnego. Poza sporem pozostaje, że skarżący domagali się wznowienia postępowania w sprawie zakończonej aktem własności z dnia [...] roku wydanym dla W. i S. Z. Uwzględnienie wniosku skarżących było niemożliwe. Wyłączenie dopuszczalności wznowienia postępowania w sprawach zakończonych wydaniem aktu własności ziemi na podstawie ustawy z 1971 roku wprowadził art. 63 ust. 2 ustawy z dnia 19 października 1991 roku o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. nr 107, poz. 464 z zm.). Przepis ten stanowi "Do ostatecznych decyzji wydanych na podstawie ustawy z dnia 26 października 1971 roku o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych (Dz. U. nr 27, poz. 250 z zm.) nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących wznowienia postępowania, stwierdzenia nieważności i uchylenia lub zmiany decyzji". Z tego względu zarzuty skarżących dotyczące braku właściwie przeprowadzonego postępowania dowodowego nie mogą zostać uwzględnione. Postępowanie takie było bowiem zbędne wobec bezspornie określonego żądania skarżących, a mianowicie wznowienia postępowania zakończonego przedmiotowym aktem własności ziemi. Nie mają także racji skarżący twierdząc, iż z powołanych przez nich orzeczeń Sądu Najwyższego wynika obowiązek organów administracyjnych wznowienia postępowania. Jest wręcz inaczej o czym świadczy chociażby cytowany przez skarżących wyrok SN z 23 czerwca 1978 r., IV CR 268/78, OSNCP 1979, nr 3, poz. 55. Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 11 marca 1994 roku III CZP 18/94 (OSNCP 1994, nr 10, poz. 186) stwierdził, że nawet w sytuacji wydania przez organ administracyjny w różnych datach dwóch aktów własności ziemi na podstawie ustawy z dnia 26 października 1971 roku, które dotyczą tej samej nieruchomości, ale dwóch różnych osób wyłączone jest wzruszenie tych ostatecznych decyzji – aktów własności ziemi. Powstały spór między uprawnionymi z tych aktów dotyczący własności może rozstrzygnąć jedynie sąd powszechny w postępowaniu w którym rozstrzygnięcie to jest niezbędne do załatwienia sprawy. Mając na uwadze powyższą argumentację Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 z zm.) oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło