II SA/Gl 796/17
WyrokWSA w Gliwicach2017-11-17
Skład orzekający: Grzegorz Dobrowolski, Bonifacy Bronkowski, Artur Żurawik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy koszty postępowania rozgraniczeniowego, zakończonego zawarciem ugody, powinny obciążać obie strony w równych częściach, nawet jeśli jedna z nich nie składała wniosku o wszczęcie postępowania?Ratio decidendi
Koszty postępowania rozgraniczeniowego, zakończonego zawarciem ugody, obciążają obie strony w równych częściach, ponieważ ustalenie przebiegu granicy leży w interesie prawnym wszystkich właścicieli sąsiadujących nieruchomości. Nawet jeśli postępowanie zostało wszczęte na wniosek jednego właściciela, a drugi nie kwestionował pierwotnie przebiegu granicy, zawarcie ugody oznacza, że granica stała się sporna i jej ustalenie leży w interesie obu stron.Stan faktyczny
Wójt Gminy wszczął postępowanie rozgraniczeniowe nieruchomości skarżącego D. W. z nieruchomością sąsiada B. N. na wniosek B. N. W wyniku zawarcia ugody przed geodetą, postępowanie zostało umorzone. Organ I instancji ustalił koszty postępowania i obciążył nimi obie strony. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało postanowienie w mocy. Skarżący D. W. złożył skargę do WSA, zarzucając błędne przyjęcie, że koszty poniesiono w jego interesie oraz że ustalona kwota nie odpowiada stawkom rynkowym.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Sędzia WSA Artur Żurawik, Protokolant specjalista Magdalena Dąbek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 listopada 2017 r. sprawy ze skargi D. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kosztów postępowania rozgraniczeniowego oddala skargę.
Działając na wniosek B. N. Wójt Gminy W. postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] wszczął postępowanie rozgraniczeniowe nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów w obrębie R. jako działka nr 1, będącej własnością B. N. a nieruchomością obejmującą działkę nr 2, będącą własnością D. W. (5/6 cz.) i R. W. (1/6 cz.). W wyniku zawarcia przez strony ugody przed geodetą rozpatrujący sprawę Wójt Gminy W. decyzją z dnia [...] r. nr [...] umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe. Ugoda taka, stosownie do art. 31 ust. 4 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2016 r. poz. 1629, ze zm.), posiada moc ugody sądowej.
Jednocześnie postanowieniem nr [...] z tego samego dnia organ I instancji ustalił wysokość kosztów przedmiotowego postępowania rozgraniczeniowego na kwotę [...] zł. oraz osoby zobowiązane do ich uiszczenia, tj. B. N. do uiszczenia kwoty [...] zł., D. W. do uiszczenia kwoty [...] zł. oraz R. W. do uiszczenia kwoty [...] zł.
Na wyżej wymienione postanowienie pełnomocnik D. W. złożył zażalenie, w którym wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i orzeczenie co do istoty sprawy, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił:
- naruszenie art. 262 § 1 pkt 2 Kpa - poprzez błędne przyjęcie, że koszty postępowania rozgraniczeniowego zostały poniesione także w interesie skarżącego, podczas gdy skarżący nie składał wniosku o wszczęcie postępowania rozgraniczeniowego i dążył do ugodowego zakończenia sprawy;
- naruszenie art. 263 § 1 pkt 2 Kpa - poprzez błędne przyjęcia, że ustalona w postanowieniu kwota w całości stanowi koszt postępowania rozgraniczeniowego, podczas gdy wynagrodzenie to nie odpowiada stawkom rynkowym, a ponadto sposób wykonania pracy przez upoważnionego geodetę powinien prowadzić do obniżenia należnego mu wynagrodzenia.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze skarżonym postanowieniem utrzymało postanowienie organu I instancji w mocy. Wskazało, że zgodnie z treścią art. 262 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, na który powołuje się organ pierwszej instancji w postanowieniu, stronę obciążają te koszty postępowania, które:
- wynikły z winy strony,
- zostały poniesione w interesie lub na żądanie strony, a nie wynikają z ustawowego obowiązku organów prowadzących postępowanie.
Wyjaśniło, że w przypadku kosztów rozgraniczenia, obciążają one strony będące właścicielami rozgraniczanych nieruchomości. Powołało się przy tym
na uchwałę siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 grudnia 2006 r., sygn. akt I OPS 5/06, gdzie Sąd uznał, że art. 152 k.c. stanowi podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia o kosztach rozgraniczenia także wówczas, gdy rozgraniczenie następuje w postępowaniu przed organem administracji publicznej. Sąd wziął pod uwagę to, iż w postępowaniu rozgraniczeniowym wszczętym na wniosek właściciela jednej nieruchomości właściciel sąsiedniej nieruchomości może uznawać, że przeprowadzenie postępowania rozgraniczeniowego nie leży w jego interesie, gdyż nie kwestionuje on przebiegu granic, a wobec tego nie powinien on ponosić kosztów rozgraniczenia, które - w jego ocenie - zostało wszczęte zbyt pochopnie. Jednak ustalenie granic sąsiadujących nieruchomości leży w interesie prawnym wszystkich właścicieli, gdyż granice gruntów sąsiadujących stały się sporne.
Skargę na tę decyzję do tutejszego Sądu złożył D. W. reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika. W swej skardze domaga się:
- dopuszczenia dowodu z wydruku z elektronicznej księgi wieczystej dotyczącej nieruchomości Pani B. N., na okoliczność sprzedaży tej nieruchomości w dniu [...]r.,
- uchylenia zaskarżonego postanowienia w całości oraz poprzedzającego go postanowienia Wójta Gminy W.,
- zasądzenia kosztów postępowania.
na podstawie art. 135 p.p.s.a. - uchylenie także poprzedzającego go postanowienia Wójta Gminy W. z dnia [...] r. (sygn.: [...]),
Zaskarżonemu postępowaniu zarzucił:
1) naruszenie art. 262 § 1 pkt 2 k.p.a. - poprzez błędne przyjęcie, że koszty postępowania rozgraniczeniowego zostały poniesione także w interesie skarżącego, podczas gdy zostały poniesione w wyłącznym interesie B. N.,
2) naruszenie art. 263 § 1 pkt 2 k.p.a. - poprzez błędne przyjęcie, że kwota [...] zł w całości stanowi koszt postępowania rozgraniczeniowego, podczas gdy wynagrodzenie to nie odpowiada stawkom rynkowym.
Odpowiadając na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie podtrzymując swe dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a." wynika, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. tejże kontroli legalności sad dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami powołaną podstawą prawną.
W rozstrzyganej sprawie bezsporne jest, iż zostało wszczęte i toczyło się postępowanie rozgraniczeniowe pomiędzy działką nr 1, będącą własnością B. N. z nieruchomością obejmującą działkę nr 2, będącą własnością D. W. (5/6 cz.) i R. W. (1/6 cz.). Postępowanie to zostało wszczęte na wniosek B. N. Jego wynikiem było zawarcie ugody pomiędzy właścicielami nieruchomości. Oznacza to, iż przebieg granicy był sporny. W przeciwnym razie nie zostałaby zawarta ugoda. W konsekwencji należy uznać, iż twierdzenia skarżącego, że przebieg granicy nie budzi wątpliwości nie odpowiadają prawdzie. Gdyby bowiem tak było (i granica przebiegała by w miejscu przez niego wskazanym) zawieranie ugody było by bezprzedmiotowe. Można zatem stwierdzić, iż w wyniku przeprowadzonego postępowania rozgraniczeniowego (niezależnie od formy jego zakończenia) doszło do ustalenia bezspornego przebiegu granicy pomiędzy działkami stron postępowania. Z zupełnie bezpodstawny zatem należy uznać zarzut skargi, iż doszło do naruszenia art. 262 § 1 pkt 2 k.p.a. - poprzez błędne przyjęcie, że koszty postępowania rozgraniczeniowego zostały poniesione także w interesie skarżącego, podczas gdy zostały poniesione w wyłącznym interesie B. N. Skoro ustalono przebieg granicy działki będącej własnością skarżącego, to rozgraniczenie nastąpiło również w jego interesie.
W konsekwencji trafnie uznały organy administracji, że koszty postępowania rozgraniczeniowego powinny zostać poniesione po połowie. Zasada taka wynika wprost z przytoczonej przez organ II instancji uchwały siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 grudnia 2006 r., sygn. akt I OPS 5/06, gdzie Sąd uznał, że art. 152 k.c. stanowi podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia o kosztach rozgraniczenia także wówczas, gdy rozgraniczenie następuje w postępowaniu przed organem administracji publicznej.
Nadto odnośnie drugiego zarzutu zażalenia wyjaśnić trzeba, że z akt sprawy wynika, iż organ pierwszej instancji w dniu [...] r. zaprosił do wzięcia udziału w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego i złożenia oferty na wykonanie rozgraniczenia działki nr 1 z działką nr 2. Termin składania ofert został określony do dnia [...] r. Informacja o składaniu ofert na wykonanie wymienionego rozgraniczenia, została umieszczona w Biuletynie Informacji Publicznej Urzędu Gminy W. na stronie www.bip. [...].pl. Pismem z dnia [...] r. Wójt Gminy W. poinformował D. W. m.in. o tym fakcie. Z protokołu z dnia [...] r. wynika, że do dnia
[...] r. wpłynęła tylko jedna oferta od firmy "A" A. B. z siedzibą w K., która zawierała cenę [...] zł. netto za wykonanie rozgraniczenia działki nr 1 z działką nr 2. Z protokołu wynika również, że ta oferta została wybrana z uwagi na brak innych ofert. Można zatem uznać, iż organ podjął wszystkie działania, by cena za wykonaną usługę geodezyjną odpowiadała cenom rynkowym.
Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpatrując w takim zakresie sprawę Sąd nie dopatrzył się naruszeń skutkujących koniecznością uchylenia zaskarżonego postanowienia. W tym stanie rzeczy na mocy art. 151 p.p.s.a. Sąd oddalił skargę.
-----------------------
2
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło