II SA/Gl 80/10
PostanowienieWSA w Gliwicach2010-04-01
Skład orzekający: Referendarz sądowy Łukasz Strzępek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca, osoba fizyczna, która wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, powinna zostać zwolniona od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Skarżąca, osoba fizyczna, została zwolniona od kosztów sądowych, ponieważ wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Analiza jej sytuacji materialnej, w tym łączny dochód rodziny i uzasadnione wydatki na utrzymanie, potwierdziła, że uiszczenie wpisu od skargi leży poza jej możliwościami finansowymi.Stan faktyczny
Skarżąca J. K. wniosła skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. w przedmiocie przekazania skargi według właściwości. Została wezwana do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł. W odpowiedzi wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując na trudną sytuację materialną. Złożyła wniosek na druku urzędowym, przedstawiając dane dotyczące dochodów i majątku swojej trzyosobowej rodziny. Referendarz sądowy rozpoznał wniosek i postanowił zwolnić skarżącą od kosztów sądowych.Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącą od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 1 kwietnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. K. (K.) na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie przekazania według właściwości skargi w sprawie o przejęcie gospodarstwa rolnego na własność Skarbu Państwa za rentę w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: zwolnić skarżącą od kosztów sądowych
Skarżąca została wezwana do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł – zgodnie z treścią § 2 ust.1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów, z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.).
W terminie wyznaczonym do uiszczenia wpisu, J. K., w piśmie procesowym z dnia [...] r. zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych wskazując, że posiadane przez nią środki i uzyskiwane dochody nie pozwalają na poniesienie tego rodzaju wydatku.
Następnie skarżąca złożyła swój wniosek na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy. Z jego treści wynika, że wnioskodawczyni prowadzi gospodarstwo domowe wraz z synem oraz niepełnoletnim wnukiem. W skład jej majątku wchodzi budynek mieszkalny o pow. [...] m2 oraz grunt rolny o pow. około [...] ha znajdujący się w posiadaniu Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa. Wedle złożonego oświadczenia skarżąca nie posiada żadnych oszczędności, papierów wartościowych ani też przedmiotów o wartości przewyższającej 3000 euro. Rodzina strony utrzymuje się z jej emerytury ([...] zł netto), renty jej syna ([...] zł netto) oraz świadczenia z tytułu prowadzenia rodziny zastępczej ([...] zł).
Na wezwanie referendarza sądowego J. K. złożyła wyjaśnienia odnośnie posiadanych nieruchomości, w oparciu o które ustalono, że strona użytkuje jedynie niewielki fragment wspomnianych nieruchomości ([...] ha).
Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje:
Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym.
Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).
Analiza sytuacji materialnej skarżącej pozwoliła stwierdzić, że uiszczenie wpisu od skargi oraz poniesienie innych, dodatkowych wydatków związanych z postępowaniem sądowym leży poza możliwościami skarżącej. W istocie bowiem łączny dochód trzyosobowej rodziny skarżącej to [...] zł. Od tego trzeba odjąć koszty bieżącego utrzymania się (wydatki na energię elektryczną, opał, odprowadzanie ścieków itp.). Skarżąca określiła poziom tych wydatków na około[...]zł. Co prawda, pomimo wezwania referendarza sądowego, nie uprawdopodobniła tej okoliczności za pomocą stosownych dokumentów, nie mniej jednak nie znaleziono również podstaw do zakwestionowania prawdziwości jej oświadczenia w tym zakresie. Również okoliczność, iż syn skarżącej jest osobą niepełnosprawną, uprawdopodabnia dostatecznie, że wydatki na utrzymanie się są wyższe od przeciętnych. Z tego względu uznano, że złożony wniosek zasługuje na uwzględnienie.
Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło