II SA/Gl 800/10
PostanowienieWSA w Gliwicach2010-09-09
Skład orzekający: Sędzia NSA Ewa Krawczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy żądanie wykupu nieruchomości i sądowego ustalenia ceny nabycia, oparte na art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami, mieści się w kognicji sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania sprawy, której przedmiotem jest żądanie wykupu nieruchomości i sądowego ustalenia ceny nabycia, ponieważ ma ono charakter cywilnoprawny. Sądy administracyjne sprawują kontrolę jedynie nad aktami i czynnościami podejmowanymi w formie władczego rozstrzygnięcia o prawach lub obowiązkach stron, a nie nad działaniami organów w obrocie cywilnoprawnym. W związku z tym, skarga podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 PPSA.Stan faktyczny
A. Ł. i D. S. złożyły wniosek do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, domagając się zobowiązania Prezydenta Miasta C. do wykupu ich nieruchomości oraz sądowego ustalenia ceny nabycia, powołując się na art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.), po rozpoznaniu w dniu 9 września 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. Ł. oraz D. S. w przedmiocie odszkodowania z tytułu obniżenia wartości nieruchomości p o s t a n a w i a odrzucić skargę.
Pismem z dnia [...]r. A. Ł. oraz D. S. złożyły w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach wniosek w którym domagały się zobowiązania Prezydenta Miasta C. do wykupu nieruchomości oraz sądowego ustalenia ceny nabycia nieruchomości. Jako podstawę swego żądania skarżące wskazały art. 124 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami ( tj. Dz. U. z 2010 r. nr 102, poz. 651 ze zm. ).
W przypadku wniesienia skargi, sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada m.in., czy sprawa należy do właściwości sądu administracyjnego. Stosownie do art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. stwierdzenie braku kognicji sądu do rozpoznania sprawy, skutkuje odrzuceniem skargi. Zakres właściwości sądów administracyjnych wyznaczają przepisy art. 3-5 p.p.s.a. W świetle tej regulacji, niniejsza sprawa nie podlega kognicji sądu administracyjnego jako, że przedmiotem skargi nie jest akt lub czynność z zakresu administracji publicznej. Sądy administracyjne sprawują bowiem kontrolę działalności administracji publicznej jedynie wówczas, gdy podejmowana jest w formie władczego rozstrzygnięcia o prawach bądź obowiązkach stron. Organy administracji publicznej podejmują też działania jako podmioty, uczestniczące w obrocie cywilnoprawnym, zarządzając mieniem gminnym. Taka sfera działalności nie podlega jednak właściwości sądów administracyjnych.
Zgodnie z treścią art. 124 ust. 5 ustawy o gospodarce nieruchomościami jeżeli założenie lub przeprowadzenie ciągów, przewodów i urządzeń, o których mowa w ust. 1, uniemożliwia właścicielowi albo użytkownikowi wieczystemu dalsze prawidłowe korzystanie z nieruchomości w sposób dotychczasowy albo w sposób zgodny z jej dotychczasowym przeznaczeniem, właściciel lub użytkownik wieczysty może żądać, aby odpowiednio starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, lub występujący z wnioskiem o zezwolenie, o którym mowa w ust. 2, nabył od niego na rzecz Skarbu Państwa, w drodze umowy, własność albo użytkowanie wieczyste nieruchomości.
Zawarte we wniosku A. Ł. i D. S. żądanie ma charakter cywilnoprawny i w razie odmowy realizacji uprawnień właściciela, może być dochodzone wyłącznie w drodze powództwa przed sądem powszechnym.
W tej sytuacji skarga podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Wydanie orzeczenia na posiedzeniu niejawnym uzasadnia przepis art. 58 § 3 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło