II SA/Gl 810/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Bonifacy Bronkowski po rozpoznaniu w dniu 12 stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T.W. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie opłaty legalizacyjnej w kwestii wniosku skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia p o s t a n a w i a wstrzymać wykonanie zaskarżonego postanowienia. Zaskarżonym postanowieniem [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w C. z dnia [...] r., nr [...] ustalające inwestorowi T. W. opłatę legalizacyjną w wysokości 25 000,00 zł z tytułu legalizacji budowy budynku gospodarczego, zlokalizowanego na działce nr 1, obręb [...], położonej przy ul. [...] w C., wybudowanego bez pozwolenia na budowę. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach T. W. zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia w związku z rażącymi naruszeniami kpa i prawa budowlanego. Skarżący podniósł, że nie stać go obecnie na wydatkowanie takiej kwoty ze względu na brak środków, zaś postanowienie to zostało wydane z naruszeniem zasady prawdy obiektywnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże w myśl art. 61 § 3 P.p.s.a. sąd, na wniosek skarżącego, może wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba, że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności stanowi zatem w świetle powyższej regulacji, odstępstwo od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 P.p.s.a. i dotyczy jedynie okoliczności faktycznych o charakterze wyjątkowym. W pierwszej kolejności wskazać należy, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności przez sąd może nastąpić wyłącznie na wniosek skarżącego, co oznacza, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek przedstawienia okoliczności, które pozwolą sądowi na dokonanie oceny, czy spełnione są przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania aktu lub czynności. Wnioskujący musi zatem dokładanie przytoczyć okoliczności, które przemawiają za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, gdyż od uprawdopodobnienia niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody i negatywnych skutków zależy orzeczenie sądu (vide: postanowienie NSA z dnia 7 kwietnia 2005 r., sygn. akt II OZ 201/2005). A zatem wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu pozostawione jest uznaniu Sądu i może nastąpić wyłącznie na wniosek skarżącego. Na tym etapie postępowania Sąd nie bada natomiast merytorycznej zasadności skargi. Rozpoznając wniosek w zakresie przesłanek określonych w art. 61 § 3 P.p.s.a., Sąd uznał, że zasługuje on na uwzględnienie. Zdaniem Sądu biorąc pod uwagę treść nałożonego zaskarżoną decyzją obowiązku przyjąć należy, że jego wykonanie rzeczywiście może spowodować dla skarżącego zarówno trudne do odwrócenia skutki, jak i zrodzić niebezpieczeństwo wyrządzenia mu znacznej szkody. Okoliczności podniesione przez skarżącego we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, a wskazujące na niebezpieczeństwo pozbawienia skarżącego źródła utrzymania, wypełniają ustawowe przesłanki zastosowania ochrony tymczasowej. W przedmiotowej sprawie uiszczenie sumy 25 000 zł na obecnym etapie postępowania może spowodować nieodwracalne skutki, albowiem pozbawi skarżącego środków na bieżące utrzymanie. Podzielić w rozpatrywanej sprawie należy stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, że sąd analizując wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. nie może ograniczyć się tylko do okoliczności podanych w samym wniosku, lecz do całokształtu akt sprawy (por. postanowienie NSA z 3 czerwca 2015 r., I OSK 1476/15). Należy mieć na uwadze, że z danych przedstawionych w formularzu PPF wynika, że skarżący osiąga dochód w wysokości 1676,48 zł, przy czym stałe wydatki wynoszą co najmniej 1 120 zł. Z zestawienia powyższych kwot wynika, że skarżącemu grozi wyrządzenie znacznej szkody lub spowodowanie trudnych do odwrócenia skutków przez zapłatę orzeczonej opłaty bądź egzekwowanie obowiązku rozbiórki wraz z jej kosztami. W tej sytuacji, mając na uwadze całokształt okoliczności, Sąd uznał, że realizacja zaskarżonego postanowienia, w kontekście stwierdzonych okoliczności faktycznych, uzasadnia udzielenie skarżącym ochrony tymczasowej. Wprawdzie świadczenie pieniężne, którego dotyczy spór w niniejszej sprawie, jest z natury rzeczy świadczeniem odwracalnym, jednakże rozważając skutki zapłaty owej należności, należało mieć na uwadze konsekwencje wynikające z wysokości ustalonej opłaty. Tym bardziej, że przeciwko wstrzymaniu wykonania zaskarżonego postanowienia nie przemawiają względy społeczne, czy też względy bezpieczeństwa, roboty budowlane nie są bowiem kontynuowane, a ponadto na inwestora został nałożony obowiązek odpowiedniego zabezpieczenia terenu budowy. Mając na względzie powyższe Sąd, działając na podstawie art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.