II SA/Gl 814/16
PostanowienieWSA w Gliwicach2017-05-08
Skład orzekający: Maria Taniewska - Banacka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, uzasadniając tym samym przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata)?Ratio decidendi
Sąd utrzymał w mocy postanowienie referendarza sądowego odmawiające przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, uznając, że skarżący nie wykazał w sposób dostateczny, iż znajduje się w sytuacji uzasadniającej zwolnienie od ponoszenia jakichkolwiek kosztów postępowania. Choć sytuacja finansowa skarżącego jest trudna, dysponuje on środkami pozwalającymi na pokrycie kosztów postępowania, a wydatki związane z utrzymaniem pokrywa jego siostra i matka. Prawo pomocy w zakresie częściowym zostało przyznane.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wskazał, że nie posiada majątku poza budynkiem mieszkalnym, a jego utrzymanie opiera się na dochodach matki i siostry. Referendarz sądowy oddalił wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych, uznając, że skarżący dysponuje środkami pozwalającymi na ich pokrycie (100 zł), jednak przyznał mu prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Skarżący złożył sprzeciw od postanowienia referendarza w części dotyczącej odmowy zwolnienia z kosztów sądowych.Rozstrzygnięcie
Utrzymano w mocy postanowienie referendarza sądowego z dnia 29 marca 2017 r. w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie : Przewodniczący Sędzia WSA Maria Taniewska - Banacka po rozpoznaniu w dniu 8 maja 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M.J. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie obowiązku przedłożenia projektu budowlanego zamiennego w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu p o s t a n a w i a : utrzymać w mocy postanowienie referendarza sądowego z dnia 29 marca 2017 r.
W dniu [...] r. skarżący złożył do Sądu urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W treści tego formularza oświadczył, że nie posiada żadnego majątku, poza budynkiem, w którym mieszka wraz z matką i siostrą. Nie posiada żadnego majątku, a źródłem utrzymania się jego rodziny jest [...] skarżącego w kwocie 1080 zł netto miesięcznie oraz wynagrodzenie za [...] wnioskodawcy w wysokości 1300 zł netto miesięcznie. Sam skarżący nie pracuje, sprawując całodobową opiekę nad matką. Na wezwanie referendarza sądowego wnioskodawca nadesłał dokumenty obrazujące poziom przeciętnych, miesięcznych wydatków przeznaczanych w jego rodzinie na utrzymanie się oraz oświadczył że wydatki te pokrywa jego siostra. Ponadto udokumentował wysokość dochodów swojej matki.
Postanowieniem z dnia 29 marca 2017 r. referendarz sądowy oddalił wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych oraz ustanowił dla skarżącego adwokata z urzędu. W jego uzasadnieniu wskazano, że wnioskodawca dysponuje środkami pozwalającymi na pokrycie kosztów sądowych, które na obecnym etapie postępowania wynoszą 100 zł jednak opłacenie kosztów fachowego pełnomocnika przekracza jego możliwości finansowe.
Powyższe postanowienie skarżący zaskarżył sprzeciwem. W sprzeciwie skarżący nie wskazał żadnych okoliczności przemawiających za zwolnieniem go z kosztów sądowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył , co następuje:
Na wstępie należy wyjaśnić, iż w myśl art. 260 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), dalej w skrócie P.p.s.a., w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 73 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r. poz. 658), rozpoznając sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego o odmowie przyznania prawa pomocy, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. W sprawach, o których mowa w § 1, wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (art. 260 § 2 p.p.s.a.). Sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym (art. 260 § 3 p.p.s.a.).
Zgodnie z art. 245 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy może nastąpić bądź w zakresie całkowitym, bądź częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przysługuje ono osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje tylko zwolnienie od opłat sądowych w całości lub części, albo tylko od wydatków, albo od opłat sądowych i wydatków, lub obejmuje tylko ustanowienie fachowego pełnomocnika, przy czym częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej. Przyznaje się je takim osobom, które wykażą, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
W niniejszej sprawie skarżący wniósł o zwolnienie z kosztów sądowych czyli o prawo pomocy w zakresie całkowitym, zatem do przyznania prawa pomocy konieczne jest uznanie, że skarżący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Odnosząc powyższe uregulowania do przedmiotowej sprawy, należy stwierdzić, iż sprzeciw nie zasługuje na uwzględnienie, skarżący nie wykazał bowiem w sposób dostateczny, aby znajdował się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy we wskazanym zakresie. Jego sytuacja finansowa jest w istocie trudna jednak i została uwzględniona poprzez przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym.
Referendarz sądowy, słusznie przyjął, że w niniejszej sprawie skarżący dysponuje środkami pozwalającym na pokrycie kosztów postępowania. Skarżący co prawda nie pracuje ale wydatki z związane z utrzymaniem pokrywa jego siostra i matka. Oświadczył także, że otrzymuje od [...] kwotę 200 zł miesięcznie na własne potrzeby. Notabene na obecnym etapie postępowania koszty sądowe sprowadzają się do wpisu od zażalenia w wysokości 100 zł, który skarżący już uiścił.
Mając powyższe na uwadze, postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 260 P.p.s.a. w związku z art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło