II SA/Gl 817/16
WyrokWSA w Gliwicach2016-10-28
Skład orzekający: Łucja Franiczek, Piotr Broda, Grzegorz Dobrowolski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma obowiązek badać prawidłowość pomiaru prędkości dokonanego przez Policję przed wydaniem decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy, gdy kierowca przyjął mandat karny?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, wydając decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie informacji Policji o przekroczeniu prędkości o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym, nie jest zobowiązany do badania prawidłowości pomiaru prędkości. Przyjęcie mandatu karnego przez kierowcę oznacza uznanie winy i wszystkich okoliczności związanych z pomiarem, a ewentualne kwestionowanie tych ustaleń może nastąpić w odrębnych trybach i nie ma wpływu na postępowanie administracyjne w momencie wydawania decyzji.Stan faktyczny
W. G. został zatrzymany przez Policję za przekroczenie dopuszczalnej prędkości o 74 km/h na obszarze zabudowanym. Przyjął mandat karny, ale nie miał przy sobie prawa jazdy. Prezydent Miasta C. wydał decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. utrzymało tę decyzję w mocy. W. G. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, zarzucając naruszenie przepisów KPA i kwestionując ustalenia faktyczne oraz brak odniesienia się organu do kwestii miejsca przekroczenia prędkości. Wniósł również o zawieszenie postępowania ze względu na toczące się postępowanie przed Trybunałem Konstytucyjnym.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek, Sędziowie Sędzia WSA Piotr Broda, Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski (spr.), Protokolant Agnieszka Jurczak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 października 2016 r. sprawy ze skargi W. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uprawnień do kierowania pojazdami oddala skargę.
Pismem z dnia [...] r. Komendant Powiatowy Policji w B. powiadomił Prezydenta Miasta C. że w dniu [...] r. W. G. kierując samochodem osobowym przekroczył dopuszczalna prędkość w obszarze zabudowanym o 74 km/h. Kierującemu pojazdem został wymierzony mandat karny, który ten przyjął. Nie doszło do zatrzymania prawa jazdy, gdyż W. G. oświadczył, iż nie posiada dokumentu przy sobie.
Prezydent Miasta C. wszczął postępowanie w sprawie i decyzją z dnia [...] r. nr [...] zatrzymał W. G. prawo jazdy i zobowiązał go do zwrotu dokumentu.
Odwołanie od tej decyzji złożył W. G.. Podniósł, że od lat przebywa za granicą i nie znał obowiązujących w Polsce obecnie regulacji. Zarzucił funkcjonariuszom Policji, iż nie poinformowali go o skutkach przyjęcia mandatu. Wyraził wreszcie wątpliwość, co do okoliczności faktycznych sprawy. W jego ocenie do przekroczenia prędkości doszło poza obszarem zabudowanym.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. decyzją z dnia [...] r. nr [...] r. utrzymało skarżoną decyzję w mocy. W ocenie organu odwoławczego ustalenia przez Prezydenta Miasta C. były prawidłowe. W szczególności wskazało, iż przesłanką wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy jest informacja odpowiedniego organu Policji. Organ administracji nie ma możliwości badania, czy przekazana mu informacja jest prawidłowa, czy też nie.
Skargę na tę decyzję do tutejszego Sądu złożył W. G. reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika. Domagając się uchylenia rozstrzygnięcia organu II instancji zarzucił Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w C. naruszenie art. 7 w związku z art. 77 § 1 w związku z art. 80 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez uchybienia w zakresie zbierania i rozpatrywania materiału dowodowego.
Niezależnie od tego wniósł o zawieszenie postępowania administracyjnego z uwagi na toczące się przed Trybunałem Konstytucyjnym postępowanie w sprawie zbadania zgodności z Konstytucją art. 135 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz art. 102 ust. 1 pkt 4 i ust. 1c ustawy o kierujących pojazdami. Argumentacja podniesiona w skardze ograniczyła się głównie do uzasadnienia konieczności zawieszenia postępowania sądowo administracyjnego. Wskazał również na podnoszoną wcześniej okoliczność, iż organ administracji nie odniósł się do uwag skarżącego dotyczących tego, czy przekroczenie prędkości miało rzeczywiście miejsce na terenie zabudowanym.
Odpowiadając na skargę organ administracji odpowiadając na skargę wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz.U. z 2014 r., poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a." wynika, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. tejże kontroli legalności sad dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami powołaną podstawą prawną.
Na początku należy się odnieść do problemu zawieszenia postępowania w sprawie do czasu wydania przez Trybunał Konstytucyjny wyroku rozstrzygającego, czy przepisy, na podstawie których zatrzymano skarżącemu prawo jazdy, są zgodne z Konstytucją. Wyrokiem z dnia 16 października 2016 r. (K 24/15) Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 102 ust. 1 pkt 4 i ust. 1c ustawy z 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami w związku z art. 135 ust. 1 pkt 1a lit. a ustawy z 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym:
a) w zakresie, w jakim przewiduje stosowanie wobec tej samej osoby, za ten sam czyn, sankcji administracyjnej w postaci zatrzymania prawa jazdy i odpowiedzialności prawnokarnej za wykroczenie, jest zgodny z art. 2 konstytucji i art. 4 ust. 1 Protokołu nr 7 do Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonego 22 listopada 1984 r. w Strasburgu i art. 14 ust. 7 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych, otwartego do podpisu w Nowym Jorku 19 grudnia 1966 r.,
b) w zakresie, w jakim nie przewiduje sytuacji usprawiedliwiających – ze względu na stan wyższej konieczności – kierowanie pojazdem z przekroczeniem dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym, jest niezgodny z art. 2 i art. 45 ust. 1 konstytucji.
Powyższe orzeczenie w żaden sposób nie wpływa na sytuację skarżącego, gdyż nie podniósł on okoliczności usprawiedliwiających przekroczenie dopuszczalnej prędkości.
Zgodnie z art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami ((Dz. U. z 2015 r. poz. 155 ze zm.) "starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem, w przypadku gdy [...] kierujący pojazdem przekroczył dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym". Z przepisu tego wynika jasno, iż w sytuacji powzięcia informacji o okoliczności, o której mowa w tym przepisie, organ jest zobowiązany do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy. Informacja ta musi pochodzić od podmiotów uprawnionych do dokonywania kontroli prędkości w tym Policji.
Przed wydaniem decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy (w przypadku przekroczenia o 50 km/h na obszarze zabudowanym) organ administracji nie jest władny przeprowadzać jakiegokolwiek postępowania wyjaśniającego w zakresie prawidłowości sposobu dokonania kontroli prędkości. W szczególności dotyczy to zasad pomiaru oraz ustalenia statusu prawnego obszaru, gdzie pomiar miał miejsce. Kontrolowany może zakwestionować ustalenia Policji w tym zakresie poprzez odmowę przyjęcia mandatu karnego.
Przenosząc powyższe ustalenia na grunt rozpatrywanej sprawy należy uznać, że ustalenia dokonane przez organy administracji oraz wywiedzione z nich skutki prawne były prawidłowe. W. G. został zatrzymany w związku z przekroczeniem na obszarze zabudowanym dopuszczalnej prędkości o 74 km/h. Przyjmując mandat karny uznał swoją winę oraz wszystkie okoliczności związane z dokonaniem pomiaru prędkości. Ewentualne późniejsze ich kwestionowanie może następować w trybie i na zasadach określonych w odrębnych przepisach i na dzień wydawania skarżonych decyzji nie ma znaczenia dla sprawy. Jeśli W. G. uda się skutecznie zakwestionować zasadność wymierzenia mandatu może to stanowić co najwyżej przesłankę do wzruszenia decyzji o cofnięciu prawa jazdy w trybie nadzwyczajnym.
Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpatrując w takim zakresie sprawę Sąd nie dopatrzył się naruszeń skutkujących koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji. W tym stanie rzeczy na mocy art. 151 p.p.s.a. Sąd oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło